Jak w przypadku wielu przedsięwzięć, pierwszym krokiem ku jego realizacji musi być wyznaczenie terenu, na którym rozpoczniemy działania. Założenie pasieki wymaga nie tylko dostosowania odpowiedniej powierzchni, ale również wyznaczonych przez przepisy prawa odległości i zabezpieczeń, o które należy zadbać.

Najważniejsze odległości i zabezpieczenia przy zakładaniu pasieki to:

• 10 m odległości od drogi,
• ogrodzenie o wysokości 3 m, oddzielające nasz ogród od działki sąsiada,
• ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w przypadku użądleń osób i zwierząt z otoczenia,
• sprawdzenie, czy my lub członkowie naszych rodzin, nie jesteśmy uczuleni na jad pszczeli.

Fakt posiadania pasieki zgodnie z prawem należy zgłosić Powiatowemu Inspektoratowi Weterynarii, co jest obowiązkowe bez względu na liczbę uli, które postawimy.

Jaki powinien być teren pod pasiekę?

Teren przeznaczony pod budowę pasieki powinien być bogaty w zieleń. Warto, by znajdowało się na nim wiele pożytków pszczelich, które stworzą owadom odpowiednie środowisko. Dobrze jest zadbać o różnorodność zapylanych przez pszczoły elementów naturalnych i zorientować się, czy występują one w okolicy, czy jednak będziemy musieli zapewnić je sami.

Miejsce przeznaczone pod pasiekę powinno być suche i odpowiednio nasłonecznione, dalekie od hałasu wywoływanego działalnością człowieka. Dobrym otoczeniem dla uli będą drzewa. Chcąc zadbać o jak najlepsze pożytki, warto jest uprawiać na terenie pasieki:

• wierzbę iwę,
• dereń jadalny,
• irygę,
• forsycję
• śnieguliczkę.

Ile uli postawić, by pasieka przetrwała?

W hodowli pszczół nie bez znaczenia jest liczba postawionych uli. Warto pamiętać o tym, że posiadanie podstawowej wiedzy na temat pszczelarstwa może być niewystarczające, dlatego należy liczyć się z możliwym wystąpieniem chorób i śmiercią pszczół. W związku z czym pożytecznym zabezpieczeniem przed utratą całej hodowli będzie założenie pasieki składającej się z więcej niż 2 uli. Nie bez znaczenia jest sposób ustawienia pasieki. Pszczele domki powinny zostać ustawione na utwardzonym podłożu np. betonowych płytach, najlepiej parami, co ułatwi ich czyszczenie w przyszłości. Dobrze, gdy wyloty uli są skierowane do strony, która będzie dostarczała najwięcej światła. Należy pamiętać również o ustawieniu poidełka z wodą bieżącą lub jeśli nie mamy takiej możliwości, to wymieniać wlewaną do przygotowanego zbiornika wodę, by zapobiec chorobom pszczół.

Jak wybrać najlepsze ule?

Wybór uli dla początkującego pszczelarza może nie być łatwy, dlatego warto zorientować się, jakie wymogi powinny spełniać, by nasze pszczoły miały odpowiednie warunki do pracy i życia.

Do najważniejszych kryteriów, które powinny spełniać wybrane przez nas ule, należą:

• ochrona przed zimnem,
• ochrona przed przegrzaniem,
• odpowiednia wentylacja,
• łatwe pobieranie produktów pszczelich,
• opcja dostosowywania pojemności do wielkości rodziny.

Koszt zakupu ula wyniesie nas od 300 do 500 zł.

Dlaczego kolorujemy ule?

Z pewnością wiele osób kojarzy pokolorowane ule. Jak się okazuje, farba naniesiona na deski domków odgrywa istotną rolę w hodowli pszczół, gdyż umożliwia im powrót do swoich rodzin. Zaleca się używanie farb w kolorach białym, żółtym, niebieskim, zielonym.

Czy miód jest zdrowy?

Założenie pasieki umożliwi nam korzystanie z własnych zasobów miodu, który ma zbawienny wpływ na ludzki organizm. Złoty płyn działa antybakteryjnie, jest pomocny w leczeniu przeziębień, wpływa na gojenie ran i obniżenie ciśnienia, a także poprawia pracę metabolizmu. Jak widać, z posiadania pszczół i własnego miodu mogą płynąć jedynie korzyści.

oprac. Justyna Czupryniak

Wydaje się, że karmienie kaczek i kur to nic trudnego, bo ptactwo może żywić się czymkolwiek. To jednak nieprawda! Drób, podobnie jak wszystkie inne zwierzęta, powinien mieć zdrową, zbilansowaną dietę, która wspomoże rozwój ptaków. Pokarm dla kur i kaczek powinien być dobrany do ich wieku i potrzeb, a nawet pory roku! 

Kury ze smakiem zjedzą z pewnością wszelkiego rodzaju ziarno, ale także marchew, buraki, kapustę czy ziemniaki. W ich przypadku dokarmianie odpadkami z kuchni jest dość bezpieczne, jednak nie należy czynić z obiadowych resztek podstawy diety, a tylko ewentualny dodatek. 

Kaczki z kolei powinny żywić się przede wszystkim kaszą zbożową. Możemy wzbogacać ich dietę, dodając do ziarna płatki owsiane, kukurydzę a nawet ugotowany ryż. W przypadku młodych ptaków warto pomyśleć o serwowaniu im drobnych ryb, mączki rybnej i kostnej - wesprą one wzrost kaczek i siłę ich szkieletu.

Przeczytaj także: Własna hodowla kur. Od czego zacząć?

Jak dokarmiać kaczki i kury zimą? 

Ludzie zimą wspierają swój organizm, jedząc przygotowane na ten czas przetwory oraz świeże owoce. W przypadku ptaków jest to często utrudnione, zwłaszcza jeśli spadł śnieg i przykrył trawę, którą drób lubi skubać i w ten sposób dostarczać sobie witamin. Dlatego należy je wspierać w tym okresie. 

Najlepsza dieta na zimę dla kur i kaczek opiera się na zbożach i mieszankach zbożowych. To dobry moment, by do pożywienia dla kaczek dosypać mączkę kostną lub rybną. Dobrze im zrobi także, jeśli co jakiś czas zjedzą ugotowaną marchew lub ziemniaki. 

O zimowym żywieniu kur warto pomyśleć zawczasu i już latem przygotować susz z zielonek. Mogą to być na przykład pokrzywy, lucerna, koniczyna i mniszek lekarski. Dla kur można także przygotować kiszonkę - posłuży im ta z liści buraków lub kapusty oraz z marchwi i ziemniaków. 

Jakie zioła podać kurom i kaczkom? 

Zimą dietę hodowlanego ptactwa można wzbogacić także o zioła. Badania wykazały, że olejki eteryczne oregano, szałwii, liścia laurowego i anyżu wspomagają trawienie i poprawiają zdrowie kur. Z kolei jeśli dodamy do ich paszy czosnek, obniżymy zawartość cholesterolu zarówno w mięsie ptaków, jak i w znoszonych przez nie jajach. Latem warto zbierać i suszyć dla drobiu zioła takie jak rumianek czy jeżówka, by zimą dodać je do pożywienia. 

Czego nie dawać do jedzenia kaczkom i kurom? 

Wciąż bardzo popularny jest mit, że kaczki i kury najlepiej dokarmiać suchym chlebem. To jednak fatalny pomysł, zwłaszcza jeśli pieczywo jest spleśniałe - w ten sposób możemy wyrządzić krzywdę swoim ptakom! Kaczek domowych lepiej nie karmić mlekiem, gdyż mogą dostać biegunki. Z kolei kury nie powinny jeść żołędzi ani dębowych liści i gałązek. 

Co ciekawe, do diety ptaków lepiej nie włączać również cebuli - choć dla ludzi jej spożywanie ma wiele dobrych skutków, organizmy kur i kaczek nie znoszą jej dobrze w nadmiarze.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Według polskiego prawa, ziemię rolną bez przeszkód nabywać mogą osoby, które mają status rolnika indywidualnego. Zwolnione z tego przepisu są tylko działki o powierzchni do 0,3 ha. Jednak w sytuacji, gdy planujemy prowadzenie gospodarstwa rolnego, sprawa wygląda trochę inaczej. Osoba, która nie ma statusu rolnika indywidualnego, ale zadeklaruje, że przez 5 lat od dnia nabycia nieruchomości będzie prowadziła na niej gospodarstwo rolne, może kupić ziemię. W tym czasie nie może jednak jej sprzedać ani oddać innym podmiotom, chyba że zgodę wyrazi na to Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. 

Przeczytaj więcej: Jak kupić ziemię rolną nie będąc rolnikiem? 

Jak uzyskać kwalifikacje rolnicze? 

Jeżeli po zakupie ziemi rolnej chcemy uzyskać status rolnika indywidualnego, musimy spełnić następujące warunki: 

• być właścicielem, użytkownikiem wieczystym, samoistnym posiadaczem lub dzierżawcą nieruchomości rolnych, o łącznej powierzchnia użytków rolnych nie przekraczającej 300 ha,  
• posiadać kwalifikacje rolnicze,  
• co najmniej od 5 lat zamieszkiwać w gminie, na obszarze której jest położona jedna z nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego,  
• co najmniej od 5 lat prowadzić osobiście to gospodarstwo rolne. 

Uzyskanie kwalifikacji rolniczych jest możliwe po ukończeniu szkoły bądź kursu, które jest potwierdzone uzyskaniem tytułu zawodowego. Jeżeli jest to szkoła policealna albo technikum uzupełniające, musi to być tytuł technika, w innym przypadku tytuł zawodowy w zawodzie robotniczym. 

Innym sposobem na zdobycie kwalifikacji rolniczych jest ukończenie studiów podyplomowych na kierunku, gwarantującym ich uzyskanie. Musi to być kierunek, których program obejmuje co najmniej jedno z następujących zagadnień: 

• ekonomika rolnictwa;  
• organizacja lub technologia produkcji rolniczej;  
• marketing artykułów rolnych;  
• rachunkowość rolnicza;  
• agrobiznes. 

Przeczytaj więcej: Jak zrobić kurs rolniczy, aby móc kupić ziemię na wsi? 

Na jakich zasadach można dzierżawić grunty rolne? 

Alternatywą dla zakupu gruntów rolnych jest ich dzierżawa. Nie obejmują jej te same obostrzenia, które dotyczą kupna, więc to stosunkowo prosty sposób na pozyskanie ziemi do gospodarstwa rolnego. Wyjątkiem jest jednak dzierżawa gruntów od KOWR. By móc przystąpić do przetargu, należy mieć status rolnika indywidualnego, nie mieć zaległości finansowych względem KOWR, Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego oraz ZUS i KRUS. Grunty, które chcemy wydzierżawić, muszą być położone na terenie zamieszkanej przez nas gminy lub gminy sąsiedniej. 

Czynsz dzierżawny określany jest przez KOWR w średniej cenie decytony (dt) pszenicy na hektar. 

Jak uzyskać wpis do ewidencji producentów? 

Każda osoba, która posiada zwierzęta hodowlane lub chce otrzymywać dopłaty z Unii Europejskiej, administrowane przez ARiMR lub KOWR, musi uzyskać numer identyfikacyjny oraz wpisy do krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych i ewidencji wniosków o przyznanie płatności. 

Wpis do ewidencji producentów mogą uzyskać producenci rozumiani jako: 

• producent rolny, 
• posiadacz zwierzęcia, 
• organizacja producentów, 
• beneficjent programów rybackich, 
• podmiot prowadzący zakład utylizacyjny, 
• potencjalny beneficjent. 

Formularz wniosku o wpis do ewidencji producentów można dostać w biurach powiatowych i oddziałach regionalnych ARiMR oraz znaleźć na stronie internetowej. Należy go wypełnić i wraz z kompletem załączników złożyć do kierownika biura powiatowego ARiMR właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy. 

Kto musi płacić składki do KRUS? 

Rozpoczęcie działalności rolniczej jest związane z obowiązkowym ubezpieczeniem w KRUS. Jest nim objęty każdy rolnik, zamieszkujący i prowadzący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osobiście i na własny rachunek działalność rolniczą w pozostającym w jego posiadaniu gospodarstwie rolnym o powierzchni powyżej 1 ha przeliczeniowego użytków rolnych lub dział specjalny produkcji rolnej. Objęci tym ubezpieczeniem mogą być także współmałżonek oraz domownicy rolnika, jeśli stale pracują w gospodarstwie, nie podlegają innemu ubezpieczeniu społecznemu i nie mają ustalonego prawa do emerytury, renty lub innych świadczeń z ubezpieczeń społecznych. 

Z podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu rolniczemu nie można zrezygnować. Każdy rolnik, który mu podlega, powinien bez wezwania stawić się w ciągu 14 dni do ubezpieczenia we właściwej jednostce KRUS. Czas ten liczony jest od dnia, w którym zostały spełnione warunki do objęcia tym ubezpieczeniem. Z kolei objęcie ubezpieczeniem w KRUS ustaje od dnia następującego po dniu, w którym ustały okoliczności uzasadniające podleganie temu ubezpieczeniu. 

Składki na ubezpieczenie społeczne rolników naliczane są w wymiarze miesięcznym. Rolnik ma obowiązek opłacać je za wszystkie osoby w gospodarstwie, które podlegają ubezpieczeniu. 

Jakie są ubezpieczenia obowiązkowe dla rolników? 

Ubezpieczenia dla rolników w Polsce dzielą się na dwie grupy: obowiązkowe oraz dobrowolne. Do tych pierwszych zalicza się ubezpieczenie OC rolnika oraz ubezpieczenie budynków rolniczych. Musi je mieć każda osoba, która zaczyna działalność rolniczą, posiada areał o powierzchni powyżej 1 ha i opłaca podatek rolny. Kolejne obowiązkowe ubezpieczenia dla rolników to ubezpieczenie upraw rolnych oraz z tytułu posiadania pojazdu. 

Rolnicy mogą także wykupić ubezpieczenia dobrowolne. Zaliczają się do nich ubezpieczenia: 

• odpowiedzialności cywilnej rolników, 
• budynków wchodzących w skład gospodarstwa, 
• upraw rolnych, 
• odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. 

Co podlega podatkowi rolnemu? 

Rolnicy zobowiązani są także do opłacania podatku rolnego. Podlegają mu gospodarstwa, w których grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, posiadają łączną powierzchnię przekraczającą 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Podstawa opodatkowania obliczana jest w zależności od formy użytków rolnych. 

Wartość podatku rolnego za rok podatkowy dla gruntów gospodarstwa rolnego ustalana jest poprzez mnożenie 1 ha przeliczeniowego gruntów oraz równowartości pieniężnej 2,5 q żyta, z kolei dla innych gruntów 1 ha mnoży się przez równowartość pieniężną 5 q żyta. 

Średnią cenę skupu żyta ustala się na podstawie komunikatu Prezesa GUS, ogłaszanego publicznie do 20 października roku poprzedzającego rok podatkowy. 

Rolnik może uzyskać ulgę podatkową z tytułu klęsk żywiołowych oraz ulgę na zakończoną inwestycję, obejmującą: 

• budowę lub modernizację budynków inwentarskich służących do chowu, hodowli i utrzymywania zwierząt gospodarskich oraz obiektów służących ochronie środowiska, 
• zakup i zainstalowanie: deszczowni, urządzeń melioracyjnych i urządzeń zaopatrzenia gospodarstwa w wodę, urządzeń do wykorzystywania na cele produkcyjne naturalnych źródeł energii (wiatru, biogazu, słońca, spadku wód) – jeżeli wydatki te nie zostały sfinansowane w całości lub w części z udziałem środków publicznych. 

Gdzie początkujący rolnik może szukać informacji? 

Zebrane powyżej informacje to zaledwie niewielka część wiedzy, którą każdy rolnik powinien posiąść. Odpowiedzi na większość popularnych pytań początkujący gospodarz może szukać na stronach Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Centrum Doradztwa Rolniczego itd.

oprac. na podstawie materiałów CDR Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Krzysztof Kawczyński jest jednym z członków popularnej w sieci grupy MafiaSolec. Rolnik pochodzi z Józefkowa położonego w gminie Gostynin (woj. mazowieckie). W czerwcu 2022 r. jedna z krów w gospodarstwie Kawczyńskiego ocieliła się i zaczęła tracić siły. Zmartwiony hodowca zdecydował o sprzedaży zwierzęcia, by zakończyć jego cierpienia. Wtedy nie wiedział jeszcze, że czeka go postępowanie w sprawie znęcania się nad zwierzętami.

Rolnik nie miał pojęcia o przepisach, a krowa zdechła w transporcie

Jak przyznaje Kawczyński, zaistniała sytuacja była dla niego absurdalnym zaskoczeniem. Choć rolnik początkowo myślał, że za ustanowieniem nieznanych mu przepisów stoją grupy ekologów, mylił się, gdyż okazały się one częścią ustawy o ochronie zwierząt.

– Hoduję krowy od wielu lat. Nigdy nie słyszałem o tym, że sprzedanie krowy kilka dni po porodzie to przestępstwo, za które może grozić nawet więzienie. Zresztą nie słyszałem o tym, aby taki przepis wcześniej był egzekwowany. Początkowo myślałem, że zostało zmienione prawo, a stały za tym jakieś organizacje, nazywane ekologicznymi, po to, aby utrudnić rolnikom produkcję mleka – przyznał Krzysztof Kawczyński.

Rolnik chciał dobrze, skończył z wyrokiem

Zgodnie z obowiązującymi przepisami sprzedaż krowy zaraz po ocieleniu jest przestępstwem. Decyzja Kawczyńskiego o pozbyciu się zwierzęcia poskutkowała zgłoszeniem sprawy do Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Płocku, który zawiadomił funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji w Gostyninie, a ci wezwali rolnika na przesłuchanie i zapewniali, że robią to, bo dostali zgłoszenie.

– Spotkanie z funkcjonariuszami policji było szczególne. Nie podchodzili z entuzjazmem do podejmowania wobec mnie czynności. Usprawiedliwiali się, że takie otrzymali zgłoszenie i musieli się sprawą zająć – wyjaśnił Krzysztof Kawczyński.

Ostatecznie rolnik nie został poddany karze pozbawienia wolności, jednak konsekwencji nie uniknął. W związku z uznaniem go przez Sąd rejonowy za "winnego popełnionego czynu" nałożył na niego karę grzywny w postaci 120 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę trzydzieści złotych, a ponadto obciążył dodatkowymi kosztami postępowania.

Więcej szczegółów na temat postępowania w sprawie Krzysztofa Kawczyńskiego znajdziesz w Krzychu z MafiaSolec sprzedał krowę do rzeźni. Grożą mu 3 lata więzienia.

oprac. Justyna Czupryniak

źródło: TPR

fot. Tomasz Ślęzak

W dobie restrykcji unijnych wielu niespecjalistów z zakresu hodowli drobiu stwierdziłoby z przekonaniem, że prawo do hodowania kur posiadają wyłącznie rolnicy. Nic bardziej mylnego, wystarczy kawałek ogrodzonego gruntu, na którym utrzymanie ptactwa byłoby możliwe i dom lub mieszkanie na wsi. Jeśli produkowane jaja i mięso z utrzymywanych kur będą przeznaczone na użytek prywatny, to niewymagane będzie również urzędowe zezwolenie na hodowlę. Warto jednak zaznaczyć, że każdy właściciel posiadający nawet kilka ptaków, powinien zaszczepić je przeciwko domowemu pomorowi drobiu, a ponadto zgłosić je do Funduszu na rzecz walki z chorobami zwierząt i właściwym inspektoracie weterynarii. Nieco bardziej skomplikowana jest sytuacja mieszkańców przedmieścia i małych miast, gdyż w ich przypadku hodowla kur może, ale nie musi być wykluczona, a wszystko to zależy od przepisów obowiązujących na terenie danej gminy, które wystarczy sprawdzić.

Kupuj kury z jednego źródła

Chcąc założyć dobrze prosperującą hodowlę kur i zmniejszyć ryzyko zachorowań, należy zakupić drób u jednego hodowcy. Dzięki takiemu działaniu mamy pewność, że ptaki są w jednakowym wieku, więc możemy poddać je szczepieniu i zminimalizować ryzyko przeniesienia chorób z innego stada. Kupując kury z różnych źródeł, ryzykujemy zainfekowanie wszystkich zwierząt, co może skutkować koniecznością ich wybicia.

Jaki kurnik będzie najlepszy?

Wiedza na temat utrzymania kur przy zdrowiu i ich legalnej hodowli jest ważna ze względu na proces przygotowania gospodarstwa na osiedlenie ptaków. Prowadząc hodowlę na użytek własny, niebędącą działalnością gospodarczą, możemy utrzymywać od 30 do 80 ptaków. Chcąc zapewnić kurom ochronę przed działaniem warunków atmosferycznych, powinniśmy posiadać miejsce na kurnik. Pomieszczeniem, w którym zamieszkają nasze ptaki, może być część szopy, stodoły lub innego budynku gospodarczego. Jeśli myślimy o budowie kurnika od podstaw, a chcemy uniknąć procesu pozyskiwania stosownych zezwoleń, powinniśmy wiedzieć, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa nasza budowla musi być ruchoma, a jej położenie należy zmieniać co 120 dni. Po wybudowaniu lub znalezieniu miejsca na kurnik w stojących już budynkach powinniśmy wyposażyć kurnik w konieczne do utrzymania kur akcesoria. Istotnym elementem jest dobre oświetlenie budowli, dlatego warto zadbać o dostęp do światła dziennego i wstawić okna lub zamontować lampy. Niezbędne wyposażenie kurnika stanowią także grzędy i gniazda, które należy wyścielić słomą lub sianem, by zabezpieczyć jajka przed uszkodzeniem oraz karmidła na paszę i pojniki z wodą.

Czym karmić kury i jak dbać o czystość w kurniku?

Poza tym, że kury poruszające się po wolnym wybiegu, mogą skorzystać z naturalnego pokarmu, jakim jest trawa, to powinniśmy również zadbać o odpowiednią paszę w postaci ziarna. Choć na rynku istnieje wiele odmian gotowych pasz, to warto zadać sobie trud i samodzielnie ześrutować posiadane zboże, gdyż oferowane przez sklepy produkty często zawierają rośliny genetycznie modyfikowane. Ważnym aspektem w utrzymaniu kur jest zachowanie czystości w kurniku, który należy regularnie oczyszczać z ptasich odchodów i wymieniać ściółkę, dzięki czemu zapobiegniemy rozprzestrzenianiu się bakterii.

Hodowla kur to nic trudnego

Jeśli nabędziemy odpowiednią wiedzę na temat hodowli kur, nie będzie ona dla nas kłopotem, a przyjemnością przynoszącą korzyści. Dziś wielu celebrytów decyduje się na wyjazd na wieś i założenie małych hodowli. Jedną z osób, która podjęła wyzwanie i zajęła się hodowlą kur, jest Turborolnik: siłacz ekspertem od kur i jaj, który porzucił życie w mieście dla spokojnej wsi.

oprac. Justyna Czupryniak

fot. envatoelements

Łącznie na pokrycie kosztów zwrotu akcyzy za paliwo rolnicze rząd przeznaczył w 2023 roku 1,34 mld zł. Jednak do rolników nie trafi wcale całość tej kwoty. 26 mln zł otrzymają jednostki samorządu terytorialnego. Te pieniądze mają pokryć ponoszone przez nie koszty realizacji zadania. Pozostały 1,314 mld zł przeznaczony zostanie na wypłaty dla rolników. 

Rewolucja w zwrocie akcyzy: od teraz także dla hodowców świń 

Prócz nowych stawek zwrotu akcyzy za paliwo dla rolników, producentów rolnych czeka jeszcze jedna duża zmiana. Od 2023 roku o zwrot kosztów paliwa rolniczego będą mogli wnioskować także producenci trzody chlewnej, czyli grupa, która w ostatnich latach mocno ucierpiała ze względu na ASF oraz rosnące koszty produkcji. 

- W ostatnim czasie w związku z inwazją Rosji na Ukrainę drastycznie wzrosły koszty produkcji rolnej, w tym związane z wykorzystaniem paliwa. Wzrost kosztów produkcji świń powoduje, że produkcja ta staje się coraz mniej opłacalna. W projekcie ustawy proponuje się wprowadzenie limitu zużycia oleju napędowego do jednej świni, do którego przysługuje zwrot części podatku akcyzowego zawartego w cenie paliwa zakupionego do produkcji świń - informuje wiceminister rolnictwa Ryszard Bartosik w zapowiedzi nowelizacji ustawy o zwrocie podatku akcyzowego dla rolników. 

Do tej pory z tej ugli mogli korzystać tylko hodowcy bydła. 

Jakie będą stawki zwrotu akcyzy za paliwo rolnicze w 2023 roku? 

W 2022 roku podniesiono stawki zwrotu akcyzy za paliwo rolnicze do poziomu 1 zł do 1 l. Jednak 2023 rok przyniesie kolejną podwyżkę. W projekcie rozporządzenia zaproponowano kwotę 1,20 zł do 1 l paliwa. 

Jakie są limity zwrotu podatku akcyzowego? 

Warto pamiętać, że rolników obowiązują roczne limity kwoty zwrotu podatku akcyzowego. W zależności od tego, czy gospodarz prowadzi produkcję roślinną czy zwierzęcą, limity te oblicza się nieco inaczej. Dla produkcji roślinnej należy pomnożyć ilość hektarów użytkowych razy 110 zł, według wzoru: 

• Ilość ha użytkowych * 110 zł = limit zwrotu akcyzy. 

Z kolei wzór dla produkcji zwierzęcej przedstawia się następująco: 

• Liczba Dużych Jednostek Przeliczeniowych * 40 zł = limit zwrotu akcyzy. 

Gdzie i kiedy składać wnioski o zwrot akcyzy za paliwo rolnicze? 

W trakcie roku kalendarzowego rolnicy mają dwa terminy na złożenie wniosków o zwrot akcyzy za paliwo. Pierwszy z nich trwa od 1 do 28 lutego, kiedy należy składać dokumenty wraz z fakturami VAT (lub ich kopiami) stanowiącymi dowód zakupu oleju napędowego w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 stycznia 2023 r. Drugi termin to okres od 1 do 31 sierpnia. Wówczas należy złożyć dokumenty za zakup paliwa pomiędzy 1 lutego 2023 r. a 31 lipca 2023 r. 

Wnioski należy składać do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, w zależności od miejsca położenia gruntów rolnych. Jeśli rolnik posiada grunty w różnych gminach, musi złożyć kilka wniosków w odpowiednich urzędach. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Pomoc suszowa: jakie kwoty wpłyną na konta rolników?

Choć budżet programu wynosi 600 mln zł, pieniędzy nie wystarczy na wypłacenie 5 i 10 tys. zł – jak było obiecane. Pierwsza kwota miała dotyczyć tych gospodarstw, w których szkody są poniżej 30 proc., 10 tys. zł mieli otrzymać rolnicy mający szkody powyżej 30 proc. Ostatecznie ARiMR obniżyła te stawki.

Współczynnik korygujący wyniesie 0,52. Zatem rolnik, który miał powyżej 1 proc. strat dostanie 2600 zł, natomiast ten, który miał powyżej 30 proc. strat otrzyma 5200 zł.

Kiedy rolnicy otrzymają pomoc suszową?

Jest duże prawdopodobieństwo, że część rolników może liczyć na pieniądze już na Boże Narodzenie lub do Sylwestra. 

– Pomoc związana z klęską suszy to pomoc socjalna. Powinna być wypłacona do końca grudnia, ponieważ są to pieniądze tegoroczne, poza limitem de minimis. Stąd konieczność ich wypłacenia do końca 2022 roku – wyjaśnia w rozmowie z tygodnikiem-rolniczym Henryk Kowalczyk, wicepremier i minister rolnictwa. Może się zdarzyć, że w związku z dużą ilością wniosków ARiMR może mieć opóźnienia w obsłudze wypłat.

Dopłaty dla rolnika

Jakie dopłaty może dostać rolnik na rośliny miododajne?

Warto uaktualnić dane

Aby pieniądze mogły pojawić się na koncie na czas, rolnicy powinni sprawdzić, czy ARiMR posiada aktualny numer rachunku bankowego.

– Pomoc wypłacana będzie na rachunek wskazany w systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Dlatego istotne jest, aby dane dotyczące numeru konta były aktualne – wyjaśnia ARiMR.

Numer konta można sprawdzić po zalogowaniu się do Platformy Usług Elektronicznych ARiMR.

Oprac. Angelika Drygas na podstawie artykułu z portalu: www.tygodnik-rolniczy.pl

Fot. envato elements

Do 31 grudnia 2022 r. każdy rolnik będący hodowcą świń, owiec lub kóz jest zobowiązany do złożenia sprawozdania informującego o ilości posiadanych w stadzie sztuk zwierząt. Obowiązkiem złożenia raportu nie muszą się martwić hodowcy bydła, ponieważ ich nie dotyczy.

Ile razy w roku sporządza się spis świń, kóz i owiec?

Spisu sztuk w gospodarstwach zajmujących się hodowlą świń, kóz i owiec dokonuje się raz do roku. Wykonane sprawozdanie należy złożyć do biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do 31 grudnia 2022 r. Liczbę sztuk podaną w sprawozdaniu należy wpisać do księgi rejestracji stada. Jeśli rolnik zajmuje się hodowlą świń, to jest zobowiązany do złożenia dokumentu w powiatowym biurze ARiMR przed upływem 7 dni od dnia wykonania sprawozdania.

Jak złożyć spis zwierząt?

Istnieją dwa sposoby na złożenie aktualnego spisu zwierząt:

• pierwszy (preferowany) za pomocą aplikacji IRZplus,
• drugi (w wyjątkowych sytuacjach) przyjmowana przez ARiMR, gdy rolnik nie ma możliwości złożenia wniosku przez aplikację.

Gdzie można znaleźć formularze?

Formularze do sporządzenia sprawozdania są dostępne:

• na stronach internetowych ARiMR gotowe do wydruku,
• w biurach ARiMR w formie papierowej.

oprac. Justyna Czupryniak

fot. envatoelements.pl

Seria ciężkich ciągników produkowanych przez Ursusa zakończyła się w 2009 r. powodem podjęcia takiej decyzji były wymogi stawiane przez Unię Europejską, dotyczące ograniczenia emisji spalin, którym producent nie był w stanie sprostać.

Ursus 1934 był wyjątkowym ciągnikiem, o jego sile świadczyły m.in. parametry takie jak:

• napęd na 4 koła,
• sześciocylindrowy silnik z turbodoładowaniem, o mocy 190 KM,
• udźwig TUZ 7200 kg.

Produkcja Ursusów po połączeniu z Pol-Mot Warfama

Po przeniesieniu siedziby firmy do Lublina rozpoczęto produkcję nowych Ursusów. Producenci zdecydowali również, że nie poprzestaną na produkcji wyłącznie ciągników. W ofercie Ursusa znalazły się również:

• przyczepy,
• sprzęt do produkcji zielonek,
• autobusy elektryczne,
• trolejbusy.

Ursus 18014A – ostatni egzemplarz z ciężkiej serii

Po zmodernizowaniu firmy i zmianie siedziby wznowiono produkcję ciągników ciężkich. Model 18014A jest jednym z ostatnich wyprodukowanych przez borykającego się z widmem kolejnej upadłości producenta. Parametry Ursusa 18014A przedstawiają się w następujący sposób:

• posiada silnik Deutza,
• skrzynia 16x16, z rewersem i niezależnymi prędkościami WOM 540/1000.

1,5 milionowy ciągnik prowadzony przez Leppera

Kiedy Ursus ogłosił zakończenie konstruowania 1,5-milionowego ciągnika o modelu 1654, w sprowadzeniu go z taśmy wziął udział ówczesny wicepremier i minister rolnictwa Andrzej Lepper. Ciągnik ten był nowszą wersją modelu 1634. Wyróżniał go 160-konny silnik ekologiczny słowackiej firmy DS Martin spełniający normę Euro 2.

oprac. Justyna Czupryniak

Rolnicy są objęci szczególną ochroną - mają do tego prawo, zadeklarowane w Konstytucji. W praktyce oznacza to, że mogą oni kupować ziemię rolną właściwie bez przeszkód, podczas gdy osoby, które nie mają statusu rolnika, muszą spełnić dodatkowe wymagania. Z tego obowiązku zwolnieni są tylko nabywcy działek o powierzchni do 0,3 ha. Przy większych nieruchomościach wymagany jest już status rolnika indywidualnego. 

Przeczytaj więcej: Jak kupić ziemię rolną nie będąc rolnikiem? 

Rolnik indywidualny to osoba fizyczna, która: 

• jest właścicielem, użytkownikiem wieczystym, samoistnym posiadaczem lub dzierżawcą nieruchomości rolnych, o łącznej powierzchnia użytków rolnych nie przekraczającej 300 ha, 
• posiada kwalifikacje rolnicze, 
• co najmniej od 5 lat zamieszkuje w gminie, na obszarze której jest położona jedna z nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, 
• co najmniej od 5 lat prowadząci osobiście to gospodarstwo rolne. 

Jak zostać rolnikiem? 

Jednym z warunków, które trzeba spełnić, aby móc uzyskać tytuł rolnika indywidualnego, jest uzyskanie kwalifikacji rolniczych. Pojęcie to oznacza kierunkowe wykształcenie zawodowe na różnych poziomach. Jednak typy szkół i zawody, które dają takie uprawnienia, zostały dokładnie określone przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Z tego powodu gdy decydujemy się na rozpoczęcie drogi do uzyskania kwalifikacji rolniczych, musimy wziąć pod uwagę, czy konkretna szkoła i wybrany kierunek da nam możliwość zdobycia tych uprawnień. 

Jaką szkołę wybrać by uzyskać kwalifikacje rolnicze? 

Kwalifikacje zawodowe rolnika daje ukończenie szkoły bądź kursu, które jest potwierdzone uzyskaniem tytułu zawodowego. W przypadku szkół policealnych i techników uzupełniających musi to być tytuł technika, a w innym przypadku tytuł zawodowy w zawodzie robotniczym. 

Dla osób z wykształceniem średnim możliwe są następujące drogi: 

• zdanie egzaminu na tytuł zawodowy prowadzony przez Państwowe Komisje Egzaminacyjne - egzamin jest odpłatny, odbywa się dwa razy w roku w sesji wiosennej i jesiennej. Uzyskany tytuł zawodowy np. rolnika potwierdza kwalifikacje zawodowe  
• ukończenie technikum uzupełniającego na podbudowie ZSZ- trwa 3 lata i kończy się zdawaniem egzaminu zawodowego prowadzonego przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną (należy sprawdzić, czy placówka do której się zapisujemy, jest ośrodkiem egzaminowania!) 
• ukończenie szkoły policealnej i zdanie egzaminu zawodowego. 

Z kolei osoby, które posiadają wyższe wykształcenie, mogą podjąć studia podyplomowe na kierunku, gwarantującym uzyskanie kwalifikacji rolniczych. Jako takie liczą się wszystkie kierunki, których program obejmuje co najmniej jedno z następujących zagadnień: 

• ekonomika rolnictwa; 
• organizacja lub technologia produkcji rolniczej; 
• marketing artykułów rolnych; 
• rachunkowość rolnicza; 
• agrobiznes. 

W przypadku studiów podyplomowych, kwalifikacje rolnicze potwierdza świadectwo ich ukończenia wraz z wykazem przedmiotów objętych programem studiów oraz ich wymiarem godzinowym. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Higiena psa po każdym jesiennym spacerze

Jesienne spacery są przyjemne i hartują organizm. Już jakiś czas temu naukowcy dowiedli, że właściciele psów mają lepszą kondycję i lepiej funkcjonujący układ krążenia, ze względu na częste spacery z pupilem bez względu na warunki pogodowe. W naszym kraju jesień i zima nieodłącznie wiążą się z deszczem, mrozem, błotem. W takich warunkach psie łapy są narażone na uszkodzenia i drobne rany. Mogą stać się wysuszone, mogą pękać i krwawić. Aby nie dopuścić do zaniedbania, należy po każdym spacerze delikatnie umyć łapy w ciepłej wodzie i posmarować je odpowiednim kremem regenerującym, który dodatkowo ochroni ich powierzchnię. Jeśli piesek zmoknie, warto osuszyć sierść ręcznikiem, a w większości przypadków umyć brzuch, który najczęściej bywa ubłocony. Dobrze jest też wyszczotkować sierść dedykowaną szczotką, która dodatkowo pomoże pozbyć się z futra zaschniętego błota.

Dbaj o psa jesienią i zimą!

FOTO: Envato Elements

Zimowa odzież dla psa

Są psy o gęstej sierści, które nie potrzebują dodatkowej ochrony przed zimnem. Jednak są rasy niedostosowane do ekstremalnych warunków pogodowych, np. york, west white terrier, grzywacz chiński, doberman, amstaf, wyżeł weimarski, dalmatyńczyk, charty, chichuachua, shih tzu, maltańczyki. W tym wypadku należy wyposażyć psa w wygodne i ciepłe ubranko. Może to być kurtka, sweterek, bluza – na rynku oferta jest imponująca. Dobrze jeśli jedno z psich wdzianek będzie również nieprzemakalne, by ochronić pupila przed deszczem.

Suplementy i karma dla psa w czasie zimy

Specjaliści radzą, aby wspomagać pupila, podając mu odpowiednie pożywienie i dodatkowe witaminy:

• karma powinna być wysokokaloryczna i pełnowartościowa,
• dodajemy kwasy omega-3, w tym EPA i DHA,
• podjemy wielowitaminowe suplementy, np. w syropie lub kapsułkach, najlepiej zawierające witaminę C, D, cynk, beta-glukan,
• włączamy do diety kurkumę – to naturalny środek przeciwbakteryjny i przeciwzapalny, który dobrze wpływa na pracę wątroby, zmniejsza ryzyko powstawania kamieni żółciowych; kurkuma to składnik wielu karm, smaczków i preparatów w formie kapsułek.

ZRÓB TO SAM

Jak samodzielnie ocieplić budę dla psa na zimę?

Dbaj o psa jesienią i zimą!

Co jeszcze jest niezwykle ważne w tym czasie? Nie zapominajmy o dobrej dawce aktywności. Pies musi się wybiegać, nawet jeśli nam marzy się koc, serial i herbatka. Zadbaj o aktywność swojego pupila. Powinien stopniowo przyzwyczajać się do gorszej pogody. W ten sposób wzmocni odporność i będzie czuł się pozytywnie zmęczony. Jeśli pies zaczyna marznąć, to znak, że można wracać do domu.

Pamiętaj o regularnym rozczesywaniu sierści psa, aby nie doprowadzić do powstawania kołtunów. W tym czasie większość psów linieje, dlatego codzienna higiena jest taka ważna.

Dodatkowa suplementacja i stosowanie odpowiednich kosmetyków wspomogą ochronę sierści, zabezpieczając ją przed nadmiernym wypadaniem i skołtunieniem.

Angelika Drygas

Fot. envato elements

Wśród instytucji, które mogą skontrolować gospodarstwo rolne i sprawdzić, czy produkcja jest w nim prowadzona zgodnie z prawem, znajdują się: Inspekcja Weterynaryjna, Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. 

Lubelska Izba Rolnicza otrzymała sygnały od rolników ze swojego województwa, że niektóre gospodarstwa podlegają w ostatnim czasie wzmożonej kontroli ze strony tych instytucji. Zdaniem gospodarzy, część tych interwencji wynika z sąsiedzkich donosów. 

Jakie kontrole są zdaniem rolników zasadne? 

Zarówno samorząd rolniczy, jaki sami gospodarze są dalecy od uznania, że wszystkie kontrole ze strony uprawnionych instytucji są bezzasadne i powinny zostać zniesione. Uznaje się, że są one potrzebne w sytuacji, gdy gospodarstwo chociażby we wstępnej kontroli krzyżowej wykazuje znamiona nieprawidłowości lub zostało wskazane przez jednostkę nadzorującą przeprowadzenia inspekcji. Takie kontrole często są zapowiedziane wcześniej, więc rolnik może zaplanować swoje prace w taki sposób, aby być obecnym podczas odwiedzin przedstawicieli instytucji kontrolującej w gospodarstwie. 

Rolnicy apelują o powstrzymanie fali sąsiedzkich donosów 

Rolnicy są zdania, że kontrole, które są pokłosiem sąsiedzkich donosów, są w istocie stratą czasu zarówno kontrolujących, jak i kontrolowanych, a ich jednynym celem jest zrobienie na złość sąsiadowi. 

- Niepojące jest jednak to, że duży odsetek stanowią kontrole przeprowadzane na podstawie anonimowych donosów tzw. „złośliwego sąsiada", które bardzo często wynikają ze złych relacji współżycia sąsiedzkiego i braku zrozumienia dla pracy rolnika. Czy tak poważne instytucje okołorolnicze powinny reagować na takie anonimowe skargi? Naszym zdaniem nie i stanowczo jesteśmy przeciwni takim praktykom. Przecież nie powinniśmy zmierzać do tego, aby utrudnić rolnikowi wykonywanie jego pracy, która jest fundamentem gospodarki. Niestety w naszych oczach tak to wygląda – napisał w stanowisku Lubelskiej Izby Rolniczej jej prezes Gustaw Jędrejek. 

Jaki kompromis proponuje Lubelska Izba Rolnicza? 

Samorząd rolniczy nie odmawia sąsiadom rolników prawa do interwencji. Jest jednak zdania, że zjawisko “samowolki obywatelskiej” powinno zostać ukrócone. LIR wniosła o zaprzestanie praktyk przeprowadzania kontroli na podstawie anonimowych donosów, które często są bezpodstawne. Kontrole mają być przeprowadzane tylko w sytuacjach, gdy skarga jest uzasadniona i podpisana przez skarżącego. 

- Wówczas, jeśli skarga okazałaby się bezpodstawna zostałby ukarany skarżący, który pozostaje póki co anonimowy i bezkarny. Naszym zdaniem zaoszczędziłoby to nie tylko czasu, ale również kosztów kontrolnych poniesionych przez w/w instytucje okołorolnicze - napisał Gustaw Jędrejek. 

Prezes LIR zwrócił szczególną uwagę na to, że społeczeństwo powinno okazać więcej zrozumienia i szacunku dla pracy rolnika. Jest ona bowiem trudna i wymagająca, ale niezbędna, a z jej owoców korzystają wszyscy.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

W listopadzie 2021 roku Senat zaakceptował ustawę o ułatwieniach w prowadzeniu handlu dla rolników przez 2 dni w tygodniu. W związku z tym w piątki i soboty producenci rolni oraz ich domownicy mogą w wyznaczonych miejscach sprzedawać produkty ze swoich gospodarstw bez konieczności ponoszenia opłaty handlowej. 

Takie ułatwienia mają pomóc rolnikom znaleźć rynek zbytu dla swoich towarów i dotrzeć bezpośrednio do klientów. Dzięki temu polskie gospodarstwa rolne będą mogły się wzbogacić, a przy okazji większa liczba osób będzie mogła uzyskać dostęp do lokalnych, ekologicznych produktów. 

Gdzie w Bydgoszczy rolnik może sprzedać swoje produkty? 

Do listy targowisk, na których rolnicy mogą oferować do sprzedaży produkty ze swoich gospodarstw, dołączyły ostatnio trzy place w Bydgoszczy. Są to targowiska na placu Piastowskim, przy ul. Pelplińskiej oraz przy ul. Modrakowej. W tych miejscach producenci rolni mogą sprzedawać swoje towary z ręki, kosza, pojazdów lub korzystając z rozstawionych straganów. 

Jakie wady ma sprzedaż na targowiskach? 

Choć część rolników jest zadowolonych z tego, że będą mogli handlować na targowiskach bez dodatkowych opłat, niektórzy dostrzegają pewne wady tego rozwiązania. Chodzi głównie o godziny otwarcia targowisk. Okazuje się bowiem, że większość placów targowych czynna jest do godziny 16, podczas gdy wiele osób w miastach pracuje do 16 lub 17. Z tego powodu część potencjalnych klientów nie ma szans dotrzeć po zakupy na targowisko w godzinach jego pracy. Ten problem został poruszony także w Bydgoszczy. Radni w przyszłości zastanowią się nad zmianą tych godzin, by zdrowa, lokalna żywność od rolników mogła bez kłopotu docierać do szerszego grona odbiorców. 

Czy kupowanie od rolnika się opłaca? 

Konsumenci, dla których ważne jest to, by kupowane przez nich produkty były ekologiczne i miały wysoką jakość, często decydują się na zakupy u rolników. Jednak w dobie kryzysu wiele osób zastanawia się, czy ceny oferowane przez detalicznych sprzedawców na targowiskach są konkurencyjne. 

W wielu przypadkach trudno jednoznacznie określić, czy kupowanie żywności prosto od rolnika się opłaca, ponieważ ceny są zróżnicowane na terenie całego kraju. Dla przykładu, za mleko z gospodarstwa na Podlasiu trzeba zapłacić 3 zł/l, w Wielkopolsce 4-5 zł/l, a na Mazowszu od 5 do 10 zł/l. Zróżnicowane są także ceny jajek: od 80 gr/szt w Wielkopolsce do nawet 1,50 zł/szt na Mazowszu. 

Bardziej rozbudowane zestawienie cen podawaliśmy przed tygodniem: Po ile kupimy jaja, sery, mięso, warzywa i owoce prosto od rolnika? 

Warto jednak pamiętać, że kryzys dotyka wszystkich - również rolników, którym zależy, by ich produkcja się opłacała. Z tego powodu niekiedy warto zapłacić nieco drożej za dobrej jakości krajowe towary i w ten sposób wspomóc polskich producentów. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

16 października 2022 roku w Piękocinie koło Milicza odbył się XIII Międzywojewódzki Konkurs Orki Zaprzęgiem Konnym i V Festiwal Dyni. Wydarzenia te były połączone z Piknikiem z Daniami Wieprzowymi. Wydarzenie było bardzo udane, a jesienna aura nie zniechęciła organizatorów, oraczy, zaproszonych gości oraz wszystkich przybyłych. Organizatorem wydarzenia było sołectwo Piękocin, we współpracy z Ośrodkiem Kultury w Miliczu, Dolnośląską i Wielkopolską Izbą Rolniczą.

I w tym roku na V Festiwalu Dyni nie zabrakło atrakcji dla oka, ucha i podniebienia. Uczestnicy mogli kupić nie tylko najrozmaitsze dynie (jadalne i ozdobne), ale też miody, oleje roślinne czy przyprawy. W trakcie imprezy zaprezentowano różne odmiany dyń uprawianych w Piękocinie, odbywały się konkurencje sprawnościowe z dynią w roli głównej, a także degustacja arbuzów, atrakcje dla najmłodszych, możliwość skosztowania zupy dyniowej i grochówki z kotła.

Wielu mieszkańców Piękocina było zaangażowanych w udział w święcie. Lokalne gospodynie już kilka dni wcześniej przygotowywały swoje popisowe dania z dyni!

Dolnośląski Festiwal Dyni 2022 we Wrocławiu: bito piękne rekordy

Tydzień wcześniej, bo 9 października 2022 roku Ogród Botaniczny Uniwersytetu Wrocławskiego zorganizował XIX Dolnośląski Festiwal Dyni. Tego dnia goście ogrodu podziwiali najrozmaitsze dynie, zarówno jadalne, jak i te ozdobne. Jak podkreślają organizatorzy - Dolnośląski Festiwal Dyni jest najbardziej kolorowym jesiennym festiwalem we Wrocławiu, który od lat cieszy się zainteresowaniem kilku tysięcy mieszkańców z całego województwa.

Podczas tegorocznego festiwalu dyni pobito REKORD POLSKI - najcięższa dynia ważyła 893,5kg!

Podium kształtowało się następująco: 

• I miejsce- Dynia ‘Ula‘ o masie 893,5kg- hodowcy: Grzegorz i Marcin Zołotucha
• II miejsce- Dynia "Danka" o masie 599,5kg- hodowcy Marcin Stępień
• III miejsce- Dynia "Basia" o masie 452,5kg- hodowcy Marcin Stępień
• IV miejsce- Dynia "Wiola" o masie 249hg - hodowcy: Aleksander Furgał

Jak wyglądał program Festiwalu Dyni 2022?

Podczas Festiwalu odbywał się m.in. konkurs na „Największą dynię”, plener plastyczny „Dyniowe Krasnoludki" oraz konkurs dla dzieci i dorosłych „Łuskanie pestek dyni na czas" czy warsztaty „Dyniowe Maski".

Galeria z wrocławskiego święta dynia jest do obejrzenia na fanpage‘u organizatora - Ogrody Botanicznego UWr.

Oprac. Natalia Marciniak - Musiał

fot. Fb Ogród Botaniczny Uniwersytetu Wrocławskiego

Obecny czas jesienny sprzyja gromadzeniu się na ziemi opadających liści i innych resztek roślin, które tworzą wartościową ściółkę nad glebą. Ma ona duże znaczenie ze względu na właściwości ochronne oraz odżywcze pochodzące z rozkładającej się materii organicznej. Jednak jej znaczne nagromadzenie może również sprzyjać rozwojowi chorobotwórczych patogenów, zapewniając im odpowiednie miejsce do szybkiego namnażania. To z kolei może powodować zdecydowanie większe problemy z odpornością roślin. Warto więc zadbać o wspomaganie naturalnego procesu, jakim jest rozkład resztek organicznych. Wykorzystując pożyteczne bakterie w sadownictwie, możliwe jest podniesienie jakości gleby, między innymi poprzez zwiększenie ilości związków próchniczych, uzyskanie lepszej retencji wody oraz odpowiedniej ilości składników odżywczych.

proces rozkładu materii organicznych

FOTO: Frusto.pl

Preparaty mikrobiologiczne takie jak Elbio Terra Ivo zawierają w sobie aż 11 cennych szczepów dobroczynnych bakterii, które w znaczący sposób wpływają na wzrost i rozwój roślin na różnych płaszczyznach. Dzięki nim możemy zaobserwować wiele korzyści, takich jak między innymi:

• poprawa struktury gleby,
• neutralizowanie chorobotwórczych patogenów,
• rozwój i ochrona roślin,
• zwiększenie retencji wody,
• dostęp do niezbędnych składników odżywczych takich jak potas, azot i fosfor, magnez, siarka.

Lepsza gleba w sadzie to wiele korzyści

Choroby w sadzie

FOTO: Frusto.pl

Gleba pełna odpowiednich składników i materii organicznych to odpowiednie środowisko do rozwoju roślin, zapewniające im dostęp do wartościowych minerałów. Bakterie i grzyby mają ogromny wpływ na przyspieszenie procesów przemiany materii do postaci łatwo przystępnych składników odżywczych, które poprzez swoje występowanie tworzą także niesprzyjające środowisko dla wszelkiego rodzaju patogenów.

Szczególnie korzystnie prezentują się bakterie rozkładające resztki liści i roślin. Pozwalają na zwiększenie żyzności gleby poprzez dostępność do niezbędnych składników odżywczych i wody, które w znacznym stopniu wpływają także na naturalną odporność roślin. Warto więc wykorzystać zdolności roślin do ponownego wykorzystania składników w procesie rozkładu i mineralizacji.

Rozkład liści jako sposób na skuteczny nawóz dla swoich upraw

FOTO: Frusto.pl

Pożyteczne bakterie w sadownictwie i ich rola w rozkładzie materii organicznej

Rozkład liści w sadzie pomimo swoich licznych korzyści jest również długotrwałym procesem. Najczęściej trwa od jednego roku do dwóch lat, w zależności od wybranych źródeł roślinnych. Dzięki nim następuje widoczna poprawa żyzności gleby, która zauważalna jest nie tylko w przypadku roślin, ale także ich owoców. Wykorzystując odpowiednie preparaty mikrobiologiczne, możliwe jest skuteczne przyspieszenie tych procesów. Dobrym rozwiązaniem jest zastosowanie produktów obecnych w ofercie www.frusto.pl. Wybierając profesjonalne zaopatrzenie do sadownictwa, możemy być pewni uzyskanych rezultatów.

Rozkład liści w sadzie

FOTO: Frusto.pl

Podniesienie zawartości próchnicy w glebie - dlaczego ma takie znaczenie?

Do podstawowych zadań bakterii glebowych należy szybki i skuteczny rozkład resztek, będących źródłem pełnowartościowych składników pokarmowych. Zawarty w nich azot, potas, magnez, siarka czy fosfor mają pozytywny wpływ na rośliny i uprawy. Jednak ich uwalnianie zapewnią nam także odpowiednio dobrane preparaty aktywujące mikroorganizmy oraz zawierające je w swoim składzie. Poprzez ich pracę możliwe jest podniesienie poziomu próchnicy, co wpływa pozytywnie na uzyskane plony. Systematyczne stosowanie tych produktów pozwala widocznie zwiększyć jakość upraw oraz zasobność gleby.

www.frusto.pl

Jak informowaliśmy m.in. w czerwcu cena drewna w Polsce jest absurdalnie wysoka! Czy będzie jeszcze drożej? Tak, wszystko na to wskazuje, tym bardziej, że Lasy Państwowe 21 września 2022 roku zapowiedziały zmiany w zasadach sprzedaży surowca od 2023 roku, które uzasadniają "patologią" na rynku i rosnącym eksportem drewna. Zatem od nowego roku zostanie wprowadzona jednolita cena minimalna zarówno w procedurach dla stałych klientów, jak i na aukcjach otwartych - zmienią się kryteria, parametry i sposób wartościowania ofert zakupu drewna na 2023 rok.

Tych zmian obawia się polska branża drzewna, ponieważ ich skutkiem będzie kolejny znaczący wzrost cen bazowych surowca. – Ceny wyjściowe wg nowego algorytmu wzrosną o 40 proc., co przełoży się na wzrost kosztów zakupu drewna o co najmniej 50-60 proc.!" - brzmią słowa przedstawicieli Polskiej Izby Gospodarczej Przemysłu Drzewnego oraz innych organizacji z branży w liście otwartym do premiera, w którym wskazują na swoją trudną sytuację w związku z cenami drewna.

– "Zapraszamy wszystkich, którzy chcą wyrazić swój sprzeciw przeciw polityce rządu i Lasów Państwowych niszczącej polski przemysł drzewny. Nie godzimy się na traktowanie naszej branży w sposób urągający wszelkim zasadom współpracy i wzajemnego szacunku" – czytamy na stronie Polskiej Izby Gospodarczej Przemysłu Drzewnego.

Przedsiębiorcy z branży drzewnej: zagrożonych 100 tys. miejsc pracy

– "Polski przemysł drzewny znajduje się w dramatycznej sytuacji - w efekcie decyzji dyrektora generalnego Lasów Państwowych już w tym roku drastycznie wzrosły średnie ceny drewna, a sytuację na rynku dodatkowo skomplikowała rosyjska agresja na Ukrainę, co w bezpośredni i dotkliwy sposób zagraża bieżącej i przyszłej konkurencyjności branży w Polsce i na rynkach światowych" - napisały we wspólnym liście otwartym do Mateusza Morawieckiego zrzeszenia m.in. papierników, producentów płyt, mebli, okien i drzwi.

Branża skarży się na lekceważące podejście państwowego leśnego giganta do apeli branży drzewnej o wsparcie. Kolejną kwestią jest podnoszenie cen dla długoletnich klientów przerabiających drewno w kraju i zatrudniających 400 tysięcy pracowników. Zapowiadane przez Lasy Państwowe zmiany w sprzedaży drewna mogą doprowadzić do utraty nawet 100 tysięcy miejsc pracy oraz przynieść podwyżki cen wyrobów takich, jak papier, meble, leki czy opakowania.

Patologia rynku drzewnego i wzrost eksportu przyczyną zmian 

Zdaniem Lasów Państwowych rzekoma „dramatyczna sytuacja polskiego przemysłu drzewnego”, o której alarmuje branża w swojej kampanii reklamowej, to w rzeczywistości skokowy wzrost sprzedaży z 28 do 39 mld zł i najwyższa w historii rentowność.

Krociowe zyski przedsiębiorców drzewnych i światowy popyt doprowadziły do patologii na polskim rynku i dużego wzrostu eksportu drewna, bo bardziej opłaca się firmom sprzedać za granicę drewno tanio kupione od Lasów Państwowych, niż produkować z niego w Polsce. I to jest rzeczywista przyczyna protestu firm drzewnych po ogłoszeniu zmian zasad sprzedaży tego surowca.

– Business is business, ale liczy się też interes państwa i dobro przyszłych pokoleń Polaków. Dlatego Lasy Państwowe nie są przedsiębiorstwem komercyjnym. Nie sprzedają drewna dla zysku ani go nie eksportują. To strażnik polskiego skarbu narodowego – polskich lasów. I dlatego od dziesięcioleci drewna na polskim rynku co roku pojawia się tylko ściśle określona ilość. Nie mają tu znaczenia wielkość popytu w danym roku czy nagły wzrost cen. Drewna na rynku jest tylko tyle, ile zaplanowano wiele lat temu – czytamy na stronie Lasów Państwowych.

Spółka podkreśla, że 70 proc. pozyskiwanego drewna jest dostępne wyłącznie dla stałych nabywców, którzy mają zagwarantowane dostawy drewna i niższe ceny. Pozostała część, czyli 30 procent drewna sprzedawane jest na otwartych aukcjach - zarówno dla firm z tradycjami, ale i nowopowstałych.

Ceny drewna w Polsce i na świecie

5 października odbyła się konferencja prasowa nt. sytuacji przemysłu drzewnego w Polsce, podczas której zaprezentowano krytyczne stanowisko organizacji branżowych wobec decyzji Lasów Państwowych.

- Mamy obecnie najdroższy surowiec w Europie. Dwa lata temu najbardziej popularne drewno sosnowe kosztowało ok. 280 zł za metr sześć. Dzisiaj na aukcjach otwartych potrafi kosztować 450-500 zł. To nie jest wina przedsiębiorców, tylko systemu. System jest cenotwórczy - mówił Rafał Szefler.

– W 2021 r. ceny surowca w Lasach Państwowych wzrosły o 60 proc. To kombinacja cen pochodzących z obydwu typów aukcji - powiedział Jarosław Michniuk z Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna i jak wskazywał podczas koneferencji - surowca oferowanego na aukcji zamkniętej jest za mało dla przemysłu, dlatego polskie firmy uczestniczą również w aukcjach otwartych.

Zdaniem Lasów Państwowych drewno w Polsce nie jest najdroższe w Europie, co ma być podkreślane w "kampanii reklamowej", czyli w opublikowanym w mediach liście stowarzyszeń firm drzewnych oraz wspomnianej konferencji branży drzewnej.

Obecnie metr sześcienny tarcicy kosztuje w Polsce średnio 1500 zł, w porównaniu do tego w Szwecji to 346 dolarów, czyli o prawie 200 zł drożej.

Dla porównania Lasy Państwowe podają, m.in., że:

• sosna wielkowymiarowa w Polsce kosztuje średnio 390 zł, a w Niemczech 85 euro,
• świerk - w kraju 406 zł, w Austrii 105 euro.

Przeczytaj także:

Jakie są ceny drewna opałowego w Polsce, a jakie w Niemczech?

Oprac. Natalia Marciniak-Musiał na podstawie Lasy Państwowe, PAP Media Room, PIGPD

Fot. pixabay

Dynia:

• jest niskokaloryczna i lekkostrawna,
• działa moczopędnie, pomoże przy leczeniu schorzeń nerek,
• jest źródłem białka i błonnika pokarmowego,
• zawiera wapń, magnez, selen, potas i cynk,
• to bogactwo witamin antyoksydacyjnych: A, C i E, kwasu foliowego i niacyny,
• obniża zbyt wysokie ciśnienie tętnicze krwi,
• zapobiega zaparciom,
• obniża stężenie cholesterolu całkowitego we krwi,
• ma działanie przeciwbakteryjne i przeciwgrzybiczne.

Gigantyczna dynia we Wrocławiu

W ostatni weekend w Ogrodzie Botanicznym Uniwersytetu Wrocławskiego podczas XIX Dolnośląskiego Festiwalu Dyni ogłoszono nowy rekord dyniowy. W konkursie na największą i najpiękniejszą dynię wygrał okaz ważący aż 893,5kg (!). Ta gigantyczna dynia, nazwana Ulą, to niekwestionowana rekordzista w Polsce! Grzegorz i Marcin Złotoucha – wprawni hodowcy – mogą być dumni z tego wyniku.

Rekord Polski! Najcięższa dynia waży 893,5kg

Wyniki Konkursu

I miejsce Dynia "Ula" o masie 893,5kg – hodowcy: Grzegorz i Marcin Zołotucha

II miejsce Dynia "Danka" o masie 599,5kg – hodowcy Marcin Stępień

III miejsce Dynia "Basia" o masie 452,5kg – hodowcy Marcin Stępień

IV miejsce Dynia "Wiola" o masie 249hg – hodowcy: Aleksander Furgał

W Ameryce też mają swojego giganta

Całkiem niedawno do polskiego wyniku zbliżył się mieszkaniec Clinton w stanie Nowy Jork, Todd Kogut, który wyhodował dynię ważącą ponad 885 kilogramów. Amerykanin bardzo dbał o swoje warzywo, o nasłonecznienie, nawożenie i odpowiednią ilość wody. W Stanach Zjednoczonych dynia ma szczególne miejsce, nie tylko z powodu hucznie obchodzonego Halloween. W tym kraju ogromną popularnością cieszą się wszelkie festiwale tematyczne związane z hodowlą gigantycznych warzyw. Kogut zasiał nasiona w maju i dbał o to, aby roślina miała ciepło – w nocy stosował specjalne okrycie. Mężczyzna badał składniki odżywcze w glebie i stosował specjalne nawozy. Dynia do wzrostu potrzebowała ponad 280 litrów wody. Co prawda jego warzywo nie zwyciężyło konkursu, ale zajęło drugie miejsce w ramach Saratoga Giant Pumpkin Fest. Zwycięski okaz ważył o 1,89 kg więcej.

Tegoroczne rekordy

Od 10 października Stany Zjednoczone mają swoją najcięższą dynię. To egzemplarz Travisa Giengera z Minnesoty, okaz ważący ponad tonę – 1161,2 kg. Nowy rekord został ustanowiony podczas 49. edycji konkursu na najcięższą dynię w Kalifornii. A jaki jest rekord świata? Wynik odnotowany w księdze Guinnessa w 2021 roku należy do dyni o wadze 1225,6 kg, która obrodziła we Włoszech.

Angelika Drygas

fot. Ogród Botaniczny Uniwersytetu Wrocławskiego/Facebook

Autorem piosenki “Empty barn” (“Pusta stodoła”), która podbija serca słuchaczy w serwisie YouTube, jest rolnik z Pensylwanii w USA, Jeff Corle. Wcześniej Corle pracował jako muzyk w Nashville – był autorem piosenek. Potem jednak zdecydował się związać swoje życie z rolnictwem. Przez pewien czas hodował bydło, jednak los nie był dla niego łaskawy. Na początku tego roku Jeff musiał z powodów finansowych zrezygnować z hodowli i sprzedać swoje stado, po którym została właśnie pusta stodoła. Rolnik był zdruzgotany i postanowił przelać swoje emocje w piosenkę. Tak powstał utwór “Empty barn”. 

Los wielu farmerów z USA

Dla Jeffa Corle “Empty barn” to utwór, który wyraża jego najgłębsze uczucia – smutek i poczucie osamotnienia, które towarzyszyły mu, gdy sprzedawał swoje bydło. Jednak gdy opublikował piosenkę w Internecie, okazało się, że wielu rolników podziela jego emocje. Szczególnie poruszeni są ci, którzy znaleźli się w takiej samej sytuacji jak on: z różnych powodów nie byli w stanie dłużej utrzymywać swojego gospodarstwa i musieli zrezygnować z dalszej produkcji rolnej. 

Choć rolnictwo w USA wielokrotnie bywa stawiane za wzór rolnikom z innych krajów, coraz większą rolę odgrywają tam ogromne, wielohektarowe farmy. Małe gospodarstwa, prowadzone przez pokolenia, powoli zanikają. Piosenka “Empty barn” wyraża emocje, które towarzyszą tamtejszym farmerom, gdy muszą porzucić marzenie o rolnictwie. 

Więcej dowiesz się na stronie: tygodnik-rolniczy.pl

Zuzanna Ćwiklińska

video, foto: Jeff Corle/youtube

Jakie ziemniaki do konkretnej potrawy?

Na rynku mamy sporo rozmaitych odmian ziemniaków. Warto zapoznać się z nimi, aby świadomie wybierać odpowiedni typ do danej potrawy.

Typ A – sałatkowe, twarde, nie rozpadają się, zachowują kształt, są wilgotne i zawierają mało skrobi – świetne do sałatki, zupy oraz na grilla. Odmiany, m.in. Agata, Almera, Dali, Impresja, Krasa, Mozart, Riviera, Vivaldi, Viviana.

Typ B – tzw. ogólnoużytkowe, uniwersalne, średniej twardości, nie rozsypują się, przy smażeniu miękkie w środku a na wierzchu chrupiące, dlatego nadają się na  frytki czy placki. Doskonałe do zup i kopytek. Odmiany, m.in. Irga, Irys, Augusta, Bellarosa, Bohun.

Typ C – mączyste, zawierające dużo skrobi, łatwo się rozpadają, mają jasny i sypki miąższ. Sprawdzą się do pieczenia i przyrządzania klusek, farszu, purée, kopytek, pyz, placków i frytek. Odmiany, min. Gracja, Gustaw, Etola, Honorata, Agnes, Mazur.

Możemy spotkać także typy mieszane, np.

AB: Vineta, Denar, Lord.

BC: Zeus, Bryza.

D – bardzo mączysty, nie ma większego zastosowania kulinarnego. 

Jakie ziemniaki wybierać?

Oczywiście, najlepiej zaopatrywać się u sprawdzonego dostawcy. Nie zawsze mamy taką możliwość. Na co powinniśmy zwracać uwagę podczas zakupu?

Wybierajmy:

• bulwy zdrowe, bez uszkodzeń, o gładkiej skórce;
• jasne bulwy, takie barwy informują o tym, że ziemniaki mają mniej azotanów;
• okazy z płytkimi i mniejszymi oczkami, których trzeba pozbyć się podczas obierania;
• kartofle bez zazielenienia;
• ziemniaki bez kiełków, ponieważ w nich kumulują się toksyczne związki.

Ziemniaki – właściwości

To bogate źródło witamin (np. C) i składników mineralnych (potasu i fosforu). Są lekkostrawne i niskokaloryczne (w 100 gramach ugotowanych ziemniaków, znajduje się około 65 kalorii). Niestety przyzwyczajenia kulinarne Polaków często niwelują te cechy – ziemniaki polane tłustym sosem czy masłem już nie stanowią takiego małokalorycznego kąska. To warzywo z pewnością daje nieograniczone pole do popisów kucharskich, stanowiąc bazę wielu wyśmienitych dań i zup.

Wielkie okazy

W ostatni weekend w gminie Trzyciąż został rozstrzygnięty konkurs na największą bulwę ziemniaczaną wykopaną podczas tegorocznych zbiorów. Ten ogłaszany cyklicznie konkurs to niezwykle atrakcyjne wydarzenie dla tamtejszych mieszkańców.

W tym roku najcięższy był ziemniak odmiany „Baltic Rose” o wadze 1,919 kg, który wyrósł na polu państwa Magdaleny i Andrzeja Mentlów z Imbramowic. Powierzchnia gospodarstwa zwycięskich rolników wynosi 20 ha, z czego ziemniaki hodowali na 8 ha. Ubiegłoroczny rekordzista ważył 1,662 kg, a w roku 2020 pierwsze miejsce zajął ziemniak ważący aż 2,150 kg.

Angelika Drygas

Źródło: Przegląd Olkuski, polskiziemniak.pl

Fot. envato elements

Choć dieta wegetariańska uważana jest za zdrową, okazuje się, że włączenie do niej roślinnych zamienników mięsa może przynieść fatalne skutki dla organizmu. W raporcie z 2021 roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznała takie produkty za żywność wysoko przetworzoną  - do tej samej kategorii zalicza się również na przykład napoje słodzone cukrem, ciastka, pikantne przekąski, słodycze, lody, płatki śniadaniowe oraz dania gotowe do spożycia. To niezbyt dobre towarzystwo dla towaru, który chce uchodzić za zdrowy! 

Jak się okazuje, w większości roślinnych zamienników mięsa występują składniki, które są niezbędne do tego, by produkt przypominał prawdziwe mięso. I choć spełniają swoją funkcję, równocześnie nie są dobre dla organizmu. Są to między innymi metyloceluloza czy karagen. Jak wykazały badania, drugi z wymienionych może powodować stan zapalny jelit, uszkodzenie błony śluzowej układu pokarmowego, a nawet przyczyniać się do insulinooporności czy cukrzycy! 

W wege-mięsie występuje także dobrze znana, poczciwa sól. Jednak wiadomo, że co za dużo to niezdrowo – w tym przypadku to powiedzenie świetnie się sprawdza. Dla porównania, w wegańskim burgerze znajduje się ok. 500 mg sodu, a w burgerze z prawdziwej wołowiny tylko 85 mg sodu. Nadmiar tego pierwiastka w diecie to prosta droga do nadciśnienia i udarów. 

Dlaczego roślinne zamienniki mięsa wcale nie są ekologiczne? 

Wiele osób decyduje się na przejście na dietę wegetariańską lub wegańską ze względu na troskę o środowisko. Jak się okazuje, jedno z drugim nie zawsze ma coś wspólnego. Wegetariańskie odpowiedniki mięsa często zawierają bowiem olej palmowy, który jest zamiennikiem tłuszczy zwierzęcych. Jego produkcja prowadzi jednak do dużej degradacji środowiska: lasy tropikalne są wycinane, a na ich miejscu powstają plantacje olejowca gwinejskiego, czyli tzw. palmy olejowej. 

Większość oleju palmowego, używanego na świecie, pochodzi z Indonezji lub Malezji. Oznacza to, że dodatkowym aspektem jest powstawanie śladu węglowego, który produkt ten generuje przy transporcie. 

Co wybrać, by jeść zdrowo i zarazem ekologicznie? 

Skoro wegetariańskie zamienniki mięsa okazują się wręcz zagrożeniem dla naszego zdrowia, pojawia się pytanie: co jeść, by dieta była dobrze zbilansowana i zdrowa a w dodatku nie przyczyniala się do degradacji planety? Odpowiedź nie jest trudna. 

- Może to zabrzmieć paradoksalnie w ustach przedstawiciela największej w Polsce organizacji zrzeszającej producentów mięsa, ale jedzmy prawdziwe warzywa i owoce – przekonuje Wiesław Różański, prezes Zarządu Unii Producentów i Pracodawców Przemysłu Mięsnego (UPEMI). 

Jednak co z mięsem? I na to Różański ma pewną propozycję. 

– Jako przedstawiciele branży mięsnej możemy jedynie zwrócić uwagę na to, aby konsumenci wybierali wysokiej jakości mięso i jego przetwory. Jedzmy rzadziej, ale lepiej – apeluje prezes UPEMI. 

Różański apeluje: jedzmy to, co lokalne 

Wiesław Różański podkreśla, że ogromne znaczenie ma to, skąd pochodzi nasze jedzenie. Nie wszystkie rośliny są bowiem uprawiane w Polsce, ani nawet w Europie. Te bardziej egzotyczne, jak choćby awokado, które jeszcze do niedawna robiło furorę jako uniwersalny owoc, muszą być sprowadzane z innych kontynentów, a to generuje nierzadko ogromny ślad węglowy. 

- Bardzo wiele zależy od tego jakie warzywa i owoce wybieramy. Jeśli są one produkowane lokalnie, argument o zmniejszonym śladzie węglowy jest zasadny. Jednak jeśli kupujemy egzotyczne owoce i warzywa, sytuacja zmienia się diametralnie. Najważniejsze jest jednak to, że jako przedstawiciele branży mięsnej, popieramy zalecenia wydawane między innymi przez Światową Organizację Zdrowia dotyczące zbilansowanej diety. Nie możemy dyskutować z nauką i nie chcemy rywalizować z warzywami i owocami. Na talerzach jest wystarczająco dużo miejsca na każdy typ produktu. Najważniejsze zastrzeżenie dotyczy ich jakości, bezpieczeństwa i naturalności. O ile warzywa i owoce nie budzą naszych wątpliwości, to potocznie nazywane zamienniki mięsa już tak - mówi prezes UPEMI. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Światowy Dzień Wścieklizny po raz pierwszy zorganizowano 8 września 2007 w Atlancie. Współfinansowany był przez światowe organizacje: Zdrowia (WHO), Zdrowia Zwierząt (OIE) i Pan American Health Organization (PAHO/AMRO). W latach wcześniejszych obchodzony był jako Dzień Wścieklizny w USA i Wielkiej Brytanii. Inicjatorem tego święta była amerykańska organizacja non-profit Global Alliance for Rabies Control (ARC) i Ośrodków Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) w Stanach Zjednoczonych.

Światowy Dzień Walki z Wścieklizną ma na celu:

• podnoszenie świadomości na temat skutków tej choroby u zwierząt i ludzi,
• propagowanie wiedzy na temat jej zapobiegania,
• eliminowanie choroby u ludzi przez zwalczanie wścieklizny wśród zwierząt.

Wścieklizna w Polsce

W Polsce dynamiczny rozwój wścieklizny występujący po II wojnie światowej zahamowany został od 1993 r., kiedy po raz pierwszy przeprowadzono doustną immunizację lisów wolno żyjących. W  2020  r. na terenie całego kraju stwierdzono 12 przypadków wścieklizny. Dwa z nich dotyczyło zwierząt domowych i 10 zwierząt dzikich. U zwierząt domowych wściekliznę zdiagnozowano u jednego psa oraz u jednej sztuki bydła. W 2021 roku odnotowano łącznie 110 przypadków wścieklizny u zwierząt, nie tylko tych dziko żyjących, ale też domowych, np. kotów. Do sierpnia 2022 roku potwierdzono 30 przypadków.

Przepisy prawa

Obowiązkowemu ochronnemu szczepieniu przeciwko wściekliźnie, zgodnie z ustawą o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt podlegają psy powyżej 3. miesiąca życia. Posiadacze psów są obowiązani zaszczepić je przeciwko wściekliźnie w terminie 30 dni od dnia ukończenia przez psa 3. miesiąca życia, a następnie nie rzadziej niż co 12 miesięcy od dnia ostatniego szczepienia. Szczepień tych dokonują lekarze weterynarii. Po przeprowadzeniu szczepienia posiadaczowi psa wydaje się zaświadczenie lub dokonuje się wpisu w paszporcie.

Wścieklizna – jak dochodzi do zakażenia?

Wścieklizna jest groźną chorobą zakaźną. Najczęściej spowodowana jest pogryzieniem przez zakażone zwierzę domowe lub dzikie, które jest jej nosicielem. Do zakażenia dochodzi poprzez przeniesienie wirusa ze śliną do rany.

Najczęściej zarazki przenoszą:

• lisy,
• jeże,
• wiewiórki,
• nietoperze,
• psy,
• zwierzęta udomowione zarażone wścieklizną (np. krowy, sarny, psy, koty).

Eksperci przypominają, że niewielkie gryzonie nie przenoszą wścieklizny na człowieka, dlatego pokąsanie przez szczura, chomika czy mysz nie stanowi wskazań do szczepień.

Aby uniknąć zakażenia:

• unikaj kontaktu ze zwierzętami dzikimi,
• nie dotykaj znalezionych martwych zwierząt – fakt ten należy zgłosić policji, straży miejskiej lub służbom weterynaryjnym,
• dbaj o regularne szczepienia swoich pupili,
• nie wypuszczaj z domu kotów i psów bez kontroli.

Co robić w razie ugryzienia?

Po pogryzieniu lub oślinieniu przez zwierzę dzikie lub domowe bez książeczki szczepień ranę należy dokładnie przemyć kilkakrotnie wodą z mydłem oraz zdezynfekować i bezwzględnie zgłosić się do lekarza. Prawdopodobnie zaleci on szczepienie przeciwko wściekliźnie i przeciwko tężcowi.

Oprac. Angelika Drygas

Źródło: gov.pl i „Wścieklizna w Polsce w roku 2020” – Marian Flis

fot. envato elements

Maszyny to jednak nie wszystko. Na Agro Show swoją ofertę prezentują także producenci nawozów, nasion, środków ochrony roślin oraz wiele innych firm, związanych z rolnictwem. Podczas wydarzenia obecni są także reprezentanci rolniczych instytucji i agencji.

Od lat do wsi Bednary zjedżają przedstawiciele setek topowych firm z branży oraz tysiące rolników.

Jakie maszyny można było oglądać na Agro Show 2022?

Co roku ogromnym zainteresowaniem na Agro Show cieszą się ciągniki rolnicze. Producenci dbają o to, by pokazać swoją ofertę możliwie szeroko i zachęcić potencjalnych klientów. Nie inaczej było podczas 23. edycji targów. Jednak ze względu na to, że Agro Show to także nowinki techniczne, na tegorocznej wystawie pojawiły się także inne ciekawe maszyny, na przykład robot do siewu trawy czy maszyna do czyszczenia warzyw.

Zobaczcie w naszej galerii, jakie cuda techniki rolniczej zawitały na Agro Show 2022!

Zuzanna Ćwiklińska

zdjęcia: Czekała, Czupryniak, Ćwiklińska, Drygas, Khamyiuk

Różnice w cenach ziemi

Dane GUS za drugi kwartał 2022 r. wskazują na następujące ceny za hektar:

• lubuskie – 36,1 tys. zł,
• zachodniopomorskie – 34,5 tys. zł,
• podkarpackie – 36,2 tys. zł,
• świętokrzyskie – 39,8 tys. zł.

Zaostrzenie przepisów dotyczących obrotu gruntami rolnymi w Polsce sprawiło, że zwiększyły się dysproporcje cen pomiędzy gruntami lepszej i gorszej klasy. W województwie wielkopolskim cena hektara ziemi klas: I, II i IIIa dochodzi do 100 tys. zł, klas: IIIb i IV sięga 81 tys. zł, a V i VI – 56,4 tys. zł. Z kolei w Kujawsko-Pomorskiem grunty orne dobre kosztują ponad 81 tys. zł/ha, średnie – ponad 64 tys. zł, a słabe – około 49 tys. zł/ha.

Grunty orne na Podlasiu coraz droższe

Między I kwartałem 2018 roku a II kwartałem 2022 r. włącznie ceny ziemi ornej w Polsce wzrosły o prawie 40%. Jednak w takich województwach, jak wielkopolskie oraz kujawsko-pomorskie, gdzie ziemia jest najdroższa, ten wzrost był mniejszy i wyniósł odpowiednio około 30 i 14%.

Ponad pięćdziesięcioprocentowy wzrost cen odnotowano na Lubelszczyźnie, Podkarpaciu oraz Podlasiu. W II kwartale 2022 r. grunty orne w województwie lubelskim kosztowały około 47 tys. zł/ha, w podkarpackim – ponad 36 tys. zł/ha, a w podlaskim – 64,5 tys. zł/ha.

Gdzie są najdroższe użytki zielone?

W drugim kwartale br. hektar łąki w Podlaskiem kosztował średnio 46,5 tys. zł, a w Wielkopolskiem – 44 tys. zł. Do 40 tys. zł/ha dochodziły ceny użytków zielonych w województwach pomorskim i warmińsko-mazurskim. O kilka tysięcy taniej było natomiast w takich województwach, jak: mazowieckie (36,8 ty. zł/ha), opolskie (36 tys. zł/ha) oraz dolno­śląskie (35 tys. zł/ha).

Ile trzeba zapłacić za dzierżawę ziemi?

Średnio w Polsce dzierżawa hektara gruntu ornego kosztuje 1400 zł, a łąki o połowę mniej. Są to jedynie ceny wyjściowe.

Najwyższe czynsze są w:

• Kujawsko-Pomorskiem – grunt orny do 1900 zł/ha, a łąki – 800 zł/ha,
• Wielkopolskiem – ziemia orna do 1800 zł/ha, a łąki – 900 zł/ha. 

Jak pokazują dane GUS, wysoki, ale zdecydowanie niższy czynsz dzierżawny jest w województwach warmińsko-mazurskim, opolskim i dolnośląskim, gdzie cena za dzierżawę hektar gruntu ornego zbliża się do 1100 zł.

Magdalena Szymańska

Więcej o cenach gruntów ornych, cenach użytków zielonych oraz wysokości czynszów dzierżawnych przeczytasz w "Tygodniku Poradniku Rolniczym"

fot. pixabay

Pestycydy źle działają na pszczoły

Na całym świecie rolnicy zużywają ponad 2,5 miliarda kilogramów pestycydów rocznie. Mają one chronić uprawy poprzez zabijanie owadów, grzybów i chwastów. Niestety pestycydy negatywnie wpływają na pszczoły, osłabiając zdolność zapylaczy do latania w linii prostej, tym samym utrudniając im poszukiwanie pożywienia. Naukowcy skłaniają się ku bardziej naturalnym rozwiązaniom. Okazało się, że pestycydy można zastąpić… mrówkami! Wnioski te poparte są oczywiście badaniami. 

Ciekawe eksperymenty

Dr Rachel H Parkinson, naukowiec z Uniwersytetu Oksfordzkiego, uważa, że powszechnie stosowane środki owadobójcze, takie jak sulfoxaflor, neonikotynoid, imidacloprid, mogą głęboko upośledzać wizualne zachowanie pszczół miodnych. W eksperymencie naukowym brały udział pszczoły narażone na działanie pestycydów i te wolne od szkodliwych substancji. Pierwsze wykazywały asymetrię między skrętami w lewo i w prawo co najmniej 2,4 razy większą niż te drugie, a także miały wyższy odsetek martwych komórek w swoich mózgach.

Mrówki zamiast pestycydów!

FOTO: Pixabay

Czy mrówki mogą zastąpić pestycydy?

To dlatego naukowcy proponują bardziej zrównoważone formy ochrony roślin. Tym bardziej, że nowe badania wykazały, że to mrówki mogą chronić uprawy podobnie jak pestycydy. Mowa o badaniu opublikowanym w Journal Proceedings of Royal Society B, które wykazało, że wiele gatunków mrówek ma podobną lub wyższą skuteczność niż pestycydy. Mrówki chronią uprawy przed szkodnikami. Ich labiryntowe tunele również napowietrzają glebę, pomagając roślinom zasysać tlen. To niezwykle obiecujące dane.

Dawniej też działały mrówki

Autorzy badania wskazują, że dawniej w Chinach plantatorzy cytrusów wykorzystywali mrówki w tym samym celu. Mrówki mają także negatywy wpływ na rośliny, bo chronią mszyce i inne pluskwiaki będące szkodnikami, jednak minusy te można zrównoważyć poprzez przyjazne dla środowiska praktyki zarządzania, takie jak siew alternatywnych źródeł cukru dla mrówek do jedzenia.

Angelika Drygas

Źródło: euronews.green

fot. pixabay

Prawo Brukseli

Zgodnie z ustanowionymi przepisami Unii Europejskiej wypłaty zaliczek mają miejsce między 16 października a 1 grudnia w wysokości do 50% w przypadku płatności bezpośrednich. Jednak w razie sytuacji nadzwyczajnej Komisja Europejska może wprowadzić zmianę i przyjąć inny akt wykonawczy. Na szczęście Bruksela zdecydowała się na takie działanie i w odniesieniu do roku składania wniosków 2022 państwa członkowskie mogą wypłacać zaliczki na poczet płatności bezpośrednich w wysokości do 70%. Jeśli chodzi o Program Obszarów Wiejskich będzie to 85 proc. należnych dopłat.

Wyższe zaliczki dla rolników

Ministerstwo Rolnictwa przyznaje, że wypłata zaliczek na poziomie 70% pozwoli w maksymalnym stopniu wykorzystać potencjał tego instrumentu do poprawy płynności finansowej gospodarstw. – Uwzględniono przy tym możliwości finansowe budżetu państwa w zakresie prefinansowania zaliczek na poczet płatności ostatecznie finansowanych z budżetu unijnego – czytamy w rozporządzeniu.

Zaliczki będą dotyczyć: jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie, płatności dla młodych rolników, płatności dodatkowej, płatności do krów, płatności do bydła, płatności do owiec, płatności do kóz, płatności do roślin pastewnych, płatności do roślin strączkowych na ziarno, płatności do buraków cukrowych, płatności do ziemniaków skrobiowych, płatności do pomidorów, płatności do truskawek, płatności do chmielu, płatności do lnu, płatności do konopi włóknistych oraz wsparcia w ramach systemu dla małych gospodarstw) oraz finansowania zaliczek na poczet przejściowego wsparcia krajowego (płatności niezwiązanej do tytoniu i uzupełniającej płatności podstawowej).

Wypłata zaliczek obejmuje następujące działania z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 za rok 2022:

• Wsparcie na zalesianie i tworzenie terenów zalesionych"
• "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne",
• "Rolnictwo ekologiczne",
• "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami

Od kiedy wypłata zaliczek?

Rozporządzenia wejdzie w życie 17 października 2022 r., czyli w tym dniu rozpoczną się przelewy na konta rolników. Zaliczki na poczet płatności bezpośrednich będą wypłacane w ramach limitu wydatków zaplanowanych na ten cel w ustawie budżetowej na 2022 r. Z dopłat skorzysta aż 1,26 mln rolników.

Oprac. Angelika Drygas

Fot. pixabay

Opłacalność produkcji rolnej to złożone zjawisko, bo obejmuje nie tylko ceny energii i eksploatacji maszyn, ale także dodatkowych składników, takich jak na przykład nawozy. Stanowią one bardzo dużą część kosztów produkcji. Przy obecnych cenach zbóż, wysokie koszty, jakie rolnik musi ponieść na zakup nawozów, niemal wcale mu się nie zwracają. Jak podaje Tygodnik Poradnik Rolniczy, obecnie za tonę pszenicy rolnik może kupić tylko 370 kg saletry! 

- To jest chore. Przy takich cenach nawozów pszenica powinna być po 2500 zł/t. A jeśli jeszcze do tego okaże się, że z Ukrainy na raz wyjadą zeszłoroczne i tegoroczne zbiory, to ceny zjadą ostro w dół, a my dosłownie utoniemy w tym zbożu - mówił jeden z rolników z okolic Płońska w rozmowie z Tygodnikiem Poradnikiem Rolniczym. 

Ile kosztuje tona nawozu? 

Z przeprowadzonej przez TPR sondy wynika, że w ciągu roku ceny nawozów wzrosły około dwu-trzykrotnie! Saletra amonowa kosztuje dziś około 4100 zł/t, mocznik – 4800 zł/t, polifoska 4500 zł/t. Dla porównania, rok temu za mocznik rolnik musiał zapłacić 1900 zł/t, za saletrę amonowa - 1400 zł/t, sól potasową - 1600 zł/t, a polifoskę 6:20:30 - 2000 zł/t. 

Przeczytaj więcej: Nawozy zdrożały nawet o 400 zł przez dwa tygodnie. Jakie są ceny nawozów u dystrybutorów? 

Dlaczego duzi producenci nawozów wstrzymują produkcję? 

Wysoka cena nawozów to nie wszystko. Pod koniec sierpnia na rolników spadł kolejny cios. Najpierw Grupa Azoty, a potem Anwil, czyli najwięksi polscy producenci nawozów, ogłosili, że tymczasowo wstrzymują produkcję. Dla wielu osób zajmujących się produkcją rolną to gwóźdź do trumny. Choć minister rolnictwa Henryk Kowalczyk zapewnia, że nawozów tej jesieni nie zabraknie, bo magazyny Grupy Azoty są pełne, rolnicy nastawiają się na najczarniejszy scenariusz. 

Przeczytaj także: Rolnicy po nokaucie. Anwil wstrzymuje produkcję nawozów azotowych 

Za decyzją Grupy Azoty i Anwilu o wstrzymaniu produkcji nawozów stoją rosnące ceny gazu ziemnego w Europie. W ciągu tygodnia ceny gazu skoczyły w górę aż o 41%. 15 sierpnia 2022 stawka za 1 MWh wynosiła 200,4 eur, podczas gdy 23 sierpnia osiągnęła 282,8 eur/MWh. Ogółem od 24 lutego, czyli od dnia wybuchu wojny w Ukrainie, cena wzrosła aż o 218%, z 88,9 eur/MWh. 

Wszyscy zapłacimy za wyższe ceny nawozów 

Choć wiele osób nie przejmuje się skokiem cen nawozów, zakładając, że to kwestia dotycząca wyłącznie rolników, są oni w błędzie. Za wyższe ceny produkcji rolnej zapłaci każdy obywatel, bo przełożą się one na ceny żywności, w tym tak podstawowych produktów spożywczych, jak chleb. Rolnik, który za nawóz musi zapłacić 4000 zł, będzie bowiem oczekiwał, że zboże, które uprawia, sprzeda potem za odpowiednio wyższą cenę. Z kolei kupujący, który będzie musiał zapłacić rolnikowi więcej, sam będzie szukał zysku. I w ten sposób konsument, który tak naprawdę jest ostatnim ogniwem łańcucha produkcji rolnej, za chleb będzie musiał zapłacić kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt złotych. W sytuacji, gdy za chwilę nawozów na rynku będzie bardzo mało i trzeba będzie je importować, a ceny znów wystrzelą w górę, taki scenariusz nie jest niemożliwy, a wręcz wysoce prawdopodobny.

Zuzanna Ćwiklińska
fot. Pixabay

Lubelskie muzeum, połączone ze skansenem, to prężnie działający ośrodek, w którym zainteresowani nie tylko mogą spacerować wśród oryginalnych zabytków, ale także wiele się nauczyć. Co więcej, instytucja nieustannie poszukuje nowych pomysłów na przyciągnięcie gości. 24 lipca muzeum zaproponowało mieszkańcom ziemi lubelskiej oraz turystom “Żniwowanie w skansenie”, z kolei w sierpniu czekają na nich między innymi koncerty folklorystyczne czy festyn miodowo-ziołowy. 

Żniwa sprzed stu lat: przesądy i przygotowania 

Aby zasiać w swoich gościach ziarno ciekawości, Muzeum Wsi Lubelskiej publikowało na swoim profilu na Facebooku ciekawostki, związane ze żniwami. Zainteresowani mogli dowiedzieć się między innymi, że dawniej żniwiarze nie zaczynali prac w poniedziałki ani w piątki - najchętniej wyruszali w pole w sobotę, ponieważ był to dzień poświęcony Matce Boskiej. Na zwózkę zboża do stodół najczęściej wybierano dni po 20 lipca, kiedy przypadało wspomnienie św. Eliasza, albo po 6 sierpnia, święcie Przemienienia Pańskiego. 

Muzeum przybliżyło także proces dawnych przygotowań do żniw, które rozpoczynały się od posprzątania spichlerzy i stodół. Ważną częścią było także przystosowanie narzędzi do prac w polu – przede wszystkim zadbanie o kosę, bez której nie sposób było zacząć żniw. 

Żniwowanie w skansenie: jakie atrakcje czekały na gości? 

Zorganizowane w lubelskim skansenie wydarzenie przyciągnęło znaczną liczbę gości z bliższych i dalszych okolic. Mogli oni podziwiać między innymi pokazy żęcia sierpem, koszenia kosą oraz młócenia cepem, a także procesy, które następowały na polu po ścięciu zboża: skręcanie powrósła, wiązanie snopków i zestawianie ich w dziesiątki i mendle. Wszystkie działania i etapy pracy żniwiarzy opatrzone były komentarzem, który przybliżał rolę tych czynności. Pracownicy skansenu opowiedzieli także o tym, jaka była rola żniw dla społeczności wiejskiej i miejskiej w początkach XX wieku. 

Choć żniwa to wymagający czas na wsi, nie samą pracą człowiek żyje. To także uwzględniono podczas “Żniwowania w skansenie”: znalazło się miejsce na pokazanie, w jaki sposób żniwiarze odpoczywali. Chętni mogli także posłuchać o robieniu mąki, zwiedzić młyn oraz przyjrzeć się wypiekowi podpłomyków. Wydarzenie zakończyło się mszą w kościele z Matczyna, znajdującym się w skansenie. 

Zgromadzonym gościom pokazy i prelekcje przypadły do gustu. Znaleźli się śmiałkowie, którzy sami chwycili za kosy i pod bacznym okiem profesjonalistów usiłowali samodzielnie kosić zboże. 

Zobaczcie, jak wyglądały żniwa w stylu retro w lubelskim skansenie! 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. Muzeum Wsi Lubelskiej/Facebook

W polskich gospodarstwach najczęściej pojawiają się ozdobne kury cochin. Odznaczają się one szlachetnym i majestatycznym wyglądem, głównie dzięki masywnej i krępej budowie ciała. Waga koguta może wynieść nawet 5 kilogramów, kury są niewiele lżejsze. Ze względu na te czynniki ptaki tej rasy raczej kiepsko fruwają, nie jest więc koniecznością podcinanie im skrzydeł bądź budowanie wysokich ogrodzeń.

Upierzenie może występować w wielu barwach: białej, żółtej, czarnej, nakrapianej, kuropatwianej. Poza tym jest miękkie i puszyste, przyjemne w dotyku. Dodatkowo hodowcy tej rasy zaznaczają, że są to kury o wyjątkowo przyjaznym usposobieniu, zarówno w stosunku do człowieka, jak i innych zwierząt.

Cochiny mają dietę podobną do kur niosek w przydomowej hodowli. Warto jednak pamiętać, że przekarmienie tych ptaków służy ich nadwadze, dlatego też tuczące składniki, takie jak ziarna kukurydzy, należy podawać w umiarkowanych ilościach. Od kur tych można się spodziewać bardzo smacznych i zdrowych jaj. Co ciekawe, kury cochiny to także idealne kandydatki do wysiadywania jaj innych ptaków, ponieważ są bardzo opiekuńcze.

Ogromną popularnością cieszą się ozdobne kury cochin.

FOTO: Pixabay

Piękne upierzenie kury silka

Ogromną popularnością cieszy się także kura jedwabista silka. Jest to bardzo drobna rasa, której pióra mają strukturę puchu. Najczęściej występuje w kolorach białym, czarnym, pręgowanym, niebieskim oraz perłowo-szarym. Może mieć formę brodatą bądź bez brody. Co ciekawe, cechą wyróżniającą tę pochodzącą z Chin rasę jest skóra o sinej barwie.

Kury silka są nielotami. Aby cieszyć się ich pięknym i delikatnym upierzeniem, należy ptakom tym zapewnić suchą ściółkę. Pomieszczenie, w którym przebywają powinno być także dobrze wentylowane. Warto co jakiś czas przeglądać pióra tych kur, aby zapobiec pojawieniu się pasożytów. Kury silka jedzą to samo, co kury domowe, warto jednak zadbać o pojawienie się w ich diecie karmy wysokiej jakości.

Urzekające kolory kury bantamki

W polskich gospodarstwach często hodowane są także kury bantamki. Są to drobne ptaki – masa ciała koguta wynosi średnio 600 gramów, kury z kolei – 500 gramów.

Kury odmiany bantamki występują w wielu barwnych odmianach:

• niebieskiej,
• jarzębiatej,
• gronostajowej,
• porcelanowej czy
• białej.

Drób ten charakteryzuje się specyficzną budową ciała – wypiętą piersią, długim i szerokim ogonem oraz swobodnie opuszczonymi skrzydłami. Kury bantamki mają duży temperament, ale także silny instynkt macierzyński.

Kury zielononóżki kuropatwiane mają niewielkie wymagania pokarmowe

Kolejną ciekawą rasą jest zielononóżka kuropatwiana. Jak można się spodziewać, skoki tych kur są zielone. Dodatkowo ptaki te odznaczają się efektywnym upierzeniem. Mają niewielkie wymagania pokarmowe, w dodatku są niezwykle odporne, jako rasa rodzima świetnie odnajdą się w polskich warunkach klimatycznych.

Jak dbać o kury ozdobne?

Aby zachować właściwy dobrostan kur należy pamiętać o odpowiedniej ściółce. Nie może ona być zabrudzona oraz zawilgocona. Na ściółkę można przeznaczyć pociętą słomę ze zbóż ozimych, co zapewni jej dużą chłonność. Innym odpowiednim materiałem są trociny, suche wióry drzewne oraz plewy z roślin zbożowych. Ściółka musi być sucha i czysta, aby upierzenie kur pięknie się prezentowało.

Trzeba pamiętać również o dbaniu o czystość karmników i poideł. Dla kur miniaturowych przyda się woliera, która ochroni ptaki przed drapieżnikami, a także uniemożliwi wyfrunięcie poza teren gospodarstwa. Należy zwrócić uwagę również na to, czym karmimy kury. Gwarancją ich dobrej kondycji jest także zapewnienie dostępu do wolnego wybiegu.

Niezwykli ludzie

Bożena i Roman mają ekologiczne gospodarstwo. Zarabiają na róży i zielonych pomidorach

Jak powinien być wyposażony idealny kurnik?

Tomasz Symonowicz, zwany także Turbo Rolnikiem, jest miłośnikiem kur i podpowiada jak powinien być wyposażony kurnik, aby kury miały zapewniony dobrostan. W jego opinii, jedną z najważniejszych kwestii jest odpowiednia wentylacja w budynku. Warto także zabdać o odpowiednie ogrzewanie oraz dodatkowe oświetlenie, które przydaje się szczególnie późną jesienią i zimą. 

– Staram się stworzyć moim kurom jak najlepsze warunki do życia i produkcji. Dzięki temu nie mam drastycznych spadków nieśności np. w okresie zimowym, gdy jest zimno i brakuje światła, u mnie kury tego nie odczuwają – wyjaśnia Turbo Rolnik.

Więcej na ten temat w artykule: Turborolnik: siłacz ekspertem od kur i jaj.

Kamila Berthold
Fot. Pixabay

Szczególnym zainteresowaniem podczas prezentacji starych maszyn cieszył się czas „próby”, czyli odpalanie każdego z ciągników. Najstarszymi traktorami były pochodzące z 1950 roku dwie maszyny: Ferguson TEA 20 oraz Ursus C-45, a najmłodszym Dutra D4K-B z 1969 roku. Ciekawymi egzemplarzami były gąsienicowy traktor Fiat oraz Zetor 3011 Major wyprodukowany na Skandynawię.

Po prezentacji nadszedł czas na konkursy. Organizatorzy przygotowali dwa sprawnościowe zadania. Pierwszym z nich był „rzut cięgnem”. Zadanie polegało na rzuceniu łącznikiem górnym jak najdalej, metodą dowolną. Drugim z nich było przeciąganie traktora. Tak się złożyło, że w obu konkursach wygrał Łukasz Jamborski.

Podczas zlotu odbywał się także konkurs na najładniejszy traktor, gdzie główną nagrodą był puchar ufundowany przez współorganizatora – Skansen Lubecko – Kierat Team. Konkurs wygrał Ursus C-45 Marka Łagosza. Traktor ten, jak i Dutra D4K-B Łukasza Czyżyckiego, były największymi traktorami podczas zlotu. A za to najmniejszym traktorem był Ursus C-308 Józefa Richtera.

Dodatkową atrakcją był także zlot zabytkowych samochodów. Na placu zlotowym pojawił się m.in. Trabant, Volvo czy Duży Fiat.

Na koniec imprezy, podczas rozdania nagród głos zabrali prof. dr. hab. inż. Sławomir Kurpaska, dziekan wydziału oraz Marcin Machejek, pomysłodawca zlotu.

mm

Ursus C-360 oraz Ursus 1222 z AMW w Lublinie i Zielonej Górze

Tym razem przeglądamy ostatnie oferty dwóch regionalnych oddziałów Agencji Mienia Wojskowego: z Lublina i Zielonej Góry.

Oddział AMW w Lublinie wystawił na sprzedaż dwa ciągniki rolnicze Ursus C-360 (z 1987 i 1984 roku). Ceny wywoławcze pojazdów wynoszą odpowiednio 18 000 i 10 000 złotych.

Z kolei uczestnicy przetargu Oddziału w Zielonej Górze mogą wejść w posiadanie traktora o potężnych gabarytach, czyli Ursusa 1222, który według stanu licznika przepracował  2765 mtg. Ciągnik został wyprodukowany w 1986 roku, a jego nowy właściciel będzie musiał wyasygnować co najmniej 15 600 zł.

Oba oddziały AMW oferują przyczepy transportowe średniej ładowności D-46. Ta oferowana przez lubelski oddział wyprodukowana została w 1982 roku, a jej cena wywoławcza wynosi 6 tys. złotych. Oddział AMW z Zielonej Góry wystawił na przetarg o trzy lata starszą „siostrę” w cenie 5500 zł.

Armia sprzedaje też quady, opryskiwaczy czy beczkowóz

Bezsprzecznie wartymi uwagi są dwa pojazdy czterokołowe Arctic Cat 400 IA 4X4 z roku 2007. Odział AMW w Lublinie za każdy z nich chce uzyskać co najmniej 12 000 zł.

Z pozostałych sprzętów oferowanych przez Odział w Lublinie być może nabywcę znajdzie opryskiwacz ciągnikowy zawieszany P128/3 z 2002 roku (cena: 800 zł), widoczny na zdjęciu poniżej samochód asenizacyjny SK-45 STAR 200 (poj. 4 200 l, rok produkcji: 1989, cena: 10.000 zł) czy …oferowana z częściowym wyposażeniem kuchnia polowa KP-340 (rok produkcji: 1978, cena: 5 500).

ZDJĘCIE: Samochód asenizacyjny SK-45 STAR 200 (poj. 4 200 l)

Jak kupić ciągnik i maszyny z armii?

W jaki sposób można zostać właścicielem Ursusa czy innych pojazdów, które należały do wojska? Warunkiem przystąpienia do przetargu jest wpłacenie wadium w wysokości 10% ceny wywoławczej na wybrane pozycje przetargowe oraz wypełnienie formularza ofertowego. 

Oferty na wybrane przez siebie pojazdy czy sprzęty należy składać:

do 22 czerwca 2022 r. do godziny 15:00 w kancelarii Oddziału AMW w Lublinie,

do 22 czerwca do godziny 15.30 w kancelarii Oddziału AMW.

Sprzęt wystawiony do przetargu przez lubelski odziałAgencji można oglądać 15 i 20 czerwca 2022 r. w godz. 8:00 do 14:00. Z kolei pojazdy oferowane przez Oddział AMW w Zielonej Górze można obejrzeć na żywo od 20 do 22 czerwca 2022 r. w godz. 9.00 – 14.00. Rozstrzygnięcie obu przetargów nastąpi 23 czerwca 2022 r.

Karol Pomeranek 
Fot. Agencja Mienia Wojskowego

Właściciel marek Fendt, Massey Ferguson czy Valtra dopiero wstaje z kolan po tym, jak 5 maja koncern AGCO został zaatakowany przez hakerów. Firma próbuje przewrócić działanie systemów i operacji biznesowych. Jak podaje AGCO większość zakładów produkcyjnych i poszczególnych działów, których dotyczył problem, wznowiło już działalność operacyjną. Spółka również uspokaja, że nie prowadzi działalności detalicznej, więc w bazie danych nie ma informacji o klientach indywidualnych.

AGCO nie podało żadnych szczegółów dotyczących hakerksiego ataku.

FBI ostrzega

Federalne Biuro Śledcze (FBI) informuje partnerów z sektora żywności i rolnictwa (FA), że podmioty korzystające z oprogramowania ransomware mogą być narażone na ataki. Szczególnie dotyczy to spółdzielni rolniczych.

FBI odnotowało ataki ransomware na sześć spółdzielni zbożowych podczas zbiorów jesiennych 2021 r. i dwa ataki na początku 2022 r.

Michał Czubak
Fot. Fendy

Z danych opublikowanych niedawno przez Rejestr Dłużników BIG InfoMonitor od początku pandemii COVID-19 do końca września 2021 roku, zaległości rolników wobec kontrahentów i banków wzrosły o 1/3 do kwoty 680 mln złotych. Równie niepokojące informacje znalazły się w raporcie Coface za 2021 rok, z którego wynika, że w poprzednim roku niewypłacalność firm wzrosła o 71%, a wśród podmiotów z rolnictwa aż o 202%! 

Bardzo często tzw. złe długi dotykają rolników, którzy utracili płynność finansową i możliwość spłacania zobowiązań przez sytuację na rynku i wypadki losowe. Dotyczy to chociażby gospodarstw nastawionych na produkcję trzody chlewnej, ale też wiele gospodarstw, które muszą zmagać się z rosnącymi w kosmicznym tempie kosztami produkcji.

Czy ustawa o restrukturyzacji zadłużenia gospodarstwo rolnych działa?

Z myślą o gospodarstwach z takimi problemami pod koniec 2018 roku wprowadzono ustawę  o restrukturyzacji zadłużenia podmiotów prowadzących gospodarstwo rolne. Dorota Niedziela oraz Kazimierz Plocke, posłowie z Platformy Obywatelskiej zwrócili się do MRiRW z interpelacją o podanie na ile te rozwiązania pomagają rolnikom, a na ile jest to martwe prawo?

W odpowiedzi Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zwróciło uwagę, że zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej z dnia 8 kwietnia 2020 r. o zgodności programu pomoc państwa na restrukturyzację zadłużenia gospodarstw rolnych z prawem UE taka pomoc mogła być udzielana do 31 grudnia 2021 r. Polska mogła w jej ramach udzielać:

• dopłat do oprocentowania bankowych kredytów na restrukturyzację zadłużenia,
• pożyczek na spłatę zadłużenia,
• gwarancji spłaty kredytów na restrukturyzację zadłużenia.

Z pomocy ARiMR przy oddłużaniu gospodarstwa skorzystało... 5 rolników 

Z danych przedstawionych przez resort rolnictwa wynika, że w okresie obowiązywania ustawy o restrukturyzacji zadłużenia ARiMR zawarła łącznie 6 umów pożyczek na sfinansowanie spłaty zadłużenia powstałego w związku z prowadzeniem działalności rolniczej w łącznej kwocie 4 793 565,75 zł. 

Jednak jeden z wnioskujących o pomoc rolnik nie dopełnił warunków koniecznych do wypłaty pożyczki, w związku z tym ostatecznie ta pomoc nie została wdrożona. Oznacza to, że przez ponad 3 lata funkcjonowania tej formy wsparcia z Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zawarła umowy pożyczki na oddłużenie gospodarstw z 5 rolnikami i wypłacono im łącznie 3 157 665,75 zł. 

Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa w ciągu ostatnich trzech lat nie udzielił żadnemu podmiotowi prowadzącemu gospodarstwo rolne gwarancji spłaty bankowych kredytów restrukturyzacyjnych.

Na jakich warunkacj gospodarstwa rolne mogą obecnie skorzystać ze wsparcia na oddłużenie z KOWR? 

Obecnie na podstawie ustawy rolnicy mogą nadal ubiegać się o pomoc w formie przejęcia przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa długu gospodarstwa w związku z prowadzeniem działalności rolniczej w zamian za przeniesienie własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa.

Wartość nieruchomości rolnej, której właścicielem miałoby zostać państwo ustala się na podstawie przepisów stosowanych od określenia cen gruntów administrowanych przez KOWR. Co istotne, zadłużenie, które przejmuje Ośrodek nie może przekroczyć wartości przejmowanej nieruchomości rolnej pomniejszonej o wysokość sumy hipoteki ustanowionej na tej nieruchomości.

Po przeniesieniu własności danej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w związku z przejęciem długu dotychczasowy właściciel może skorzystać z prawa pierwszeństwa do:

• dzierżawy tej nieruchomości od KOWR,
• dzierżawy tej nieruchomości z zapewnieniem dzierżawcy prawa kupna przedmiotu dzierżawy najpóźniej z upływem okresu, na jaki została zawarta umowa dzierżawy,
• nabycia tej nieruchomości po upływie co najmniej pięciu lat od dnia przeniesienia na rzecz Skarbu Państwa własności tej nieruchomości rolnej.

Warto także pamiętać, że nieruchomość rolna, której nowym właścicielem zostanie Skarb Państwa, nie może zostać sprzedana przed upływem 20 lat od dnia przeniesienia jej własności, z wyłączeniem zbycia na rzecz dotychczasowego właściciela na jego wniosek.

Ilu rolników skorzystało oddłużeniu gospodarstwa w zamian za przeniesienie własności gruntów na Skarb Państwa?

Z odpowiedzi ministerstwa na interpelacje poselską wynika, że do 31 grudnia 2021 r. w ramach ustawy, KOWR przejął zadłużenie 18 gospodarstw rolnych, a w zamian Ośrodek stał się administratorem gruntów rolnych o łącznej powierzchni 1050 ha.

W planie finansowym na 2022 r. Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa zaplanował na oddłużanie rolników środki w wysokości 50 000 tys. zł. 

wk
fot. Pixabay

Uprawa słonecznika z roku na rok zyskuje coraz większe grono zwolenników wśród polskich rolników. Wielu ekspertów wskazuje, że ten trendy będzie się utrzymywał, ponieważ uprawa słonecznika może być opłacalna. Jednak należy unikać popełnianiu błędów przy siewie i późniejszej uprawie tej rośliny. 

Jak wskazuje dr Maria Walerowska z miesięcznika 'top agrar Polska" słonecznik to roślina oleista, którą możemy traktować pod względem nawożenia jak rzepak ozimy, z tym że ma od innego zdecydowanie mniejsze wymagania pod względem zapotrzebowania na azot. Ograniczenie zużycia nawozów azotowych przy obecnych cenach nawozów wpływa niezwykle korzystnie na opłacalność produkcji słonecznika. 

Zbiór słonecznika można realizować kombajnem zbożowym, ale  idealna byłaby przystawka do słonecznika. Niektórzy rolnicy używają przystawek do zbioru kukurydzy i modyfikują ją zaopatrując w dodatkowe noże rotacyjne.

FOTO:

Jak i kiedy siać słonecznik?

Słonecznik można siać w pododbnym okresie co kukurydzę. Większość rolników wysiewa go w początkowych dniach maja. Do siewu słonecznika można wykorzystać siewnik do kukurydzy, należy jednak wymienić tarcze.

Jednak jak wspomina Marek Kalinowski z "Tygodnika Poradnika Rolniczego", zalecany jest siew nasion słonecznika pneumatycznym siewnikiem punktowym na głębokość 5–7 cm w rozstawie rzędów – 60–70 cm i z rozstawą roślin w rzędzie co 20–25 cm. Przy takich parametrach siewu uzyskamy obsadę od 50 000–70 000 roślin/ha.

Jak chronić słonecznik przed chorobami i chwastami?

Rolnicy, którzy myślą o uprawie słonecznika powinny dokładnie zbadać jakość materiału siewnego, gdyż niektóre z odmiany są podatne na zgniliznę twardzikową. Ale i na ten problem znajdzie się rada. Na rynku obecnie jest 11 produktów jedno- i dwuskładnikowych do ograniczania zgnilizny twardzikowej w słoneczniku. Pełną ich listę możesz przeczytać w tym artykule: Jakich błędów unikać przy siewie słonecznika?

Dość istotnym problem w uprawie słonecznika, zwłaszcza w okresie wzrostu, są chwasty zwłaszcza jednoroczne gatunki dwuliścienne i jednoliścienne. Obecnie rolnicy mają do wyboru ok. 90 środków ochrony roślin – chemicznych i biologicznych.

Pogotowie polowe: uprawa słonecznika w praktyce

Zachęcam także do obejrzenia odcinka Pogotowia Polowego poświęconego uprawie słonecznika z gospodarstwa Dariusza Klusko, rolnik z północy Opolszczyzny, który od lat uprawia słonecznik. Rolnik zdradza m.in. jak dopasować nawożenie pod słonecznik .w jakiej temperaturze gleby go siać oraz jak poprowadzić łan aż do samego zbioru. 

Zapraszamy do obejrzenia odcinka!

Wniosk o dopłaty do nawozów co najmniej do końca maja

Do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi napływały ostatnio sygnały o potrzebie wydłużenia terminu naboru wniosków o dofinansowanie zakupu nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez w okresie od dnia 1 września 2021 r. do dnia 15 maja 2022 r. Zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami producenci rolni mogą składać wnioski o powyższą pomoc do dnia 16 maja.

- Komisja Europejska podjęła decyzję o zgodności pomocy określonej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, ze wspólnym rynkiem 19 kwietnia br. A zatem zasadne jest wydłużenie terminu składania wniosków – czytamy w uzasadnieniu projektu.

W projekcie rozporządzenia proponuje się wprowadzenie wydłużenia terminu naboru wniosków o dofinansowanie zakupu nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno nawozowe zawierające magnez w okresie od dnia 1 września 2021 r. do dnia 15 maja 2022 r. z dnia 16 maja do dnia 31 maja 2022 r.

Wnioski o dopłaty do nawozów będzie można składać dłużej

Jak rolnik może dostać dopłaty do nawozów w 2022 roku?

Pomoc przyznawana jest w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika na jego wniosek złożony na formularzu udostępnionym na stronie internetowej ARiMR.

Wniosek o udzielenie pomocy składa się raz w terminie do 31 maja 2022 r w Biurze Powiatowym Agencji. A za datę jego złożenia uznaje się datę wpływu tego wniosku do biura powiatowego ARiMR. W przypadku złożenia wniosku po 31 maja 2022 r. nie wszczyna się postępowania w sprawie przyznania pomocy.

wk, 
fot. archiwum

New Holland T4.120F Stage V

W tym roku marka New Holland Agriculture podczas targów rolniczych w Kielcach zaprezentował prototypowy traktor sadowniczy T4.120F Stage V. Nowa odsłona ciągnika charakteryzuje się całkowicie zmodernizowaną konstrukcją kabiny oferującą płaską podłogę oraz bardzo dobrą widoczność, uzyskaną dzięki przeprojektowaniu m.in. przedniej szyby. Klasyczną deskę rozdzielczą zastąpił ekran na wzór tabletu.

Maszyna otrzymała mocniejszy, szesnastozaworowy silnik o pojemności 3,6 litra generujący moc 118 KM. Jednostka napędowa spełnia najwyższe standardy emisji splin, zgodne z normą Stage V. Układ oczyszczania spalin zaprojektowano w sposób zapewniający bezobsługową pracę. Umieszczony on został całkowicie pod pokrywą silnika, dzięki czemu nie powoduje ograniczenia widoczności.

Aby poprawić zwrotność oraz kąt najazdu, zastosowano nowy typ przednich obciążników. Traktor otrzymał też bardziej wydajny układ hydrauliczny zasilany pompą podającą do 80 l/min.

{se_photo}46161{/se_photo}

Prokmar DF40 - ciągnik sadowniczy z Chin

Traktory Prokmar produkowane są w Chinach przez fabrykę Changzhou Dongfeng Aricultural Machinery. W Kielcach zaprezentowano m.in. model Prokmar DF40, który jest oferowany w wersji rolniczej i sadowniczej (zwężonej do 1300 mm). Wyposażony jest w czterocylindrowy pozbawiony turbodoładowania silnik o pojemności 2,5 l i mocy 40 KM, który generuje 135 NM maksymalnego momentu obrotowego. Waży 1888 kg.

Importer – firma Elrol, posiada w swojej ofercie ciągnik sadowniczy Prokmar DF50 o mocy 50 KM i mniejszy, DF30 o mocy 30 KM z polskimi kabinami firmy Naglak.

{se_photo}46162{/se_photo}

Landini z trzema modelami ciągników sadowniczych

W stoisku firmy AMG prezentowano 3 ciągniki sadownicze (Rex 3 F, akurat bez kabiny).

Pierwszy to Mistral 2-055 z nową maską oraz nowym silnikiem o zwiększonym momencie obrotowym. Silnik spełnia nowe normy spalin na rok 2022 (Stage V). Do dyspozycji mamy najoszczędniejsze na rynku w swojej klasie silniki KOHLER, jednak gama ciągników zmniejsza się do 2 silników: 53 KM (180 NM) i 57 KM (200 NM).

Model wyposażono w skrzynię biegów z 12 biegami polowo-transportowymi (od 0,8 do 31 km/h), które pozwalają na maksymalne wykorzystanie mocy i momentu obrotowego silnika. To z kolei umożliwia redukcję zużycia paliwa. W Serii Mistral ma mamy także do dyspozycji 4 biegi pełzające z prędkością od 0,2 km/h. Rewers mechaniczny ułatwia zmianę kierunku jazdy na każdym biegu bez konieczności zatrzymania ciągnika.

Wspomaganie kierownicy wraz z bardzo małym promieniem zawracania 2,9 m (bez użycia hamulców) ułatwia manewrowanie w ciasnych miejscach, w tym także w sadach. Tylny podnośnik o udźwigu 1200 kg wyposażony jest w mechaniczny układ sterowania z regulacją pozycyjną oraz siłową, jak również z regulacją prędkości opadania i czułości podnośnika.

{se_photo}46163{/se_photo}

Drugim prezentowanym modelem był Landini Rex4. Kabina serii REX4 obejmuje trzy modele dopasowane do konkretnych zastosowań:

• model F do sadów o wąskich alejkach, model S do sadów o wąskich alejkach z drzewami o koronie pucharowej (posiada rozstaw kół modelu F i wąską kabinę modelu V)
• oraz model GT do sadów o szerokich alejkach (idealny do sadów z szeroko rozstawionymi rządami i do pracy w polu).

Ciągniki serii REX 4 wyposażono w czterocylindrowe niemieckie silniki Deutz AG Stage 3B (TCD L4) 2,9 L z DOC a na rok 2022 Stage 5. Funkcja Engine Memo Switch zapamiętuje obroty silnika dla wygody traktorzysty. Maksymalna moc osiągana jest przy 2200 obr./min i wynosi od 75 KM do 112 KM.

Wyposażone są także w nową przekładnię z rewersem mechanicznym lub elektro-hydraulicznym, oraz od 2023 r. skrzynię ROBOSHIFT, w której sterowanie odbywa się za pomocą elektroniki, oferującą 4 biegi i 3 zakresy.

Nowe modele serii REX 4 oferują szeroki wybór wersji mechanicznych i elektro-hydraulicznych WOM, w zależności od przekładni, z dwoma lub czterema przełożeniami (540, 540 Eco, 1000 i 1000 Eco).

Ciągniki Landini Rex 4 mogą być wyposażone w tylne stabilizatory hydrauliczne kontrolujące otwieranie i zamykanie cięgieł dolnych dwoma prostymi przyciskami. Funkcja ta może być użyteczna podczas podczepiania narzędzi rolniczych lub gdy wymagane jest dostosowanie zaczepu podczas prac między rzędami.

{se_photo}46164{/se_photo}

Deutz-Fahr 5070 DF Keyline 

Firma SDF Polska zaprezentowała m.in. ciągniki 5070 DF Keyline i 5080 DF Keyline. Modele serii 5DF Keyline oferują mocne silniki FARMotion 35 o wysokim momencie obrotowym z turbosprężarką i intercoolerem. Elektronicznie sterowany układ wtryskowy Common Rail – osiągający ciśnienie 2000 bar – wraz z wentylatorem wiskotycznym tworzą imponujący pakiet rozwiązań technologicznych optymalizujących wydajność, aby zmaksymalizować osiągi przy minimalnym zużyciu paliwa.

Do wyboru są cztery zsynchronizowane skrzynie biegów zapewniające efektywne przenoszenie mocy, począwszy od prostej skrzyni czterobiegowej (8+8) lub pięciobiegowej (10+10) do pięciobiegowej skrzyni z trzema zakresami przełożeń, w tym z reduktorem (15+15) i (30+15). Wszystkie cztery konfiguracje to wysoce wydajne rozwiązania z całkowicie zsynchronizowaną zmianą biegów i przełożeniem zapewniającym prędkość maksymalną 40 km/godz.

Ciągniki wyposażone w przełożenie superzredukowane są w stanie pracować z prędkością zaledwie 230 m/godz. przy maksymalnej prędkości obrotowej silnika na najniższym przełożeniu. Można wybrać odpowiednie wyposażenie WOM dzięki prędkościom 540 lub 540/540 ECO. WOM jest sterowany mechanicznie za pomocą suchego sprzęgła umożliwiającego płynne, progresywne załączanie i rozłączanie.

Modele 5DF Keyline mogą być również wyposażone w WOM synchro, który jest rekomendowany, gdy ciągnik jest używany z przyczepami z napędzaną osią. Seria 5DF Keyline posiada zatem idealne wyposażenie do wszystkich zadań.

Deutz-Fahr od wielu lat jest znany z tylnych podnośników, które wyróżniają się precyzją, prostą obsługą i maksymalną wydajnością. Modele 5DF Keyline posiadają dwie różne konfiguracje tylnego podnośnika: wersja standardowa o udźwigu 3050 kg i wersja kompaktowa o udźwigu do 2700 kg. W wersji kompaktowej minimalna szerokość nowego 5DF Keyline z tyłu wynosi jedynie 1325 mm z oponami 320/85R24. Mechaniczne sterowanie podnoszeniem zapewnia precyzję podczas pracy z maszynami. Pompa hydrauliczna o wydatku 42 l/min lub 50 l/min zasila dwa lub trzy mechanicznie sterowane obwody. Układ kierowniczy ma oddzielną pompę, która gwarantuje lekkie kierowanie, nawet przy korzystaniu z hydrauliki roboczej lub przy niskich obrotach silnika. 

{se_photo}46166{/se_photo}

Massey Ferguson MF 3707 S

Z kolei Massey Ferguson zaprezentował model MF 3707 S, który jest wyposażony w nowej generacji 4-cylindrowy silnik Stage V o pojemności 3,4 l i mocy 75 KM, co sprawia, że ciągnik przydatny jest do pracy z wymagającym więcej mocy osprzętem. Maksymalny moment obrotowy wynosi 320 NM.

W standardzie znajduje się mechaniczna przekładnia nawrotna 12×12. Dzięki możliwości pracy w dwóch zakresach umożliwia ona przejazd do przodu i do tyłu z 12 prędkościami. Sześć biegów jest w przedziale od 4 do 12 km/godz. (typowy zakres pracy w polu), a prędkość maksymalna to 40 km/godz. Opcjonalnie dostępne są przekładnie SpeedShift oraz Powershuttle. Udźwig maszyny wynosi 2500 kg.

{se_photo}46167{/se_photo}

Przemysław Staniszewski i Henryk Czerwiński,
Więcej na temat ciągników sadowniczych przezycztasz w czasopiśmie "Sad Nowoczesny". 

O tym, że system naprawdę działa przekonaliśmy się podczas naszej wizyty redakcyjnej w Austrii. Pracownicy Pöttingera przeprowadzili na łące test chowając w trawie realistycznie wyglądające sztuczne zwierzę. Było to o tyle istotne, że Sensosafe bazuje na czujnikach optycznych, które działają na zasadzie rozpoznawania kolorów. Następnie traktor z dwoma kosiarkami ruszył do koszenia trawy poruszając się z prędkością ok. 10 km/h. Gdy tylko zamocowany przed kosiarkami czujnik "zauważył" leżące w trawie zwierzę, zestaw błyskawicznie zareagował unosząc kosiarkę, przed którą znalazła się przeszkoda. Czas reakcji czujników systemu jest tutaj imponujący, wszak – jak poinformowali nas Austriacy – wynosi (uwaga) 0,04 sekundy. Jeżeli chodzi o uniesienie kosiarki to trwa od 0,3 do 0,5 sekundy.

– Sensosafe jest naprawdę skuteczny. Rok temu przeprowadziliśmy testy systemu wykaszając 1300 hektarów. Rezultat: 126 uratowanych koźląt i około 40 królików i bażantów – mówi Markus Reininger, pracownik firmy Pöttinger. – Pozytywne opinie na temat Sensosafe słyszymy też od samych rolników. Nie tak dawno jeden z niemieckich hodowców podał, że dzięki Sensosafe po wykoszeniu 400 hektarów uratowanych zostało 65 koźląt.

Jak działa Sensosafe? Detektor skanuje powierzchnię łąki, wysyłając i odbierając właściwie zmodulowaną wiązkę światła. To zadanie czujników optycznych rozlokowanych na belce. W przypadku kosiarki czołowej belka przykręcana jest bezpośrednio do maszyny. Natomiast obsługując tylne kosiarki, belka wyposażona jest w dodatkową, składaną hydraulicznie ramę montowaną na przednim podnośniku traktora, co pozwala ustawić belkę z czujnikami obok zestawu. Każdy czujnik jest wyposażony w oświetlenie LED, którego światło jest odbijane od łanu roślin i ponownie trafia do czujnika. Kolor futra lub upierzenia zwierzęcia odbija światło z inną intensywnością niż rośliny.

Belka z czujnikami jest montowana bezpośrednio na przedniej kosiarce lub mocowana jest do przedniego podnośnika obsługując kosiarki pracujące za traktorem

FOTO: Przemysław Staniszewski

Tę różnicę rozpoznają czujniki i wysyłają elektryczny sygnał do sterownika w kabinie ciągnika. Gdy detektor wykryje leżące w trawie zwierzę, taka informacja trafia do układu hydraulicznego i czołowa kosiarka jest automatycznie podnoszona. O zaistniałej sytuacji sygnałem dźwiękowym informowany jest operator, który może zatrzymać zestaw. Potem może wysiąść i przenieść zwierzę w bezpieczne miejsce. W przypadku tylnych kosiarek, odstęp między belką a maszyną jest tak duży, że nie zastosowano tutaj rozwiązania automatycznego unoszenia maszyny po wykryciu zwierząt. Pojawia się tylko sygnał dźwiękowy, który informuje operatora o konieczności uniesienia kosiarki i zatrzymania traktora. Wedle zapewnień, Sensosafe działa w każdych warunkach, nawet przy pełnym nasłonecznieniu ignorując inne przeszkody, takie jak kretowiska itp.

Jakie rolnicy mieli metody na ochronę zwierząt w czasie sianokosów?

– Dotychczas rolnicy stosowali różne sposoby, aby ochronić dzikie zwierzęta w trakcie koszenia trawy. Jeździli po łące wedle zasady "od wewnątrz do zewnątrz", stosowali sygnały dźwiękowe, świetlne, a nawet sięgali po ultranowoczesne rozwiązania oparte na dronach i kamerach termowizyjnych – wymienia Markus Reininger.

– Ale nawet i te rozwiązania nie zawsze były skuteczne a operator zestawu nie miał za wielkich szans wypatrzeć zwierząt ukrytych w trawie, szczególnie wtedy gdy poruszał się szerokim zestawem. Potem zdarzało się tak, że rozkładające się szczątki zwierząt trafiały do paszy, a skarmianie zanieczyszczonej kiszonki powodowało kolejne problemy, bo znajdowała się w nich toksyna botulinowa, popularnie zwana jadem kiełbasianym, która jest jedną z najsilniejszych trucizn. Sensosafe powstał właśnie po to, aby ten problem rozwiązać. Wyprodukowaliśmy już 34 tego typu urządzenia, z tego ok. 16–17 zostało sprzedanych. Oprócz Austrii i Niemiec taki sprzęt trafił do gospodarstw w Czechach, Francji lub Szwajcarii.

– Sensosafe ma tę przewagę nad innymi systemami wykrywającymi zwierzęta, że pracuje niezależnie od temperatury i pory dnia oraz od warunków pogodowych – podaje Markus Reininger z firmy Pöttinger

FOTO: Przemysław Staniszewski

Ile kosztuje zestaw czujników Sensosafe?

Pöttinger oferuje trzy typy czujników Sensosafe. Model 300, który ma 3 metry i waży 145 kg przeznaczony jest do trzymetrowych kosiarek czołowych. Kosztuje około 8000 euro netto.

Wersja Sensosafe 1000 o wadze 250 kg przeznaczona jest do tylnych kombinacji koszących (tzw. motyli) o szerokości od 8 do 10 metrów. Zakup tej wersji wiąże się z wydatkiem na poziomie 13 000 euro netto.

Dostępny jest również trzymetrowy czujnik mocowany na przednim TUZ-ie ciągnika obsługujący tylną trzymetrową kosiarkę. Istotne w przypadku wszystkich tych urządzeń jest to, że można je stosować do maszyn różnych producentów – nie tylko firmy Pöttinger. 

Przemysław Staniszewski

Claas wprowadził technologię Shredlage przy zbiorze kukurydzy. Na czym polega?

Technologię Shredlage wprowadziła firma Class i posiada na nią odpowiednie patenty. W tej technologii rośliny kukurydzy w trakcie zbioru są cięte, w zależności od zawartości suchej masy, na kawałki o długości od 26 do 30 mm, czyli znacznie dłuższe fragmenty niż ma to miejsce przy tradycyjnym zbiorze kukurydzy. Sieczkarnia wykonująca taki zbiór wyposażona jest w specjalny układ dwóch walców Corncracker. Walce te różnią się liczbą zębów oraz prędkością obrotową względem siebie, dzięki czemu są zdolne do dokładnego rozdrabniania zbieranego materiału. Jeden walec jest wyposażony w 110, a drugi w 145 rzędów zębów. Cechą szczególną walców zastosowanych w technologii Shredlage jest konstrukcja płaszczy o specjalnym profilu zębów piły, z dodatkowo wyfrezowanym rowkiem spiralnym na krawędzi.

Zatem to specjalne walce wręcz rozcierają kolby i ziarniaki, tak, że w zakiszonej masie trudno nawet znaleźć widoczne gołym okiem fragmenty ziarniaków, to znacznie zwiększa dostępność skrobi, a więc jeszcze bardziej podnosi wartość energetyczną kiszonki. Ponadto intensywne rozgniatanie kawałków sieczki znacznie zwiększa jej powierzchnię, co umożliwia lepszą fermentację bakteryjną w trakcie zakiszania, a przede wszystkim podczas trawienia w żwaczu krowy.

Zdrowy TMR bez słomy

- Jeszcze 2 lat temu zakiszałem sieczkę z kukurydzy o długości 10 mm, a teraz jest to długość 28 mm. TMR z taką kiszonką z kukurydzy nie potrzebuje sieczki ze słomy, z której zupełnie zrezygnowaliśmy w przypadku krów dojnych. Dzięki temu uprościliśmy dawkę TMR i zaoszczędzamy czas. Ponadto zauważyłem, że dłuższa sieczka z kukurydzy lepiej ugniata się na pryzmie, bo jest mniej sprężysta. Przy nowej technologii zbioru kukurydzy krowy pobierają więcej TMR-u, żwacze są lepiej wypełnione, mamy mniej przypadków kwasicy żwacza oraz mniej przemieszczeń trawieńca – podkreślił Tomasz Bartoszek, dodając, że teraz sieczkę ze słomy głównie stosuje w żywieniu jałówek.

Stado podzielone jest na kilka grup żywieniowych, wśród samych krów dojnych można wyróżnić 4 takie grupy: pierwiastki, krowy do 100 dnia po wycieleniu, krowy do 200 dnia laktacji oraz grupa krów tzw. przedzasuszeniowa powyżej 200 dnia laktacji.

- Zdecydowaliśmy się na oddzielenie pierwiastek, aby miały spokój i nie były narażone na konkurencje z silniejszymi krowami. Bardzo często jest tak, że pierwiastka trafia do dużej grupy krów kilka dni po wycieleniu i nie wykorzystuje swojego potencjału genetycznego gdyż zostaje zdominowana przez wieloródki, objawia się to np. poprzez odganianie od stołu paszowego – podkreślił Tomasz Bartoszek, dodając, że dla krów dojnych sporządza 3, a właściwie 2 dawki TMR, ponieważ pierwiastki otrzymują tą samą dawkę co krowy do 100 dnia laktacji, z kolei dawka zadawana krowom do 200 dnia laktacji jest mieszanką dwóch TMR z grupy do 100 dnia laktacji i z grupy przedzasuszeniowej.

Wysłodki sklejają treściwe

Oprócz kiszonki z kukurydzy ważnymi paszami wchodzącymi w skład TMR-u dla krów dojnych są: sianokiszonka, kiszonka z lucerny, młóto browarniane oraz wysłodki buraczane w formie kiszonej.

- Stosujemy 6 kg młóta browarnianego na krowę, a wysłodków buraczanych tylko 5 kg na sztukę, ponieważ inne pasze i tak już są wystarczająco wilgotne. Zatem wysłodki nie mają poprawić wilgotności TMR-u, a raczej stosujemy je jako lepiszcze, dobrze sklejające pasze treściwe. W ten sposób zapobiegamy wybieraniu pasz treściwych, ograniczając występowanie kwasicy żwacza – stwierdził Tomasz Bartoszek, jednocześnie podkreślając, że TMR nie może być ani zbyt mokry, ani też zbyt suchy.

– Przy przesuszonej dawce TMR spada pobranie paszy i krowy mają łatwiej ją selekcjonować. Wielu hodowców dodaje do TMR-u wodę, w naszym przypadku lanie wody się zupełnie nie sprawdziło, dlatego wolimy przygotować nieco wilgotniejsze kiszonki i sianokiszonki. W tym roku nasza sianokiszonka ma 30-32% s.m., kukurydza 35% s.m., a do dawki TMR dodajemy także melasę. Młóto to pasza o wilgotności ok. 80% podobnie jak wysłodki buraczane. Z kolei pasz treściwych dodajemy ok. 700 kg na wóz paszowy – kontynuował hodowca.

W gospodarstwie pracują 2 zupełnie różniące się od siebie wozy paszowe, samojezdny Seko z dwuwalcowym poziomym systemem mieszania o pojemności 17 m³ oraz ciągany Sano z z dwuślimakowym pionowym systemem mieszania o pojemności 30 m³.

- Wiele osób twierdzi, że poziome wozy paszowe dają lepszą strukturę TMR-u, a ja nie widzę tej różnicy. Dobrze sprawdza się zarówno jeden jak i drugi paszowóz. Natomiast należy wiedzieć, że przy samobieżnym paszowozie trzeba mieć drugi na zastępstwo, bo to są tylko maszyny i zawsze może coś się popsuć. Gdy popsuje nam się ciągnik to podstawimy drugi na zastępstwo, a przy paszowozie samobieżnym już nie ma takiej możliwości – przyznał Tomasz Bartoszek.

Wydajne potrzebują synchronizacji

Średnia wydajność laktacyjna za poprzedni rok wyniosła 10 tys. kg mleka, a obecnie zbliża się do 11 tys. kg, co zdaniem hodowcy jest również zasługą nowej technologii zbioru kukurydzy.

Tomasz Bartoszek sam wykonuje zabiegi inseminacji, ponadto współpracuje z lekarzem weterynarii, a sztuki, które do 60 dnia po wycieleniu nie okazują objawów rujowych dostają hormony na wymuszenie rui. Synchronizacja rui to dziś nieodzowny element wielu wydajnych stad rasy hf, gdyż jak przyznał hodowca w jego stadzie tylko 15-20% krów sama wyraźnie manifestuje ruje. W pozostałych przypadkach niezbędne są programy hormonalne.

Każda jałówka podczas pierwszej inseminacji kryta jest nasieniem seksowany, a na powtórki hodowca wybiera tańsze nasienie konwencjonalne. W przeszłości taki schemat dotyczył także krów. Inseminacja uzupełniana jest także kryciem naturalnym, co dotyczy krów problemowych.- Mamy dużo własnych jałówek, dlatego odeszliśmy od stosowania nasienia seksowanego na krowach. Część jałówek sprzedajemy, ostatnio do Uzbekistanu, były to sztuki charakteryzujące się cielnością od 3 do 6 miesiąca. Sprzedaż jałówek to taka nasza trzynasta wypłata. Najlepszą oceną kondycji gospodarstwa mlecznego jest to ile udaje się sprzedać jałówek w jednym roku i jaki stanowią one procent do liczebności stada podstawowego krów

Słabsze pasze dla opasów

Dój odbywa się na 15-letniej hali udojowej DeLaval 2 x 8 stanowisk typu rybia ość, a obora z roku 2006 po kilku latach została rozbudowana.

Wóz paszowy Sano o pojemności 30 m3

FOTO: Andrzej Rutkowski

- W nowszej części obory zastosowaliśmy obszar legowiskowy w postaci głębokiej ściółki. Zaś w starszej części mamy system bezściołowy z matami legowiskowymi, które po 15 latach nie są już tak wygodne jak kiedyś. Dlatego zaczęliśmy je wymieniać na materace wodne. Takich materacy zakupiliśmy 30 sztuk na próbę i widzę, że krowy bardzo chętnie z nich korzystają – powiedział Tomasz Bartoszek.

Rolnik jest członkiem dwóch grup producenckich. Pierwsza z nich o nazwie Stokrotka to grupa mleczna, za pośrednictwem której dostarcza mleko do SM Spomlek. Druga grupa mięsna o nazwie Wołowinka ma siedzibę w gospodarstwie Tomasza Bartoszka i jest jej prezesem. Ta grupa skupia producentów żywca wołowego, wszak od 2015 roku rolnik nie sprzedaje małych buhajków, a wszystkie opasa do wag ciężkich.

- Nie każda kiszonka jest idealnie zakiszona oraz ma wysoki poziom składników pokarmowych. Nie jest to odpowiednia pasz dla wydajnych krów rasy hf, ale już dla opasów tak. Dlatego zdecydowaliśmy się na opas buhajków do wag ciężkich – zakończył Tomasz Bartoszek

Andrzej Rutkowski

Po połączeniu w 1999 roku Case IH z marką New Holland i utworzeniu koncernu CNH, ze względów antymonopolowych McCormick został wystawiony na sprzedaż. Zarówno zakłady produkcyjne w Doncaster (Anglia) i Saint Dizier (Francja), jak i prawa do marki nabyła włoska rodzina Morra.

Produkcja światowa

Od 1994 roku częścią Argo jest również Landini. Rodzina Morra od Massey Ferguson odkupiła wtedy firmę, którą już w 1884 roku we włoskim Fabbrico założył Giovanni Landini. W tym mieście do dziś jest główna siedziba koncernu Argo. Niedaleko głównej placówki, gdzie oprócz produkcji kabin odbywa się montaż ciągników, znajdują się dwa inne zakłady w Luzzara i San Martino. W San Martino oprócz produkcji osi przednich i (małych) ciągników znajduje się magazyn części zamiennych o powierzchni 2 ha.

Wraz z innymi zakładami produkcyjnymi w Duluth (USA), Silao (Meksyk), Contagem (Brazylia) i Boksburg (RPA) Argo zatrudnia obecnie około 1800 osób. Ogółem produkują około 22 tys. ciągników rocznie, przy czym 75% części pochodzi z własnej produkcji.

Dystrybucja w ponad 100 krajach

Ciągniki Argo są sprzedawane przez 10 oddziałów regionalnych w Ameryce Północnej i Południowej, a także w Europie, Australii i Afryce Południowej. Na całym świecie produkty McCormick, Landini i Valpadana są sprzedawane przez 130 importerów i łącznie 2500 dealerów.

Firma jest również bardziej niż kiedykolwiek aktywna w Polsce i obecnie przebudowuje swoją strukturę sprzedaży (ramka: Argo w Polsce). Ponadto Argo stara się lepiej dostosować wyposażenie ciągników w górnych segmentach mocy do bardzo wysokich wymagań klientów z Europy (Północnej). Argo inwestuje 5,5% obrotów w badania i rozwój, a około 150 inżynierów pracuje nad dalszym rozwojem ciągników.

Ponadto w większych ciągnikach serii 6, 7 i 8 zastosowano wiele podzespołów renomowanych dostawców: silniki Fiat Powertrain Technologies (FPT), przekładnie ZF, osie Carraro itd.

Obecnie Argo ponad połowę swoich obrotów generuje w Europie (w tym 18% w samych Włoszech). Rynek południowoafrykański stanowi 22% obrotów, a amerykański 12%. Obecnie Argo nie prowadzi sprzedaży w krajach takich jak Rosja, Chiny i Indie, więc być może w przyszłości również tam pojawią się markowe traktory z Włoch. Z dużym zainteresowaniem będziemy przyglądać się rozwojowi Argo Tractors również w Polsce.