Co z artykułami spożywczymi i napojami?

Z kolei przedsiębiorstwa handlujące żywnością, napojami i wyrobami tytoniowymi wykazały spadek o 0,6 proc. względem stycznia 2023 r. W ujęciu miesiąc do miesiąca spadek sprzedaży żywności, napojów i wyrobów tytoniowych sięgnął natomiast aż 22,7 proc.

Spadła również - i to nieporównywalnie mocniej - sprzedaż rok do roku jednostek handlujących tekstyliami, odzieżą, obuwiem (aż o 24,7 proc.), a także meblami, rtv i agd (o 16,8 proc.).

Według GUS po wyeliminowaniu wpływu czynników o charakterze sezonowym sprzedaż detaliczna w cenach stałych w styczniu 2024 r. była o 0,4 proc. wyższa w porównaniu z grudniem 2023 r.

Analitycy komentują dane GUS-u

Polski Instytut Ekonomiczny komentując najnowsze dane o sprzedaży detalicznej podkreśla, że wynik był lepszy niż zakładał konsensus prognoz (+1,4 proc.).

Ekonomiści mBank Research także zwracają uwagę na fakt, że sprzedaż detaliczna rozpoczęła rok od zaskoczenia w górę. "Nie jest to może wynik, który wyrywa z butów, ale sprzedaż detaliczna kontynuuje (po krótkiej przerwie) marsz w górę. Wzrosty są równo rozłożone po kategoriach" - zaznaczają analitycy mBanku.

Ich zdaniem najnowsze dane są "spójne z danymi o optymizmie konsumentów oraz wynikiem płac realnych" i to tu tkwi potencjał "na dużo więcej". - Ruch w górę powinien się zgadzać. Czasem, w poszczególnych miesiącach, będą rozbieżności - dane to nie linia prosta, lecz zygzak - dodają ekonomiści mBank Research.

Analitycy ING w komentarzu podtrzymują opinię, że wzrost PKB w 2024 r. "będziemy zawdzięczali konsumpcji". - Czekamy na wyraźniejsze symptomy poprawy popytu na dobra trwałe - dodają.

Jak rozliczyć PIT online?

Aby rozliczyć deklarację podatkową przez dedykowany program, wystarczy pobrać jego aktualną wersję na komputer lub skorzystać z niego bez instalacji - bezpośrednio w przeglądarce internetowej. Istotną kwestią jest sprawdzenie, czy program posiada opcję automatycznego wypełniania formularza PIT wraz z funkcją sprawdzania poprawności wprowadzanych danych. Komfortową opcją, na którą zwraca uwagę większość podatników rozliczających się przez Internet, jest możliwość bezpiecznego przechowywania danych opatrzona specjalnym certyfikatem bezpieczeństwa. Porównując różne opcje dostępnych na rynku programów i narzędzi do rozliczania PIT, należy wybrać taką, która spełni najważniejsze kryteria, odpowiadając tym samym na najistotniejsze potrzeby użytkownika.

Jak w prosty sposób rozliczyć PIT przez Internet?

"Jak wysłać PIT przez Internet?"- to pytanie pojawia się nadzwyczaj często w okresie rozliczania podatku dochodowego. Jak się okazuje, odpowiedź na nie jest bardziej dostępna, niż Ci się wydaje. Sięgając po jeden z najpopularniejszych programów podatkowych do rozliczania deklaracji podatkowych, szybko i sprawnie rozliczysz się z fiskusem bez konieczności wychodzenia z domu. Program do pit działa zgodnie z Ministerstwem Finansów, posiadając rekomendację Instytutu Polskiej Księgowości. Ponadto zapewnia prostą obsługę dla każdego użytkownika, dostęp do pełnej wersji zupełnie za darmo, a także bezpieczeństwo potwierdzone certyfikatem SSL.

Co więcej, jeśli nie chcesz, nie musisz instalować programu PIT na swoim komputerze, by dokonać rozliczenia i wysłać deklarację PIT do swojego urzędu skarbowego. Wystarczy, że uruchomisz jego wersję online i w ciągu kilku minut rozliczysz PIT na swoim tablecie lub smartfonie. Korzystając z tak wygodnych rozwiązań przydających się przy rocznym obliczeniu podatku, oszczędzasz czas i pieniądze. Ponadto możesz liczyć na szybszy zwrot podatku.

Rozliczenie PIT online - korzyści 

Jakie są zalety korzystania z programu do rozliczania PIT przez Internet? Co zapewnia użytkownikowi internetowa wysyłka zeznania PIT? 

Wypełniając deklarację PIT online możesz liczyć na:

• szybkość - złożenie deklaracji online w danym roku podatkowym trwa zaledwie kilka minut,
• bezpieczeństwo - Twoje dane są szyfrowane i chronione przed nieuprawnionym dostępem, a cały proces rozliczenia i wysyłki PIT jest monitorowany pod kątem bezpieczeństwa,
• dostępność - program możesz uruchomić o dowolnej porze, bez wychodzenia z domu - wystarczy dostęp do Internetu,
• ułatwienia - szeroki dostęp do narzędzi usprawniających proces.

Najnowsze zmiany w programach do rozliczania PIT-37, PIT-36, PIT-38, PIT-39 przez Internet

Jeśli już wiesz, jak złożyć PIT przez Internet, musisz wiedzieć także o kilku aktualizacjach i modyfikacjach wprowadzonych do systemów rozliczeń. Do najnowszych zmian, które wprowadzono w programach do rozliczania deklaracji podatkowych online należy aktualizacja formularzy PIT-37 i PIT-38 używanych do rozliczeń podatku dochodowego od osób fizycznych. Co więcej, zmieniono także sposób wypełniania formularzy PIT-36 i PIT-39, służących do rozliczenia podatku od osób prawnych. Funkcjonalność programów wzbogacono także o funkcję automatycznego wypełniania rozliczeń podatkowych na podstawie danych zgromadzonych przez urzędy skarbowe. Dodano także opcję łatwej weryfikacji stawek podatkowych, które obowiązują w poszczególnych regionach kraju.

Jak złożyć PIT przez Internet - podsumowanie 

Wiesz już jak wypełnić PIT przez Internet za dany rok podatkowy. Możesz to zrobić przez wygodne programy do rozliczania PIT online, aplikacje, narzędzia lub portal podatkowy. Wszystkie opcje i możliwości są bardzo intuicyjnym i komfortowym rozwiązaniem oszczędzającym Twój czas i pieniądze.

Kancelaria Prezesa Rady Ministrów mówiła m.in. o „salonach piękności i kosmetycznych”. Być może dojdą do tego także salony z makijażem, medycyną estetyczną oraz usługi SPA. Ze stawki na poziomie 8 proc. korzystają już fryzjerzy.

Dokładną listę poznamy najprawdopodobniej w rozporządzeniu.

„Istotą projektu jest rozszerzenie obecnego zakresu stawek obniżonych VAT poprzez dodanie do katalogu usług objętych w Polsce stawką 8 proc. (w tym m.in. są to usługi fryzjerskie) określonych usług wchodzących w zakres tzw. sektora >>beauty<<, począwszy od 1 kwietnia 2024 r." – napisano w komunikacie MF.

Sam dokument ma zostać opublikowany w marcu.

Jak wspominał pod koniec stycznia premier Donald Tusk, zmiany dotknął blisko 100 tys. osób, bo właśnie tyle zatrudnionych jest w szeroko rozumianym sektorze beauty.

Burzliwe losy podatku handlowego

Ustawę o podatku od sprzedaży detalicznej uchwalono w lipcu 2016 r. Firmy miały płacić daninę od 1 września 2016 r. Po drodze zainterweniowała jednak Komisja Europejska. W konsekwencji polski rząd zrezygnował z poboru podatku do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Sprawa trafiła najpierw do Sądu UE, który w 2019 r. przyznał Polsce rację, a potem przed Trybunał Sprawiedliwości (drugi z sądów wchodzących w skład TSUE), który oddalił odwołanie KE w 2020 r. Wielka Izba TS uznała, że polska danina (oraz podobna, węgierska) nie narusza prawa UE w dziedzinie pomocy państwa. Otworzyło to drogę do pobierania podatku od 2021 r., z czego PiS skorzystał.

Ustawa o podatku od sprzedaży detalicznej przewiduje dwie stawki daniny: 0,8 proc. i 1,4 proc. Ta pierwsza dotyczy przychodów między 17 mln a 170 mln zł miesięcznie, druga - powyżej 170 mln zł miesięcznie. Przedsiębiorstwa o przychodach ze sprzedaży detalicznej mniejszych niż 17 mln zł w miesiącu są zwolnione z podatku.

Podatek od sprzedaży detalicznej w 2023 r.

Jak dowiedział się portal wiadomoscihandlowe.pl, w 2023 r. wpływy (wpłaty minus zwroty) z tytułu podatku od sprzedaży detalicznej wyniosły ok. 3,953 mld zł. Oznacza to, iż były wyższe niż rok wcześniej o prawie 655,9 mln zł, czyli o niemalże 20 proc.

Podatek handlowy płacony jest głównie przez największych detalistów w Polsce. Świadczy o tym dobitnie fakt, iż w minionym roku suma wpływów od 10 podmiotów, które zapłaciły najwyższą kwotę podatku od sprzedaży detalicznej wyniosła 3,047 mld zł (77 proc. całości wpływów).

Przypomnijmy, iż rząd Mateusza Morawieckiego spodziewał się, że dochody z podatku od sprzedaży detalicznej w 2023 r. wyniosą 3,96 mld zł. Natomiast w budżecie na 2024 r. założono, że dochody podskoczą do 4,63 mld zł.

Czy żywność z Ukrainy może być objęta wyższym VAT-em?

W komentarzu udzielonym Dziennikowi Gazeta Prawna, resort wyjaśnił, że "wysokość VAT na produkty żywnościowe nie zależy od miejsca ich pochodzenia i obowiązuje bez względu na to, czy są to towary krajowe, unijne czy sprowadzane z państw trzecich".

Ministerstwo Finansów dodało również, że co do zasady produkty spożywcze wymienione pod pozycjami od 1 do 18 załącznika nr 10 do ustawy o VAT (do których zaliczają się jadalne tłuszcze i oleje pochodzenia zwierzęcego, roślinnego lub mikrobiologicznego oraz produkty ich rozkładu, a więc także olej spożywczy) są opodatkowane 5-proc. stawką podatku.

Natomiast w okresie przejściowym, tj. od 1 lutego 2022 r. do 31 marca 2024 r., produkty te – w ramach rozwiązań antyinflacyjnych – objęte są one zerowym VAT-em.

Co i dlaczego postulował Michał Kołodziejczak?

Nadzieję, że coś może się w tej sprawie zmienić, zrobił rolnikom Michał Kołodziejczak, o czym już na portalu wiaodmoscihandlowe.pl informowaliśmy. 5 lutego w TVP Info, lider Agrounii, poseł KO i wiceszef resortu rolnictwa powiedział, że nie godzi się na to, żeby Polskę zalewały mrożone maliny z Ukrainy, których cena (na poziomie 1 euro 15 centów za kilogram, co odpowiada niecałym 5 zł) powoduje, że uprawa tych owoców w naszym kraju staje się nieopłacalna.

Michał Kołodziejczak podkreślił wtedy również, że z tych samych względów (ryzyko nieopłacalności produkcji) rozpocznie starania o to, żeby tańszy od krajowego olej roślinny przyjeżdżający do Polski z Ukrainy, objęty aktualnie zerowym VAT-em został obłożony wyższą, minimum 8-proc., stawką tego podatku.

Wiceminister rolnictwa zapowiedział także, że będzie postulował wprowadzenie ograniczeń importowych (pierwsze miały dotyczyć cukru). Zapewnił również, że Ministerstwo Rolnictwa, które dotąd nie prowadziło na bieżąco monitoringu importu żywności z Ukrainy, obecnie raz na tydzień analizuje pełne dane na ten temat.

Źródło: Coface Polska

FOTO: fot. Coface

Pozasądowe postępowania podbiły statystyki

Podobnie jak w latach 2019-2022, w ubiegłym roku większość firm zdecydowała się na wybranie postępowania pozasądowego, w celu ogłoszenia niewypłacalności. Z opcji tej skorzystały 4053 przedsiębiorstwa, co stanowi 60 proc. wszystkich organizacji. Na podjęcie postępowania upadłościowego i restrukturyzacyjnego prowadzonego przez sądy zdecydowało się 648 firm.

Jak wskazują eksperci, rosnąca liczba niewypłacalności przedsiębiorstw jest częściowo spowodowana możliwościami, jakie polskie prawo przewiduje dla firm w trudnej sytuacji płynnościowej.

– W pierwszych latach poprzedniej dekady przeprowadzano głównie upadłości w celu likwidacji majątku, następnie w 2016 roku wprowadzono sądowe postępowania restrukturyzacyjne, które mają na celu wdrożenie rozwiązań umożliwiających firmom powrót do efektywnej działalności biznesowej, aż wreszcie lata pandemiczne obfitowały w działania pomocowe oraz wprowadzenie szybkich pozasądowych postępowań, które zostały zaimplementowane do polskiego systemu prawnego – tłumaczy Grzegorz Sielewicz, główny ekonomista Coface w Polsce i regionie Europy Centralnej.

– Tym samym wzrost ogólnej liczby niewypłacalności przedsiębiorstw nie powinien być zaskoczeniem. Należy jednak pamiętać, że firmy nie sięgałyby po nie, gdyby nie miały takiej potrzeby – dodaje ekspert.

Usługi i handel z największymi problemami

Raport Coface pokazuje, że w 2023 roku niemal wszystkie branże zanotowały wzrost niewypłacalności w porównaniu z poprzednim rokiem. Jedynie w rolnictwie widoczny jest nieznaczny spadek liczby niewypłacalnych przedsiębiorstw (z 376 w 2022 roku do 347 w 2023). Tendencja ta utrzymuje się od 2021 roku.

Z największymi problemami zmagał się sektor usług (aż 1401 niewypłacalnych firm). Tuż za nim uplasował się handel, w którym upadły 1023 firmy (w 2022 roku było ich 567). Znaczny wzrost niewypłacalności zanotowała także branża budowlana – 638 firm (wzrost o 128 proc. w porównaniu z rokiem 2022) i transport – 546 firm (wzrost o 100 proc. w porównaniu z rokiem 2022). Dane te są szczególnie alarmujące, ponieważ to właśnie dwa ostatnie sektory odpowiadają za wzrost PKB.

Źródło: Coface Polska

FOTO: fot. Coface

Rozdrobnienie uderza w branżę handlową

Rok 2023 zakończył się liczbą 1023 niewypłacalności przedsiębiorstw handlowych, co stanowiło wzrost o 80 proc. rdr. Tym samym wynik ubiegłego roku przekroczył sumę odczytów za lata 2021-2022. Detaliści i hurtownicy stanowili drugą po usługodawcach najliczniejszą grupę niewypłacalnych podmiotów w polskiej gospodarce.

Sektor handlowy w Polsce jest wysoko rozdrobniony i to właśnie jednoosobowe działalności gospodarcze decydowały się najczęściej (78 proc.) na otwarcie postępowania insolwencyjnego, w większości zresztą korzystając z trybu pozasądowego.

– W pierwszej połowie 2023 roku konsumpcja prywatna (dotychczasowa siła napędowa polskiego PKB) zanotowała ujemną dynamikę wzrostu. Trzeci kwartał przyniósł pewne ożywienie i wzrost spożycia indywidualnego o 0,8 proc. Utrzymujące się w ostatnich miesiącach pozytywne tendencje w wyhamowaniu tempa inflacji i szybszego wzrostu płac nominalnych w stosunku do wzrostu cen pozwalają oczekiwać zwiększenia wydatków konsumpcyjnych społeczeństwa. Nastroje konsumenckie nie są już tak minorowe jak na początku roku. Od maja 2023 r. obserwujemy poprawę w tym zakresie, choć hurraoptymizmu na pewno nie widać. W porównaniu do grudnia 2022 roku obecna wartość bieżącego wskaźnika ufności konsumenckiej (BWUK) jest wyższa o 26,7 p. proc. – komentuje Barbara Kamińska, dyrektor działu oceny ryzyka Coface w Polsce.

Jak zauważa ekspertka, w minionym roku Polacy znacznie zmniejszyli wydatki na dobra trwałe. – Niespotykane spadki obserwowaliśmy w sprzedaży telewizorów, dużego AGD, osłabiła się również sprzedaż elektroniki. Duży regres ze strony konsumpcji wewnętrznej odczuł sektor meblarski – niektóre kategorie towarów, jak np. meble ogrodowe, w ogóle przestały się sprzedawać. Niewesoło było także w branży nawozów i środków ochrony roślin. Jeśli zestawimy czynniki o charakterze koniunkturalnym z wieloletnimi problemami wewnętrznymi przedsiębiorstw, takimi jak nadmierne zadłużenie czy brak efektywności kosztowej, otrzymamy obraz ponadprzeciętnych wyzwań, z jakimi mierzyły się polskie firmy. Otwarcie postępowania sanacyjnego przez sieć Neonet, czy postępowania upadłościowego przez sklepy MyCenter to tylko niektóre głośne przykłady niewypłacalności dystrybutorów w minionym roku – podsumowuje Barbara Kamińska z Coface.

Czego można się spodziewać w 2024 r.?

Po trudnym roku 2023 przedsiębiorcy z nadzieją i optymizmem patrzą w przyszłość. Jakie są prognozy ekspertów na właśnie rozpoczęty rok 2024?

Zdaniem ekspertów Coface, przede wszystkim powinniśmy uważnie obserwować sytuację na rynku niemieckim – nasz główny partner handlowy nadal bowiem nie może wyjść z zapaści gospodarczej. Ważne będzie również to, co zadzieje się w gospodarce światowej. Niektóre gospodarki Europy Zachodniej odnotowały już poprawę, ale kondycja głównych regionów gospodarczych, takich jak Chiny i USA, nadal nie wskazuje na pełne ożywienie.

Jednocześnie nie należy oczekiwać, że popyt wewnętrzny całkowicie zrekompensuje trudną sytuację makroekonomiczną. Jak wskazują eksperci, choć konsumpcja gospodarstw domowych znów będzie siłą napędową polskiej gospodarki, to sami konsumenci nadal podchodzą do zakupów selektywnie i wybierają tańsze zamienniki produktów, co niekorzystnie wpływa na handel detaliczny.

- Prognoza Coface zakłada, że w 2024 roku polska gospodarka wzrośnie o 2,8 proc. w porównaniu z rokiem 2023. To znacznie szybsze tempo niż w minionych 12 miesiącach, kiedy wzrost wyniósł 0,6 proc., a jednak wynik ten nadal będzie poniżej potencjału naszej gospodarki – mówi Grzegorz Sielewicz.

– Niestety, nawet pomimo poprawiających się perspektyw gospodarczych, należy oczekiwać, że liczba niewypłacalności przedsiębiorstw będzie rosła. Nie wszystkie podmioty będą w stanie przetrwać na rynku w czasie zwiększonej presji na marże i dużych kosztów operacyjnych – podsumowuje ekspert.

Wyraźny spadek wskaźnika

Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych kształtuje się powyżej górnej granicy odchyleń od celu inflacyjnego określonego przez Radę Polityki Pieniężnej od kwietnia 2021 roku, ale po raz pierwszy od prawie trzech lat inflacja zbliżyła się do celu inflacyjnego wynoszącego 2,5 proc.

- Rok 2024 rozpoczynamy od miłej niespodzianki: inflacja w styczniku obniżyła się do 3,9 proc. Główne składowe bliskie naszych oczekiwań. Można szacować, że inflacja bazowa obniżyła się do 6,2 proc. – skomentowali analitycy mBanku.

- Wow, trójka z przodu już w styczniu - inflacja CPI na poziomie 3,9 proc. r/r. Miesiąc do miesiąca wzrost o 0,4 proc., niedużo jak na styczeń. To wstępny odczyt na starych wagach, ale nie zmienia to faktu, że rok 2024 zaczynamy od kontynuacji wyraźnego spadku inflacji, w czym mocno pomaga wysoka baza odniesienia. Inflacja bazowa kontynuowała w styczniu swój trend spadkowy obniżając się do ok. 6,4 proc. r/r. - napisali ekonomiści Pekao.

Chwilowa radość z niskiej inflacji

Warto zwrócić uwagę na wykres publikowany przez Analizy Pekao. Adam Glapiński, prezes NBP powiedział na ostatniej konferencji prasowej, że wszystko wskazuje na to, że w ciągu trzech miesięcy tego roku inflacja wróci do celu inflacyjnego NBP. Gdyby tak było wskaźnik osiągnąłby poziom około 2,5 proc. w najbliższych miesiącach.

Niestety, prognozy pokazują, że w drugiej połowie roku inflacja znów wzrośnie pod wpływem czynników fiskalnych i regulacyjnych, takich jak ceny prądu, elektryczności, gazu, ocieplenia oraz przywrócenia 5-proc. VAT-u na podstawową żywność.

Inflacja na poziomie 4 proc.

Jak przekazał Adam Glapiński, obecnie inflacja wynosi około 4 proc. prawdopodobnie, może trochę więcej, natomiast ostatni odczyt wyniósł 6,2 proc.

– Wszystko wskazuje na to w tej chwili, że w ciągu 3 miesięcy bieżącego roku inflacja wróci do inflacyjnego celu NBP, który przypomnę wynosi 2,5 proc. +/-1. Może nawet się zdarzyć, że w marcu będziemy dokładnie czy bardzo blisko 2,5 proc., prawie na pewno poniżej 3 proc. – oznajmił Adam Glapiński.

Pesymistyczna prognoza inflacyjna

I dodał: – Niestety, to nie jest koniec historii to nie oznacza że jesteśmy w celu blisko celu można spocząć na laurach i właściwie w ogóle żadnej polityki pieniężnej nie prowadzić. W dalszych miesiącach tego roku, w drugiej połowie roku szczególnie, kształtowanie się inflacji jest obarczone dużą niepewnością, wysoką niepewnością, chciałby się powiedzieć bardzo wysoką niepewnością.

Prezes NBP stwierdził, że inflacja może wzrosnąć pod wpływem czynników fiskalnych i regulacyjnych, takich jak ceny prądu, elektryczności, gazu, ocieplenia oraz VAT-u na podstawową żywność. Nie powiedział, jaki będzie stopień tego wzrostu, ale zaznaczył „może to być znaczący stopień”.

Co z VAT-em na żywność i tarczami? 

Glapiński myśli, że rząd jeszcze nie podjął decyzji w sprawie VAT-u na żywność, a przyszła decyzja jest wyzwaniem dla NBP. Zdaniem prezesa NBP, marcowy wskaźnik inflacji w wysokości 2,5-3 proc. nie utrzyma się długo.

– Gdyby założyć, że zamrożenie VAT-u na poziomie 0 proc. na żywność utrzyma się dalej, że tarcze nałożone przez rząd na ceny elektryczności, gazu i ogrzewania zostaną utrzymane, inflacja i tak trochę wzrośnie – powiedział.

Gdyby z dnia na dzień zdjęto tarcze i przywrócono 5 proc. VAT na żywność, NBP prognozuje wzrost wskaźnika inflacji do 8 proc. w trzecim i czwartym kwartale br.

Scenariusze kształtowania się inflacji w 2024 r. (NBP)

FOTO: fot. Nbp

Analizy i ograniczenia

Kołodziejczak zapewnił, że Ministerstwo Rolnictwa, które dotąd nie prowadziło na bieżąco monitoringu importu żywności z Ukrainy, obecnie raz na tydzień analizuje pełne dane, które spływają do urzędu, na przykład dotyczące importu malin.

"Cena na fakturze mrożonych malin, to 1 euro 15 centów, co stanowi niecałe 5 zł. W Polsce za tyle nie opłaca się surowych uprawiać. (...) Ja się na to nie godzę, budujemy polską produkcję i ograniczamy przywóz" – zapowiedział wiceminister.

Kolejna zapowiedź urzędnika to ograniczenia importowe. "Najprawdopodobniej w tym tygodniu będę postulował, aby wprowadzić ograniczenia w przywozie cukru do Polski" – ujawnił.

Mocno uszczelnić granicę

Kołodziejczak chce też mocno uszczelnić polską granicę w Ukrainą. W weekend udał się na przejścia graniczne, by na miejscu ocenić sytuację. Wczesnym rankiem w niedzielę poinformował w mediach społecznościowych o rozpoczęciu kontroli na przejściu granicznym z Ukrainą w Dorohusku. Zapewnił, że polska granica „będzie szczelna jak nigdy dotąd”.

„Rozpoczynam kontrole na przejściu granicznym z Ukrainą w Dorohusku. Wczoraj całodniowa kontrola w Hrubieszowie. Mam pierwsze ważne wnioski po tygodniowym skoordynowanym działaniu służb w dwóch województwach: lubelskim i podkarpackim. Jestem w ciągłym kontakcie z wojewodami, od których każdego dnia dostaję raporty” – napisał na platformie X Kołodziejczak.

"Jutro z samego rana, po tym co widziałem na granicy, będę kontaktował się z Inspekcją Transportu Drogowego, żeby sprawdzać samochody, które przewożą towary z Ukrainy przez Polskę na Litwę, czy przypadkiem na Litwie nie ściągają plomby i ten sam samochód z towarem nie wraca do Polski" – zapowiedział Kołodziejczak.

– Głównym czynnikiem oddziałującym w kierunku spadku realnej dynamiki sprzedaży ogółem w ujęciu rocznym była niższa sprzedaż paliw. Warto jednak zwrócić uwagę, że spadek sprzedaży w cenach stałych w ujęciu rok do rok do roku został odnotowany w większości kategorii, poza „pojazdami samochodowymi, motocyklami i częściami” oraz „farmaceutykami, kosmetykami, sprzętem ortopedycznym” – wskazuje Krystian Jaworski, starszy ekonomista Credit Agricole Bank Polska.

– Czynnikiem oddziałującym w kierunku zmniejszenia aktywności w handlu detalicznym w grudniu było pogorszenie nastrojów gospodarstw domowych odzwierciedlone w spadku indeksu koniunktury konsumenckiej dotyczącego „dokonywania ważnych zakupów” oraz spowolnienie wzrostu realnego funduszu płac – zaznacza.

I dodaje: – Dzisiejsze, gorsze od oczekiwań, dane o sprzedaży detalicznej sygnalizują lekkie ryzyko w dół naszej prognozy dynamiki konsumpcji w IV kw., zakładającej 2,3 proc. r/r wobec 0,8 proc. w III kw. Nasze oczekiwania w zakresie kształtowania się sprzedaży detalicznej i konsumpcji w kolejnych miesiącach pozostają jednak optymistyczne. Wsparciem dla spożycia prywatnego będzie waloryzacja programu 500+ na 800+, zwiększenie płacy minimalnej, spadek inflacji oraz podwyżki wynagrodzeń nauczycieli i pracowników sfery budżetowej. Sprzedaż będzie natomiast ograniczana przez relatywnie niską liczbę mieszkań oddanych do użytku.

Mieszane dane z rynku pracy

Zgodnie z opublikowanymi dziś danymi GUS, nominalna dynamika wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw zatrudniających powyżej 9 osób zmniejszyła się w grudniu do 9,6 proc. r/r wobec 11,8 proc. w listopadzie, kształtując się poniżej konsensusu rynkowego (11,9 proc.) i prognozy Credit Agricole Bank Polska (12,4 proc.).

Błąd prognozy wynikał głównie z trudności w oszacowaniu skali premii przyznawanych w grudniu, które stanowią ważną część wynagrodzeń ogółem w tym miesiącu. W ujęciu realnym, po skorygowaniu o zmiany cen, wynagrodzenia w firmach zwiększyły się w grudniu o 3,2 proc. r/r wobec wzrostu 4,9 proc. w listopadzie.

Spadek dynamiki nominalnych płac miał szeroki zakres i został odnotowany w większości kategorii raportowanych przez GUS. Taka tendencja może świadczyć o obniżaniu się presji płacowej wraz ze zmniejszającą się inflacją.

Jak zauważa Krystian Jaworski, dynamika zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw obniżyła się do -0,2 proc. r/r w grudniu z -0,1 proc. w listopadzie, kształtując się powyżej konsensusu zgodnego z prognozą Credit Agricole Bank Polska (-0,2 proc.). W porównaniu z listopadem zatrudnienie zwiększyło się w grudniu o 1,3 tys. osób, za co głównie odpowiadał wzrost liczby etatów w kategorii "handel; naprawa pojazdów samochodowych” (+4,1 tys. m/m) i budownictwie (+1,1 tys.).

– Jednocześnie, procesy restrukturyzacyjne w przetwórstwie przemysłowym były głównym czynnikiem oddziałującym w kierunku spadku zatrudnienia (o 5,0 tys. osób m/m). Odnotowany w grudniu pierwszy od lipca ub. r. wzrost zatrudnienia w ujęciu miesięcznym może sygnalizować odwrócenie niekorzystnych tendencji w zakresie kształtowania się zatrudnienia. Taką ocenę wspierają również wyniki badań koniunktury przedsiębiorstw wg GUS – tłumaczy Jaworski.

Dodaje, że spadek dynamiki realnych płac i wzrost dynamiki zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw znalazły odzwierciedlenie w zmniejszeniu realnej dynamiki funduszu płac w przedsiębiorstwach (iloczynu zatrudnienia i przeciętnego wynagrodzenia skorygowanego o zmiany cen) do 3,0 proc. r/r w grudniu wobec 4,7 proc. w listopadzie.

Pomimo tego średnia trzymiesięczna realna dynamika funduszu płac wyniosła w grudniu 4,5 proc. r/r wobec 1,1 proc. we wrześniu i była najwyższa od kwietnia 2022 r. Stanowi to wsparcie dla prognozy Credit Agricole Bank Polska dotyczącej zwiększenia dynamiki konsumpcji w IV kw. br. W kolejnych kwartałach czynnikiem podbijającym tempo wzrostu funduszu płac i konsumpcji może być oczekiwany znaczący spadek inflacji.

Izba zwraca uwagę, że kilkadziesiąt polskich firm jest już gotowych, aby podjąć działania. Mają już konkretne plany inwestycyjne na Ukrainie. To firmy z branży infrastrukturalnej, spożywczej i przetwórczej.

PAP przywołuje też listę prowadzoną przez Polską Agencję Inwestycji i Handlu. Widnieją tam nazwy ponad 3 tys. firm, które wyraziły chęć inwestowania w odbudowę Ukrainy po wojnie.

Przedsiębiorcy, którzy przygotowali list z okazji poniedziałkowej wizyty premiera Donalda Tuska w Kijowie, stawiają kilka postulatów. Nawołują do powstania specjalnego Funduszu Rozwoju  na bazie Banku Gospodarstwa Krajowego. Ma to zwiększyć siłę kapitału. Chcą także powołania międzynarodowego zespołu ds. polsko-ukraińskiej współpracy gospodarczej na szczeblu międzyrządowym.

Trzecim postulatem jest systemowa pomoc w akcesji Ukrainy do Unii Europejskiej, co ma zapewnić Polsce zwiększenie wspólnego rynku, zapewnienie impulsu inwestycyjnego, a także wzmocni konkurencyjność unijnej gospodarki dzięki mocnej pozycji ukraińskich firm w niektórych branżach (np. IT) oraz zapewni bezpieczeństwo w zakresie wielu surowców i metali ziem rzadkich.

Przedsiębiorcy zwracają również uwagę, że Narodowy Bank Ukrainy odszedł od sztywnego regulowania kursu hrywny, co ułatwi rozliczanie w rodzimej walucie i pozwoli uniknąć kosztów przewalutowań na twarde waluty jak dolar czy euro. W ocenie Polsko-Ukraińskiej Izby Gospodarczej i Ebury, bardzo istotne było też wejście w życie znowelizowanej ustawy o ubezpieczeniach gwarantowanych przez polski Skarb Państwa. Umożliwiło to objęcie ochroną nie tylko eksportu, ale również polskich inwestycji, w tym tych w konsorcjach z partnerami z Ukrainy.

Według szacunków Banku Światowego, koszty odbudowy Ukrainy przekroczą 400 mld dolarów.

W handlu widać jedynie połowiczną poprawą. W przypadku hurtu wskaźnik koniunktury wyniósł w styczniu  -1,9, a jeszcze miesiąc temu osiągał poziom -2,1 pkt. Z kolei handel detaliczny zanotował spadek. Obecnie wskaźnik koniunktury wynosi -4,4, a jeszcze miesiąc temu kształtował się na poziomie -1,9 pkt.

Nieco lepiej jest również w przypadku transportu i gospodarki magazynowej. Tu wskaźnik koniunktury wynosi -3,3, a miesiąc temu było -4,9 pkt.

Wyraźne pogorszenie wskaźnika koniunktury zanotowano w gastronomii i hotelarstwie. W styczniu wyniósł on -11,9, a przed miesiącem wynosił on -6,5 pkt.

GUS zapytał też przedsiębiorców o wpływ wojny w Ukrainie na działalność w bieżącym miesiącu. Ponad 80 proc. przedstawicieli handlu hurtowego i ponad 91 proc. handlu detalicznego odpowiedziało, że ma on nieznaczny wpływ lub nie ma go wcale.

Większość przedstawicieli obu branż twierdzi również, że ceny surowców w najbliższych miesiącach będą rosły, ale wolniej niż jeszcze jakiś czas temu. W obu przypadkach największy wpływ na wzrost kosztów funkcjonowania firmy będą miały rosnące koszty pracownicze.

Podrożały za to ziemniaki. W grudniu ich cena była o 12,9 proc. wyższa niż przed rokiem.

Z kolei cena kilograma żywca rzeźnego spadła o 9,7 proc. Największy spadek zanotowano w przypadku drobiu – 18,6 proc.

Porównując ceny do listopada 2023, spadek zanotowano w przypadku pszenicy, żyta i jęczmienia (najwięcej w przypadku tej pierwszej – o 1,3 proc.). Nieznacznie podrożało pszenżyto i owies. Wyraźny wzrost widać w przypadku kukurydzy (+22,6 proc.)

Najmocniejszy wzrost zanotowano w przypadku ziemniaków. Były one o w skupie droższe aż o 44 proc. niż miesiąc wcześniej.

Żywiec rzeźny potaniał, ale delikatnie – o 0,2 proc. Drożało za to mleko (o 2,1 proc.), podczas gdy w stosunku rocznym potaniało o 14,2 proc.  

Biorąc pod uwagę ceny stałe, największy wzrost sprzedaży zanotowano w kategorii „pojazdy samochodowe, motocykle, części”, gdzie sprzedaż urosła w stosunku rocznym o 10,2 proc.

Mocne tąpniecie nastąpiło w kategorii „meble, rtv, agd”, gdzie sprzedaż w cenach stałych była niższa aż o 11 proc. niż w poprzednim roku.

Spadła również sprzedaż żywności, napojów i wyrobów tytoniowych. W tym przypadku odczyt wyniósł -3,6 proc. w stosunku rocznym. O 4,1 proc. spadła sprzedaż tekstyliów, odzieży i obuwia. W górę o 2,2 proc. poszła za to sprzedaż farmaceutyków i kosmetyków.

Biorąc pod uwagę ceny bieżące, sprzedaż detaliczna urosła o 0,5 proc. w porównaniu do grudnia 2022 roku. Kategoria „pojazdy samochodowe, motocykle, części” zwiększyła sprzedaż o 11 proc. Największy spadek zanotowano w kategorii paliw – o 10,9 proc.

Sprzedaż żywności, napojów i wyrobów tytoniowych w cenach bieżących urosła o 2,7 proc., a farmaceutyków i kosmetyków o 7,7 proc.

Dane o sprzedaży detalicznej zaskoczyły rynek, analitycy nie spodziewali się bowiem spadku. Konsensus opublikowany przez Polski Instytut Ekonomiczny zakładał wzrost sprzedaży detalicznej w cenach stałych o 1,7 proc. Z kolei bank PKO BP publikował konsensus na poziomie 1,2 proc. Analitycy mBanku dodają jednocześnie, że to jednorazowy odchył i w następnych miesiącach sprzedaż przyspieszy.

Faktura ustrukturyzowana (lub: u-faktura albo faktura strukturyzowana) to rodzaj faktury elektronicznej dokumentującej sprzedaż towaru albo usługi. Ma ona postać wyłącznie cyfrową, wystawiana jest według odgórnie narzuconej struktury logicznej oraz zgodnie z ujednoliconymi i warunkowanymi przepisami zasadami opisu. Faktur ustrukturyzowane mogą być wystawiane tylko za pomocą Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF), czyli specjalnej rządowej platformy, która centralizuje i standaryzuje powszechny obieg faktur w Polsce.

Faktura ustrukturyzowana różni się od faktur tradycyjnych formatem, sposobem przetwarzania oraz przechowywania. W odróżnieniu od dokumentów tradycyjnych, które mogą być wystawiane jako PDF, DOCX czy w formie fizycznej, u-faktura jest formatem elektronicznym, zapisanym w formacie XML. Umożliwia on łatwą automatyzację i przetwarzanie danych, co jest trudne lub niemożliwe w przypadku faktur tradycyjnych. Faktury ustrukturyzowane nie są przechowywane lokalnie, ale w KSeF, przez co mają do nich wgląd organy rządowe oraz wszystkie strony transakcji. Aby urząd uznał fakturę za prawidłową, musi ona zostać wypełniona według wzoru i zgodnie z obowiązującymi przepisami podatkowymi.

Zmiany od 2021

Prace związane z fakturami ustrukturyzowanymi rozpoczęły się w październiku 2021 roku, gdy Ministerstwo Finansów zainicjowało działania pilotażowe KSeF z udziałem podatników. Resort upublicznił strukturę logiczną u-faktury FA(2), narzędzia informatyczne oraz gromadził dane związane z użytkowaniem nowej platformy.

W 2022 roku faktury ustrukturyzowane stały się jedną z fakultatywnych form dokumentowania transakcji. Nie zastąpiły innych faktur, stąd zainteresowani przedsiębiorcy mogli je wystawiać obok faktur elektronicznych oraz papierowych.

Zgodnie z zapowiedziami resortu finansów obowiązek wystawiania faktur ustrukturyzowanych w KSeF miał nastąpić 1 stycznia 2024 roku. 

Obowiązkowe faktury ustrukturyzowane – konsekwencje i korzyści

FOTO: fot. Materiał Partnera

Od stycznia 2025 roku podatnikom, którzy nie przestrzegają nowych przepisów i terminów, grozić będą kary finansowe:

· 100 proc. podatku VAT z faktury,

· 18,7 proc. kwoty brutto wykazanej należności dla zwolnionych z VAT.

Sankcje mogą zostać nałożone na podatników, którzy nie wystawią faktury w KSeF lub zrobią to poza obowiązującym terminem, wystawią nieprawidłowy dokument podczas awarii lub offline lub nie prześlą systemu faktur stworzonych w trakcie awarii lub offline. Warto wiedzieć, że KSeF bierze tutaj pod uwagę nie datę wystawienia faktury, ale datę jej przesłania do systemu.

Korzyści z powszechnego obowiązku wystawiania faktur ustrukturyzowanych

Obowiązek KSeF to nie tylko wyzwania i zmiany, ale także profity. Wśród istotnych korzyści dla podmiotów wystawiających faktury ustrukturyzowane warto wymienić:

· upłynnienie obiegu dokumentów w firmie,

· ujednolicenie wzoru faktur i łatwość w ich przetwarzaniu,

· zwrot VAT w terminie 40 dni, a nie 60 dni,

· automatyzacja: szybsze wystawianie, wysyłanie czy księgowanie,

· oszczędność czasu i kosztów związanych z manualnym przetwarzaniem faktur,

· redukcja błędów w procesach księgowych,

· minimalizacja ryzyka utraty albo zniszczenia faktury,

· poprawa bezpieczeństwa danych,

· transparentność procesów sprzedażowych,

· łatwy, szybki dostęp i archiwizacja,

· oszczędność papieru,

· skuteczniejsze zapobieganie oszustwom,

· większe możliwości zakupowe na terenie Unii Europejskiej.

Faktura ustrukturyzowana: wzór

FOTO: fot. Materiał Partnera

· obligatoryjny (obowiązkowy)

· opcjonalny; wypełnienie nie jest wymagane dla poprawności semantycznej, ale staje się obowiązkowe, o ile zostanie spełniony jakiś warunek (pole otwiera się za sprawą innego wypełnionego pola)

· fakultatywny; niewymagany dla poprawności semantycznej ani przepisów ustawy, ale może być obowiązkowe na podstawie przepisów innych aktów prawnych.

Zasadniczo pod względem wymaganych informacji e-faktura ustrukturyzowana nie różni się od papierowej faktury VAT. Kluczowymi elementami, jakie powinny się na niej znaleźć, są: numer faktury, data wystawienia, rodzaj transakcji oraz informacje o stronach transakcji wraz z jej kwotą. Główny schemat strukturalny faktury ustrukturyzowanej zawiera:

· Nagłówek – dane dotyczące daty i czasu wytworzenia faktury oraz nazwy systemu teleinformatycznego, z którego korzysta podatnik;

· Podmiot1 – informacje, które charakteryzują podatnika (sprzedawcę);

· Podmiot2 – informacje, które charakteryzują nabywcę towaru lub usługi;

· Podmiot3 – dane podmiotu/-ów trzeciego/-ich (innego/-ych niż sprzedawca (Podmiot1) i nabywca wymieniony w części Podmiot2), związanego/-ych z fakturą [element fakultatywny]. Maksymalna ilość wystąpień: 100;

· PodmiotUpowazniony – informacje, które charakteryzują podmiot upoważniony związany z fakturą [element opcjonalny]

· Fa – szczegółowe informacje dotyczące transakcji dokumentowanej fakturą. W szczególności są to elementy faktury wynikające z treści obowiązujących przepisów, jak również elementy dotyczące m.in. rozliczenia, płatności oraz warunków transakcji;

· Stopka – pozostałe informacje na fakturze. m.in. stopkę faktury, numer KRS, REGON [element fakultatywny]

Szczegółowy opis faktury ustrukturyzowanej wraz z omówieniem dostępny jest w Centralnym Repozytorium Wzorów Dokumentów Elektronicznych.

Implementacja faktur ustrukturyzowanych: wskazówki i wytyczne

Jeśli nie wystawiasz jeszcze faktur ustrukturyzowanych, to warto już teraz się do tego przygotować. Pozwoli Ci się to sprawniej przygotować na obowiązkowy KSeF oraz uniknąc sytuacji, w której 1 lipca 2024 roku (lub 1 stycznia 2025) coś działa niesprawnie, a Ty narażony jesteś na sankcje. Czym absolutnie trzeba się zająć?

Po pierwsze: zidentyfikuj firmowe zaplecze techniczne. Sprawdź, czy Twoje oprogramowanie da się zintegrować z KSeF. Jeśli tak – skontaktuj się z dostawcą i zapytaj o szczegóły, jeśli nie – zaopatrz się w system, który umożliwi Ci sprawną i płynną integrację. Najlepszym sposobem będzie integracja KSeF za pomocą EDI, czyli systemu elektronicznej wymiany dokumentów, np. Infinite EDI. Platforma umożliwia nie tylko skuteczną integrację z rządowym systemem fakturowania, ale pozwala na cyfryzację wszystkich firmowych procesów. Dzięki temu stają się one bardziej zautomatyzowane, wygodniejsze i efektywniejsze.

Po drugie: zweryfikuj kompetencje swojego zespołu. Sprawdź, w jakim stopniu jest on przygotowany do korzystania z faktur ustrukturyzowanych oraz firmowego oprogramowania. Stwórz zespół odpowiedzialny za wdrożenie KSeF, a także zaplanuj niezbędne szkolenia. Wszystko to będzie kluczowe, by odpowiednio przygotować firmę na fakturową rewolucję.