Zmiany w programie Maluch Plus

Samorządy zyskały nieco więcej czasu na przeprowadzenie inwestycji – będą to trzy lata zamiast roku. Na stworzenie jednego żłobka lub klubiku otrzymają 35 862 zł (pozostałe podmioty niepubliczne 12 410 zł). Przez kolejne trzy lata będą dofinansowywane na prowadzenie działalności w wysokości 837 zł na jedno miejsce. Od samorządów nie będzie wymagany wkład własny.

Żłobek w każdej gminie

Celem programu jest zagwarantowanie rodzicom możliwości powrotu do aktywności zawodowej i oddania dziecka do miejsca, gdzie jest odpowiednia opieka. Docelowo w każdej gminie ma być przynajmniej jeden żłobek lub klub dziecięcy przeznaczony dla dzieci do 3. roku życia. – Każdej gminie w Polsce zostaną przydzielone środki na tworzenie i funkcjonowanie miejsc opieki według algorytmu, uwzględniającego liczbę dzieci nieobjętych opieką oraz dochód na osobę – podkreśla wiceminister Barbara Socha. W ramach nowej edycji powstaną 102 tys. miejsc opieki i sporo osób będzie mogło powrócić na rynek pracy. Ostateczną decyzję o inwestycji podejmą jednak władze samorządowe.

Maluch Plus pomocą dla rodzin

Wiceminister rodziny Barbara Socha podkreślała, że obecnie działa 230 tys. miejsc opieki żłobkowej, a w 2015 r. było ich około 80 tys. Okazuje się jednak, że wciąż funkcjonują gminy, w których nie ma ani jednego żłobka czy przedszkola. – Naszym głównym celem jest tak zmienić program Maluch+, aby wszystkie bariery, które do tej pory powodowały, że samorządy miały trudności ze zrealizowaniem takich inwestycji, z budową żłobków, żeby te bariery konsekwentnie likwidować – mówiła.

Budżet programu Maluch Plus

Budżet to 5,5 mld zł. Środki te pochodzą z budżetu państwa, z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności oraz z programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego.

Termin składania wniosków

Wnioski można składać do 19 lutego, wyłącznie drogą elektroniczną. Ogłoszenie wyników nastąpi do 28 kwietnia.

Dla rodziców

Żłobki na wsi. Program Maluch plus na nowych zasadach

Program Maluch Plus

Celem głównym tego programu jest wspieranie rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do trzech lat, czyli żłobków, klubów dziecięcych i dziennych opiekunów. Beneficjenci programu mogą otrzymać dofinansowanie tworzenia i funkcjonowania miejsc opieki. Przede wszystkim chodzi o zwiększenie dostępności terytorialnej i finansowej miejsc opieki dla wszystkich dzieci.

Angelika Drygas

Źródło: gov.pl

Fot. envato elements

Tak zwana “kilometrówka” to ewidencja przebiegu pojazdu. Na jej podstawie ustalana jest kwota, którą firma lub pracodawca zwraca pracownikowi, gdy ten do celów służbowych używa prywatnego samochodu, motocykla lub motoroweru. 

Kto i kiedy może otrzymać zwrot za kilometrówkę? 

Do uzyskania zwrotu kwalifikuje się osoba, która wykorzystuje prywatny pojazd do celów firmowych. Musi ona złożyć pisemne oświadczenie, w którym zadeklaruje, że realizowała cele służbowe za pomocą własnego auta, motocykla czy motoroweru. Wówczas uzyska zwrot w formie miesięcznego ryczałtu. Stawka tego zwrotu zależna jest od pojemności silnika pojazdu oraz liczby przejechanych kilometrów. 

Stawki kilometrówki w górę pierwszy raz od 16 lat 

Zmiana stawek kilometrówki miała miejsce po raz pierwszy od 2007 roku. Bardzo cieszy to kierowców, ponieważ koszty utrzymania pojazdów uległy dużym zmianom w ciągu tych lat. 

Do tej pory firmy rozliczały pracowników, którzy do celów służbowych korzystali z prywatnych pojazdów, według następujących stawek: 

• dla samochodu osobowego: o pojemności skokowej silnika do 900 cm3 – 0,5124 zł, powyżej 900 cm3 – 0,8358 zł,  
• dla motocykla – 0,2302 zł, 
• dla motoroweru – 0,1382 zł. 

Jakie są stawki kilometrówki od 2023 roku? 

Od stycznia 2023 maksymalne stawki kilometrówki wynoszą: 

• dla samochodu osobowego: o pojemności skokowej silnika do 900 cm3 – 0,89 zł, powyżej 900 cm3 – 1,038 zł, 
• dla motocykla – 0,69 zł, 
• dla motoroweru – 0,42 zł.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Zgodnie z ustawą, zakaz handlu w niedzielę nie obowiązuje przez siedem niedziel w roku: 

• ostatnią niedzielę stycznia, kwietnia, czerwca i sierpnia; 
• niedzielę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkanocy; 
• kolejne dwie niedziele poprzedzające pierwszy dzień Bożego Narodzenia. 

2023 rok będzie jednak na tym tle wyjątkowy, ponieważ w rzeczywistości niedziel handlowych będzie... sześć i pół! Dlaczego tak się dzieje? Ze względu na to, że pierwszy dzień Bożego Narodzenia wypada w poniedziałek, poprzedzające go dwie niedziele to 17 i 24 grudnia. W przypadku tego drugiego dnia obowiązuje dodatkowy przepis, zgodnie z którym w sobotę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkanocy oraz w Wigilię handel może być prowadzony tylko do godziny 14.00. Z tego powodu w niedzielę 24 grudnia będziemy mogli zrobić zakupy, ale tylko przez pół dnia. 

Kiedy jest niedziela handlowa w 2023 roku? 

Prócz dwóch wymienionych dni w grudniu (17.12 oraz 24.12), w 2023 roku sklepy będą otwarte również w następujące niedziele: 

• 29 stycznia, 
• 2 i 30 kwietnia, 
• 25 czerwca, 
• 27 sierpnia. 

Jakie sklepy są otwarte w niedziele niehandlowe? 

Prawo, które zakazuje handlu w niedzielę, zakłada także kilka wyjątków od reguły. We wszystkie niedziele roku mogą być otwarte następujące placówki: 

• apteki, 
• stacje paliw, 
• sklepy z pamiątkami, 
• kwiaciarnie, 
• cukiernie, 
• lodziarnie, 
• piekarnie, 
• sklepy znajdujące się na dworcach, lotniskach i w placówkach hotelowych, 
• sklepy, w których sprzedaż prowadzi osobiście właściciel lub członkowie jego najbliższej rodziny. 

Prowadzisz sklep? PIP może cię sprawdzić 

Państwowa Inspekcja Pracy zapowiedziała, że w 2023 roku będzie między innymi sprawdzać, czy sklepy przestrzegają nakazu ograniczenia handlu w niedzielę. Planowanych jest ok. 350 kontroli, z czego znaczna większość - ok. 300 – przeprowadzona zostanie w małych sklepach. W porównaniu z ubiegłymi latami to jednak nie tak dużo: w 2018 roku PIP sprawdziła ok. 11 tys. placówek, a rok później prawie 6 tys.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Kalendarz ferii zimowych w 2023 roku

W tym roku ferie będą trwały od 16 stycznia do 26 lutego 2023 roku. Oto  harmonogram z podziałem na województwa.

Terminy ferii zimowych 2023 dla wszystkich województw:

• 16-29 stycznia 2023: województwa lubelskie, łódzkie, podkarpackie, pomorskie, śląskie;
• 23 stycznia - 5 lutego 2023: województwa podlaskie, warmińsko-mazurskie;
• 30 stycznia - 12 lutego 2023: województwa kujawsko-pomorskie, lubuskie, małopolskie, świętokrzyskie, wielkopolskie;
• 13-26 lutego 2023: województwa dolnośląskie, mazowieckie, opolskie, zachodniopomorskie.

Ferie zimowe 2023 – gdzie się wybrać?

Zimą w Polsce jest bardzo pięknie. Sporo obiektów agroturystycznych mieszczących się w najpiękniejszych zakątkach naszego kraju oferuje moc atrakcji i świetne warunki lokalowe. Najwięcej osób wybiera rzecz jasna destynacje górskie, aby połączyć odpoczynek z aktywnością na świeżym powietrzu. Dzieci mogą nauczyć się jazdy na nartach, a młodsze maluchy pozjeżdżać na sankach. To także świetna opcja dla dorosłych – przerwa od pracy i aktywny odpoczynek to najlepszy sposób na oderwanie się od problemów dnia codziennego. Są i tacy, którzy kochają zimowe morskie powietrze, długie spacery nad morzem i dopieszczanie ciała w SPA. Modne są także wyjazdy do leśnych chat, które kryją w sobie obietnicę odcięcia się od reszty świata i wyciszenia z dala od zgiełku wielkiego miasta. Sprawdź nasze propozycje wyjazdu do konkretnych miejsc!

Białe szaleństwo

Ferie zimowe 2023 – 5 miejsc, do których warto pojechać

Ferie zimowe 2023 rozporządzenia

Terminy ferii są ustalane na podstawie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie organizacji roku szkolnego (Dz. U. Nr 46, poz. 432, z późn. zm.) oraz na podstawie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie organizacji roku szkolnego (Dz. U. poz. 1603).

Angelika Drygas

Fot. envato elements

Zgodnie z polskim prawem, obowiązują ograniczenia co do tego, kto może kupować materiały pirotechniczne, w tym fajerwerki. Wolno je sprzedawać tylko osobom, które ukończyły 18 lat i okażą potwierdzający to dokument tożsamości. Złamanie tego przepisu jest karane pozbawieniem wolności do 2 lat. 

Kiedy wolno puszczać fajerwerki i odpalać petardy? 

W związku z tym, że do tradycji należy witanie nowego roku w towarzystwie huku petard i błysku fajerwerków, prawo w Polsce zezwala na korzystanie z tych materiałów pirotechnicznych w dniach 31 grudnia i 1 stycznia. Tylko wtedy puszczanie sztucznych ogni oraz odpalanie petard nie jest karalne. Lepiej więc pozbyć się zapasów pirotechnicznych przed północą 1 stycznia, gdyż odpalenie ich dzień później może przynieść przykre konsekwencje. 

Jakie są kary za puszczanie fajerwerków poza sylwestrem? 

Wszyscy, którzy chcą świętować nadejście nowego roku kilka dni wcześniej lub kilka dni dłużej, muszą pamiętać o tym, że lepiej w tym czasie zrezygnować z fajerwerków i petard. Za odpalenie ich w dni inne niż 31 grudnia i 1 stycznia grożą mandaty. Kara może wynieść od 100 zł do 500 zł, jednak w skrajnych przypadkach, jeśli sprawa zostanie skierowana do sądu, entuzjaści materiałów pirotechnicznych mogą być zobowiązani do zapłacenia mandatu w wysokości nawet 5000 zł! 

Gdzie nie wolno puszczać fajerwerków? 

W niektórych miastach w Polsce puszczanie fajerwerków i odpalanie petard jest zabronione przez cały rok bez wyjątków. Na liście znajduje się Zakopane – to pokłosie hucznie obchodzonego w 2019 roku sylwestra, gdy odgłosy materiałów pirotechnicznych obudziły młodego niedźwiedzia z Doliny Kościeliskiej. Właśnie ze względu na śpiące niedźwiedzie oraz dobro innych zwierząt o nieodpalanie fajerwerków proszą także władze Tatrzańskiego Parku Narodowego. 

Coraz więcej miast rezygnuje z pokazów fajerwerków podczas obchodów sylwestra i prosi o to samo mieszkańców. Nie jest to jednak jednoznaczne z zakazem używania materiałów pirotechnicznych, zatem nie może być karane, jeśli mieszkańcy nie zastosują się do prośby władz. 

Na co trzeba zwrócić uwagę przy zakupie fajerwerków? 

Choć materiały pirotechniczne, zwłaszcza fajerwerki, dają piękny efekt, nie należy zapominać, że mogą być niebezpieczne. Dlatego przy zakupie powinniśmy zwrócić uwagę na to, czy produkt nie jest w żaden sposób uszkodzony, obudowa nie ma wgnieceń, pęknięć itd., czy części są ze sobą odpowiednio połączone a materiały przeznaczone do wkopania w ziemię lub ustawienia pionowo mają wszystkie elementy niezbędne do tego, by przeprowadzić to działanie. 

Także podczas odpalania fajerwerków należy zachować szczególną ostrożność, przede wszystkim zapoznać się dokładnie z instrukcją i postępować zgodnie z wytycznymi. Nigdy nie odpalajmy materiałów pirotechnicznych w stanie nietrzeźwym ani w okolicznościach, które mogą stanowić zagrożenie! 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Kilka dni temu świat rolnika z Grabowa (woj. mazowieckie) wywrócił się do góry nogami. W jednej chwili mieszkaniec Grabowa stracił cały zapas żywności, jaki trzymał dla swojego bydła. Na terenie jego gospodarstwa doszło do pożaru. Pożar objał budynek gospodarczy oraz wiatę. Wewnątrz budynku znajdowało się bydło. Te szczęśliwie udało się uratować. Spłonęła pasza. Potrzebna pomoc dla poszkodowanych.

Trwa zbiórka dla rolnika

W związku z trudną sytuacją, w jakiej znalazł się rolnik z Grabowa, gmina Przasnysz wystosowała apel do rolników. Zwraca się w nim o pomoc dla pogorzelca.

W taj chwili najbardziej potrzebnymi rzeczami jest oczywiście pasza dla bydła. To jej brakuje i to ona stanowi towar pierwszej potrzeby. Dlatego też o tą pomoc, w imieniu pokrzywdoznego, do rolników zwraca się gmina.

„Szanowni Państwo !

Wybuchł pożar w gospodarstwie Pana Jarosława Gadomskiego w Grabowie. Właściciele ponieśli ogromne straty majątkowe oraz sami ulegli poparzeniu. Udało się im uratować swoje bydło, ale niestety brakuje pożywienia dla zwierząt. Zwracamy się z gorąco prośbą o pomoc dla Pana Jarosława Gadomskiego z Grabowa. Prosimy o wsparcie i przekazanie Panu Gadomskiemu paszy dla zwierząt, najlepiej żyto, pszenżyto oraz siano, które są niezbędne do utrzymania hodowli. Paszę proszę dostarczać bezpośrednio do gospodarstwa.

Pamiętajmy, że dobro powraca”.

Michał Czubak

Fot. PSP Przasnysz

– Pomysł jest warty rozważenia i dyskusji, natomiast nie jest aż tak konieczny, jakim było wydłużenie od 2004 r. ferii zimowych i podzielenie turnusów na poszczególne województwa. Wcześniej zimowy wypoczynek był skumulowany w ciągu dwóch tygodni. Wakacje z kolei to okres dwóch miesięcy – to  dość duży okres, aby sobie zaplanować rodzinny wypoczynek w dogodnym terminie, zwłaszcza że np. pierwsza połowa lipca to okres, w którym w niektórych ośrodkach nie ma dużego ruchu turystycznego – powiedział PAP wiceminister Andrzej Gut-Mostowy.

Wakacje w czasie od 15 czerwca do 15 września

Uczniowie wciąż mieliby tyle samo tygodni wakacji, jednak rozpoczynałyby się one i kończyły w przedziale od 15 czerwca do 15 września, w zależności od województwa, czyli w różnych terminach.

Aby zmiany mogły wejść w życie, trzeba zgody i współpracy kilku resortów, np. edukacji kultury, turystyki. Swój projekt przedłużenia wakacyjnych turnusów i podzielenia tego czasu na poszczególne województwa Tatrzańska Izba Gospodarcza motywuje większymi zyskami dla branży turystycznej, lepszym dostępem do bazy noclegowej i atrakcji turystycznych, bezpieczniejszym ruchem drogowym.

– Każde działanie mające na celu wydłużenie okresów wypoczynkowych jest bardzo dobre zarówno z punktu widzenia wypoczywających, jak i biznesu. Każde państwo powinno podejmować działania w kierunku świadomego zarządzania relokacją ruchu turystycznego w ramach swoich regionów i optymalizacji wykorzystania zarówno potencjału tych regionów, jak i możliwości działania biznesów w tych regionach – powiedział PAP Karol Wagner z Tatrzańskiej Izby Gospodarczej.

Dlaczego dłuższe wakacje miałyby być lepsze?

Argumenty za wydłużeniem wakacji:

• wyższy komfort wypoczynku dla gości,
• mniejsze obciążenie obleganych miejscowości,
• większa swoboda w wyborze atrakcji turystycznych, dostępu do parków narodowych, nadmorskich plaż czy zabytków,
• mniejsze korki.

Eksperci podkreślają, że większość właścicieli pensjonatów i hoteli woli mieć mniejsze obłożenie, ale regularne, niż skoncentrowane w wąskim przedziale czasowym. Taka sytuacja mogłaby się przełożyć na bardziej atrakcyjne ceny noclegów.

Odpoczynek na wsi!

Agroturystyka w Wielkopolsce. TOP 10 miejsc, które warto odwiedzić [ZDJĘCIA]

Potencjalne zmiany ustawowe

Obecnie prowadzone są już rozmowy z mieszkańcami obleganych miasteczek, szkołami i zainteresowanymi branżami. Największym argumentem za tym pomysłem jest powodzenie rozciągnięcia zimowych ferii w 2004 r., które okazało się bardzo dobrym rozwiązaniem i dla turystów, i dla przedsiębiorców. Pomysł ten, gdyby miał nabrać mocy prawnej, musiałby przejść całą drogę legislacyjną.

Oprac. Angelika Drygas

Fot. envato elements

W październiku GUS podał, że tzw. bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej (BWUK), spadł do –45,5 pkt, osiągając rekordowo niski wynik. Nawet w pandemii BWUK nie osiągnął poziomu poniżej -37 pkt. Wydarzeniem, które w ostatnim czasie tak mocno zaważyło na ufności konsumenckiej, była agresja Rosji na Ukrainę w lutym 2022. Polacy zaczęli obawiać się, że wojna przekroczy polsko-ukraińską granicę i będzie toczyć się także na naszym terytorium. Dodatkowo lęk wzbudza rosnąca z miesiąca na miesiąc inflacja. Wiele osób zaczęło bać się również utraty pracy, co przy obecnej sytuacji gospodarczej może stać się prawdziwą tragedią. 

Czego najbardziej boją się obecnie Polacy? 

Przeprowadzone przez pracownię Maison & Partners na zlecenie Grupy Assay badanie Assay Index 2022, którego wyniki zostały opublikowane w listopadzie, potwierdziły, że w ostatnim czasie wojna i bezrobocie zeszły na dalszy plan. Musiały ustąpić głównej obawie Polaków, jaką jest inflacja. 

Zdaniem ekspertów z Grupy Assay, Polacy tak bardzo boją się inflacji, ponieważ jesteśmy społeczeństwem konsumpcyjnym. Wydajemy zarobione pieniądze, nie mamy skłonności do oszczędzania i inwestowania. Z tego powodu kryzys gospodarczy naprawdę nas przeraża, bo nie jesteśmy do niego przygotowani. 

Ile średnio oszczędzają Polacy? 

Badanie Assay Index wykazało, że jakiekolwiek oszczędności ma na swoim koncie 57 proc. Polaków. Średnia wartość odłożonych pieniędzy to 35 809 zł. Wydaje się, że w porównaniu z ubiegłym rokiem można zauważyć ogromny skok, gdyż nominalnie nastąpił wzrost o 20 proc. Jednak biorąc pod uwagę inflację, okazuje się, że realny poziom oszczędności Polaków właściwie się nie zmienił. 

Dlaczego Polacy wciąż mało oszczędzają? 

Wydawać by się mogło, że główną przyczyną, dla której Polacy nie są w stanie oszczędzać, są zbyt niskie zarobki. To jednak bardziej pretekst niż rzeczywistość, okazuje się bowiem, że np. Rumuni, którzy średnio zarabiają mniej od Polaków, potrafią oszczędzać lepiej niż my. Prawdziwe powody są inne. Wymienić można głównie dwa: konsumpcyjne skłonności społeczeństwa oraz rezygnacja z inwestycji. 

Swoje pieniądze inwestuje tylko 22 proc. ogółu społeczeństwa. 56 proc. nie inwestuje w ogóle. Doświadczenia inwestycyjnego najczęściej brakuje kobietom, osobom z wykształceniem zasadniczym lub średnim oraz najmniej zarabiającym. 

W co najchętniej inwestujemy? 

Polacy są przywiązani do tradycyjnych inwestycji. Z tego powodu chętnie powierzamy swoje oszczędności bankom, trzymając je na rachunkach oprocentowanych i lokatach długoterminowych. W inwestycjach wybieramy z kolei dobra, które są namacalne. Lokujemy fundusze na przykład w nieruchomościach (58 proc. wskazań), metalach szlachetnych (33 proc.) oraz dziełach sztuki (18 proc.). 

Polacy boją się pogorszenia swojej sytuacji materialnej 

Badanie Assay Index potwierdziło dane, zebrane przez GUS. Nastroje wśród Polaków są naprawdę bardzo złe, zwłaszcza w kwestii ekonomicznej. Jak pokazała ankieta, około 50 proc. badanych uważa, że w ciągu najbliższego roku ich sytuacja materialna ulegnie pogorszeniu. Rok temu takie pesymistyczne nastawienie przejawiało 38 proc. respondentów. Ogółem swoją sytuację materialną dobrze ocenia zaledwie 21 proc. ankietowanych. 

Zuzanna Ćwiklińska

źródło: PAP Mediaroom

fot. envato elements

Dlaczego dom Andrzeja Leppera jest licytowany? 

Kłopoty finansowe syna Andrzeja Leppera trwają już 7 lat, mężczyzna ma kłopoty ze spłatą długów, które opiewają na dość wysoką sumę, około 2,5 mln zł. To nie pierwsza licytacja, w 2018 roku, komornik zlicytował maszyny rolnicze: ciągnik oraz 11 ha ziemi.

Jak mieszkał Andrzej Lepper

Stare masywne drewniane meble, bogato rzeźbione krzesła, zabytkowe komody, kredens, rzeźby, obrazy, biały kominek – tradycyjny wystrój domu świadczył o jego zamiłowaniu do tego, co dalekie od nowoczesnego minimalizmu. Lider Samoobrony posiadał także drewniany fotel z napisem "Samoobrona" i z orłem z godła Polski. Dom jest otoczony ogrodem, w którym znajduje się duża altana.

Pomysły upominkowe

Najlepsze prezenty na mikołajki dla NIEGO!

Kiedy zmarł Andrzej Lepper?

Andrzej Lepper zmarł 5 sierpnia 2011 r. Został znaleziony martwy w warszawskim biurze Samoobrony. Śledztwo umorzono w 2012 r. Za powody targnięcia się na swoje życie uważa się depresję, długi i procesy sądowe.

Oprac. Angelika Drygas

Źródło: www.tygodnik-rolniczy.pl

Fot. Paweł Kuroczycki

We wtorek 15 listopada 2022 roki przed godziną 16.00 we wsi  Przewodów pod Hrubieszowem (woj. lubelskie), około 7 km od granicy polsko-ukraińskiej doszło do wybuchu. Do eksplozji doszło w w punkcie skupu zboża. Jak podają świadkowie, huk wybuchu był słyszany w promieniu kilku kilometrów. Niestety, w wyniku wybuchu zginęły dwie osoby - pracownicy suszarni zbóż.

Z nieoficjalnych informacji agencji Associated Press, wynika, że wybuch mógł nastąpić przez pociski wystrzelone przez rosyjskie wojska. Jest to o tyle prawdodobne, że przez cały dzień Rosja dokonała zmasowanego ataku rakietowego na Ukrainę.

Pilne spotkanie w Biurze Bezpieczeństwa Narodowego

- W związku z zaistniałą sytuacją kryzysową premier Mateusz Morawiecki w porozumieniu z prezydentem Andrzejem Dudą zarządzili zwołanie spotkania w Biurze Bezpieczeństwa Narodowego z członkami Komitetu ds. Bezpieczeństwa Narodowego i spraw Obronnych - przekazał Piotr Mueller, rzecznik rządu.

- Apeluję, aby do tego czasu na razie nie publikować niepotwierdzonych informacji, my będziemy je komentować i informować o nich po posiedzeniu, które się teraz właśnie odbędzie, po przedstawieniu właściwych informacji przez służby, które o tych wydarzeniach poinformują - powiedział rzecznik rządu.

Michał Czubak

Fot. Nexta

Zmianę czasu przeżywamy każdego roku po dwa razy, przestawiając się na czas letni i zimowy. Przyczyną, dla której wprowadzono takie rozwiązanie, jest oszczędność światła dziennego podczas krótkich, jesiennych dni. Teoretycznie, zmieniając czas, jesteśmy w stanie wykorzystać więcej naturalnego światła. Jednak w praktyce okazuje się, że często w efekcie zmiany czasu jesteśmy zmuszeni zużywać więcej energii elektrycznej, ponieważ wcześniej robi się ciemno, podczas gdy większość z nas nie kończy jeszcze swojego dnia. 

Jak zmiana czasu wpływa na nasze zdrowie? 

Każdy, kto lubi podróże, zdaje sobie sprawę z tego, że przekraczanie stref czasowych wiąże się z pewnym dyskomfortem i często potrzeba kilku dni, by przystosować się do innych godzin funkcjonowania. Podobnie organizm reaguje na cykliczną zmianę czasu. Jest to ingerencja w zegar biologiczny każdego człowieka i podobnie jak w przypadku zmiany strefy czasowej, potrzebujemy kilku dni, by się przystosować do nowych warunków. Średnio trwa to około tygodnia, jednak ten okres może być różny dla każdego człowieka. 

Jakie dolegliwości może przynieść zmiana czasu? 

Zmianę czasu najmocniej odczują osoby, które chorują przewlekle oraz te, które mają problemy ze snem. Jednak każdy, nawet zdrowy organizm będzie potrzebował czasu, by się dostosować. Mogą zatem wystąpić krótkotrwałe dolegliwości, takie jak złe samopoczucie, kłopoty z zasypianiem, brak apetytu, brak energii, nadmierna senność, a nawet rozdrażnienie czy problemy z koncentracją. 

Zaburzenie standardowej rutyny organizmu, które wynika ze zmiany czasu, odbije się także na gospodarce hormonalnej. Przede wszystkim skokowy wzrost będzie dotyczył poziomu kortyzolu, adrenaliny i noradrenaliny. Wstawanie o “innej” porze to bowiem dla organizmu stres. Dlatego w dłuższej perspektywie zmiana czasu może przyczynić się do zwiększenia ryzyka zawału serca lub udaru mózgu! 

Czy to już ostatnia zmiana czasu? 

Od lat coraz więcej osób jest przeciwnych zmianie czasu. Z przeprowadzonego w październiku 2022 r. sondażu IBRiS dla Radia ZET wynika, że prawie 80 proc. Polaków nie chce już manipulować wskazówkami zegarków i pozostać przy czasie letnim. Jednak w tej chwili wiadomo, że unijne projekty, które miały ostatecznie rozstrzygnąć zmianę czasu, zostały zawieszone jeszcze przed pandemią. Ostatnia regulacja, dotycząca zmian czasu w Polsce, pochodzi z 4 marca 2022 roku i będzie obowiązywać przez 5 lat. Zatem co najmniej do 2027 roku będziemy funkcjonować na czasie zimowym i letnim. 

Kiedy będzie zmiana czasu na zimowy w 2022 roku? 

Nie ma konkretnej daty, kiedy przestawiamy zegarki na czas zimowy, jednak przyjęło się, że jest to ostatni weekend października. Z tego powodu w 2022 roku zmiana czasu nastąpi w nocy z 29 na 30 października. O godzinie 2 w nocy powinniśmy cofnąć wskazówki o godzinę i dzięki temu spać dłużej. 

Z powrotem na czas letni wrócimy 26 marca 2023. Wtedy przesuniemy zegarki o godzinę do przodu.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Kto musi złożyć deklarację?

Deklarację muszą złożyć właściciele i zarządcy budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, w których znajduje się źródło ciepła.

Do kiedy złożyć deklarację?

• Dla źródła ciepła i spalania paliw, które zostało uruchomione przed 1 lipca 2021 r., deklarację należało złożyć do 30 czerwca 2022 r.
• Dla nowego źródła ciepła, które zostało uruchomione po 1 lipca 2021 r., deklarację należy złożyć w terminie 14 dni od dnia jego uruchomienia.

Jak złożyć deklarację?

• drogą elektroniczną: przez Internet, za pomocą profilu zaufanego, podpisu kwalifikowanego lub e-dowodu na stronie: www.zone.gunb.gov.pl. Jest to najszybszy i najwygodniejszy sposób.
• w formie papierowej: wypełniony formularz można przesłać lub złożyć osobiście w Urzędzie Gminy/Miasta. Druki formularzy wraz ze wzorami są dostępne na stronie: www.gunb.gov.pl/strona/centralna-ewidencja-emisyjnosci-budynkow. 

Zmiany w CEEB w celu uzyskanie dodatku będą skutkować odpowiedzialnością karną

Złożenie deklaracji jest obowiązkowe i jednocześnie niezbędne w przypadku starania się o dodatek do ogrzewania. Na stronie gunb.gov.pl czytamy, że zgodnie z zaprojektowanymi regulacjami przewiduje się mechanizmy kontroli i weryfikacji wskazywanych w deklaracji danych, w tym podawanego sposobu ogrzewania. Będzie to miało miejsce w trakcie czynności dokonywanych przez tzw. osoby uprawnione do wprowadzania danych i informacji do ewidencji. Może to być kominiarz, pracownik gminy, inspektor ochrony środowiska.

Sprawdzą, czy nasze ogrzewanie ma rzeczywiście takie paliwo, jakie zadeklarowaliśmy do CEEB. Za złożenie fałszywego oświadczenia grozi kara. Wszystko po to, aby uchronić państwo przed praktykami wyłudzania dodatku osłonowego przez podanie nieprawdziwego źródła ogrzewania. GUNB poinformował, że zmiany deklaracji mogą być potraktowane jako fałszywe oświadczenie. Tak naprawdę jakakolwiek poprawka jest legalna jedynie w przypadku pomyłki we wcześniejszej deklaracji. 

Kontrole deklaracji CEEB obejmą także sprawdzanie:

• rodzaju ocieplenia budynku,
• grubości ocieplenia,
• rocznego zużycia paliwa wykorzystywanego do ogrzewania,
• rodzaju dachu.

Wszystko po to, aby zebrać jak najwięcej danych i w przyszłości móc zadziałać na rzecz termomodernizacji w Polsce.

Czy będziemy musieli wpuścić urzędników do naszych domów?

Czy kontrole deklaracji CEEB również będą obligatoryjne? Kontrola deklaracji CEEB nie będzie obowiązkowa, a osoby do niej uprawnione nie wejdą do naszego domu bez naszej zgody. Jest to działanie dobrowolne. Wizytę urzędnika będzie można zamówić online, w wybranym przez siebie terminie.

Angelika Drygas

Fot. envato elements

Polacy muszą kupować auta

Według ekspertów Polacy chętnie korzystają z transportu publicznego. Ale ta sytuacja dotyczy głównie większych miast, tam zanotowano wzrost sprzedaży biletów jednorazowych i krótkookresowych. Natomiast na obszarach wiejskich już nie jest tak różowo.

Utrudnienia w dostępie do komunikacji zbiorowej przyczyniają się do zwiększenia zapotrzebowania na zakup samochodu. BIG InfoMonitor przytacza dane Eurostatu, które wskazują, że w naszym kraju na 1 tys. mieszkańców przypada 664 samochodów, co plasuje nas w czołówce krajów UE. Z uwagi na ograniczenie kosztów zakupu, zwiększa się popyt na starsze i używane samochody.

Wykluczenie komunikacyjne

Czy to znaczy, że w Polsce nie potrzebujemy transportu zbiorowego? Otóż nie! Tak naprawdę Polacy często są zmuszeni do zakupu auta, bo mają ograniczoną dostępność do transportu publicznego. Dojazd do lekarza, na zakupy, do pracy czy szkoły dla niektórych rodaków, zwłaszcza ze wsi, przeradza się w prawdziwy problem. Jednak nie każdego stać na kupno samochodu. Osoby starsze, schorowane, niepełnosprawne i uboższe w takiej sytuacji zostają z niczym. W ten sposób rodzi się zjawisko wykluczenia społecznego.

Długi i kryzys

Okazuje się, że długi firm transportowych sięgają 408 mln zł. Jak czytamy na money.pl większość z tej kwoty dotyczy przewoźników oferujących przewozy autokarowe i świadczących usługi na terenach wiejskich. Wniosek nasuwa się sam – chodzi o PKS-y i lokalne firmy, które wielokrotnie dawały jedyną możliwość na premieszczenie się ze wsi do miasta. Pozostaje pokonać drogę peszo, rowerem lub samochodem, jednak nie każdy może sobie pozwolić na te alternatywne metody. Powodem może być zły stan zdrowia, czy brak pieniędzy. Ten smutny stan zapoczątkowała pandemia – nauczanie zdalne uderzyło w firmy zajmujące się przewozem uczniów.

– Zainteresowanie publicznym transportem autobusowym spada, firmy obcinają kolejne kursy, a mieszkańcy, którzy mają dość nieustannie zmieniających się rozkładów czy nieprzyjeżdżających autobusów, przesiadają się do prywatnych samochodów – podaje główny analityk BIG InfoMonitor Waldemar Rogowski (cyt. za money.pl)

Czy będzie jeszcze trudniej z dojazdem?

Sytuacja może być jeszcze bardziej dramatyczna w obliczu wzrostu cen paliw. Kolejne osoby nie będzie po prostu stać na dojeżdżanie samochodem do sklepu, szkoły czy lekarza.

Katarzyna ze wsi Młynek w województwie wielkopolskim wspomina – Jakieś 15 lat temu, kiedy byłam dzieckiem w naszej wsi PKS-y jeździły nawet 4 razy dziennie. Moja mama nie ma prawa jazdy, był to jedyny sposób przemieszczania się do miasta. Pod koniec gimnazjum przedsiębiorstwo zbankrutowało, koszty utrzymania były większe niż dochody i już nie było możliwości korzystana z PKS-ów. Jedynie bus przyjeżdżał o 7.30, by zabrać dzieci do szkoły. Jeśli lekcje zaczynały się późnej, trzeba było przeczekać w świetlicy. Powrotny autobus można złapać ok. 14.20. Bardzo często zabieram ze sobą moje sąsiadki, które nie mają ani prawa jazdy, ani samochodu. Pomagam im w dojeździe do lekarza czy na zakupy.

– Kiedyś PKS-y jeździły często. Dzięki temu mogłam z mamą bez problemu dojechać z mojej wsi (w gminie Grabica) do Piotrkowa, czy do Łodzi. Teraz już nie ma takiej opcji, od 10-15 lat autobusy już nie kursują, a mieszkańcy zostali z niczym. Oczywiście mogą dojść na piechotę 3 kilometry do Piotrkowa, ale w przypadku starszych i schorowanych osób to niemały problem – opowiada Anna, mieszkanka małej wsi pod Piotrkowem.

Angelika Drygas

Fot. envato elements

Kłopoty z dostępem do surowców energetycznych dotyczą nie tylko osób prywatnych. Również część elektrociepłowni i ciepłowni mierzy się z brakiem węgla na zimę, dzięki któremu są w stanie dostarczać ciepło i prąd do domów. Niektóre z nich zmuszone były zrezygnować z zakupu węgla z importu, ponieważ nie są wyposażone w instalacje, które pozwoliłyby bezpiecznie spalać tak zanieczyszczony surowiec. 

Przeczytaj także: Węgiel drzewny z Niemiec czy “błoto” z Indonezji: co lepiej kupić na zimę? 

Z powodu problemów elektrociepłowni niewykluczone, że zimą niektórzy Polacy będą musieli mierzyć się z chłodem w domach. Bardzo możliwe jest także, że nastąpią czasowe przerwy w dostawach prądu. Co wtedy trzeba zrobić? 

Niemcy przygotowują się na blackouty 

Blackouty, czyli czasowe przerwy w dostawach prądu, to w tej chwili zagrożenie dla całej Europy. Jednak część samorządowych władz nie czeka, aż zabraknie energii w gniazdkach i wcześniej przygotowuje swoich mieszkańców na to, jak powinni reagować w tej sytuacji. Wśród takich państw, działających prewencyjnie, znalazły się między innymi Niemcy. Tamtejszy Federalny Urząd Ochrony Cywilnej i Pomocy Ofiarom Katastrof (BBK) wydał zalecenia dla obywateli, które dotyczą między innymi rzeczy, które warto zgromadzić w obawie przed blackoutem. 

Jak się przygotować na brak prądu? 

Przygotowanie na czasowe przerwy w dostawach prądu obejmuje wiele etapów i zaleceń. Wśród nich znalazły się następujące: 

• Jeśli masz kominek lub piec, powinieneś generalnie zaopatrzyć się w węgiel, brykiet lub drewno. Dzięki temu zawsze jesteś przygotowany na kryzysową sytuację. 
• W skrajnych przypadkach ogrzewanie mogą na jakiś czas zastąpić ciepłe ubrania i koce. 
• Ponadto domownicy powinni przebywać w jednym pomieszczeniu, a drzwi i okna powinny pozostać zamknięte, aby ciepło nie mogło uciekać. Co ważne, pomimo to należy regularnie wietrzyć pomieszczenie – zwłaszcza jeśli jako źródło światła używane są świece. 

Co trzeba zgromadzić, gdy spodziewamy się blackoutu? 

Najważniejsze w tej sytuacji są alternatywne źródła światła, najlepiej latarki. Jednak dobrze nie używać tych wbudowanych w smartfony, by oszczędzać ich baterię. Lepszym rozwiązaniem będą tradycyjne latarki i zapas baterii do nich, bądź też latarki solarne albo na korbkę. 

Rozwiązaniem, do którego skłaniamy się niemal odruchowo, są świece. One także są dobrą alternatywą na czas braku prądu. Musimy pamiętać, by mieć do nich zapas zapałek lub działających zapalniczek. 

Jako źródło światła sprawdzą się również lampy kempingowe lub zewnętrzne. 

Jeśli chodzi z kolei o urządzenia, które normalnie działają na prąd, część z nich jest w stanie funkcjonować przez jakiś czas bez zasilania. Warto jednak zastosować się do następujących rad: 

• Urządzenia powinny być naładowane, a w domu powinny znajdować się zapasowe baterie i powebanki. 
• Zasilane energią słoneczną ładowarki do akumulatorów mogą w takiej awaryjnej sytuacji zapewnić decydującą przewagę. 
• Jeśli w gospodarstwie domowym jest kilka smartfonów, należy obsługiwać tylko jeden, a pozostałe wyłączać, aby oszczędzać baterię. Dodatkowo należy zmniejszyć jasność wyświetlacza. 
• Jeśli mimo wszystko nie ma aktualnie sieci, smartfon można ustawić w tryb samolotowy, który oszczędza baterię. 
• Dzięki radiu zasilanemu bateriami lub radiu na korbkę można być na bieżąco śledzić komunikaty władz. 

Jak radzić sobie z codziennością, gdy zaczną się przerwy w dostawie prądu? 

Z pewnością aby móc spokojnie przetrwać blackouty, trzeba zaopatrzyć się w żywność oraz wodę pitną. Powinniśmy zgromadzić w domu zapas, który wystarczy na 10 dni. Warto zadbać, by było to pożywienie, które można zjeść bez potrzeby obróbki termicznej, bowiem gdy zabraknie prądu, lodówki ani kuchenki elektryczne nie będą działać. Alternatywą mogą być kuchenki gazowe lub nawet grille ogrodowe – z tych jednak nie wolno korzystać w zamkniętych pomieszczeniach. 

Jeżeli przygotowujemy się na blackout, warto także zadbać o to, by w domu znajdowała się pewna ilość gotówki, nawet jeśli na co dzień korzystamy tylko z kart płatniczych czy blików. Gdy zabraknie prądu, taka płatność będzie niemożliwa i w tej sytuacji sprawdzą się transakcje gotówkowe. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

W ciągu dwóch lat, które mijają od wprowadzenia zaostrzonej ustawy o zakazie handlu w niedzielę, sieci sklepów prześcigają się w sposobach na zdobycie możliwości na handel w tym dniu tygodnia. Pojawiały się pomysły, by sklepy pełniły funkcje placówek pocztowych, bibliotek czy placówek medycznych. Choć większość tych pomysłów upadła, okazuje się, że bardzo możliwe, iż jedna z sieci dopnie swego. 

Mowa o sieci Biedronka, która zamierza sprzedawać w swoich placówkach handlowych sprzęt medyczny, głównie opaski telemedyczne, umożliwiające monitorowanie stanu noszącej je osoby. Takie stoiska miałyby pojawić się w 600 sklepach sieci i te uchodziłyby za placówki medyczne. Jednak prawnicy wciąż nie są zgodni co do tego, czy takie rozwiązanie ze strony Biedronki jest legalne. 

Czy w październiku 2022 będzie niedziela handlowa? 

Dopóki Biedronka nie ureguluje prawnie kwestii statusu placówki medycznej, nie może otwierać się w niedzielę. To z kolei oznacza, że w październiku nie zrobimy zakupów w sklepach tej sieci ani w żadnym innym dużym markecie. W październiku 2022 nie ma bowiem ani jednej niedzieli handlowej. 

Przypomnijmy, że prawo dopuszcza 7 niedziel handlowych w roku. Są one dokładnie określone: 

• kolejne dwie niedziele poprzedzające pierwszy dzień Bożego Narodzenia; 
• niedziela bezpośrednio poprzedzająca pierwszy dzień Wielkiej Nocy; 
• ostatnia niedziela przypadająca w styczniu, kwietniu, czerwcu i sierpniu (chyba, że w te niedziele przypada święto – wtedy zakaz obowiązuje). 

Kiedy w 2022 roku są niedziele handlowe? 

Choć październik nie oferuje żadnej niedzieli handlowej, nie oznacza to, że do końca roku już ich nie będzie. Wręcz przeciwnie: czekają nas jeszcze dwie niedziele, gdy zakaz handlu nie będzie obowiązywał. Niestety, trzeba na nie poczekać do grudnia. Mowa bowiem o wyjątku, który jest związany ze świętami Bożego Narodzenia. 

W 2022 roku przypadają jeszcze 2 niedziele handlowe: 

• 11 grudnia, 
• 18 grudnia. 

Prócz tych dwóch dni, sklepy w niedzielę będą zamknięte, chyba że za ladą stanie właściciel. Otwarte będą także placówki franczyzobiorców sieci Żabka oraz stacje benzynowe.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Jeszcze do niedawna Polska importowała znaczne ilości węgla z Rosji. Jednak agresja tego kraju na Ukrainę sprawiła, że umowy handlowe zostały zerwane. Przed nadchodzącą zimą potrzebne były więc kolejne źródła importu węgla. Udało się je znaleźć: do Polski przypływa dziś węgiel między innymi z Kolumbii, Tanzanii, Indonezji, Australii czy RPA. 

Jednak, jak się okazuje, trafiający dziś na polski rynek surowiec jest często kiepskiej jakości. I nie chodzi tu tylko o węgiel z importu: również krajowe firmy sprzedają dziś to, co rok temu byłoby zakwalifikowane jako kopalniane odpady. A kupców nie brakuje. 

O jakości węgla wszyscy już zapomnieli 

W obecnej sytuacji kluczowe dla większości jest to, by kupić węgiel. Kwestia jego jakości pozostaje drugorzędna. Skutkiem tego dochodzi do takich absurdów, jak testowanie węgla poprzez... rzucanie nim o ścianę. 

— Bierzemy węgiel w dłoń, lepimy z niego kulkę i rzucamy nią o ścianę. Jak odpadnie, to się nadaje, a jak się przylepi — odpada, bo zalepi nam całą instalację, zanim wpadnie do kotła - mówi portalowi Business Insider jeden z  energetyków. 

Test zgniatania węgla w kulkę przeprowadził i opublikował na swoim Twitterze również Grzegorz Onichimowski, były prezes Towarowej Giełdy Energii. Na zamieszczonym przez niego nagraniu można zobaczyć, że węgiel, który właśnie przypłynął do Polski, ma konsystencję niczym plastelina. Jak twierdzą energetycy, po odpowiedniej obróbce również taki surowiec będzie sprzedawany i spalany w polskich piecach. Jednak ze względu na koszty sprowadzenia słabej jakości węgla z innego kontynentu i dalszego obrabiania go, ceny węgla z pewnością nie będą się obniżały. 

Czy grożą nam awarie ciepłowni? 

Nagrania z węglem, który konsystencją przypomina nieco błoto, nie napawają optymizmem na nadchodzącą zimę. Nie ma wątpliwości, że to właśnie ten słabej jakości surowiec będzie dostarczał nam ciepło w najbliższych miesiącach. Energetycy nie mają wątpliwości: choć ciepłownie nie powstrzymają się od spalania kiepskiego węgla, przerwy w dostawach ciepła i energii i tak mogą nam grozić. 

Wykorzystanie tego surowca może bowiem negatywnie odbić się na instalacjach energetycznych i doprowadzić do awarii. W konsekwencji mieszkańcy, którzy korzystają z miejskich źródeł ciepła, mogą zostać od nich odcięci. Mogą zdarzyć się również przerwy w dostawach prądu, gdy do awarii dojdzie w zasilanych słabej jakości węglem elektrowniach. 

Czy węgla zabraknie dla elektrowni i ciepłowni? 

Choć rząd zapewnia obywateli, że węgla tej zimy nie zabraknie dla nikogo, nie wszyscy podzielają ten optymizm. Choć na papierze paliwo dla koncernów energetycznych jest zakontraktowane, w praktyce nie wiadomo, czy dotrze ono na czas do poszczególnych elektrowni. Portal Business Insider ustalił, że już teraz niektóre zakłady mają problem z utrzymaniem obowiązkowych rezerw paliwa. 

Równie fatalnie wygląda sytuacja firm ciepłowniczych, które nie tylko nie mają zapasów węgla, ale w dodatku mają ograniczone możliwości, by je kupić. Muszą bowiem płacić za surowiec z góry, a banki odmawiają im kredytów. 

Co dalej z węglem dla klientów indywidualnych? 

Powodów do radości nie mają także zwykli obywatele, którzy chcą ogrzać swoje domy węglem. Choć krajowe kopalnie robią wszystko, by zwiększyć wydobycie, nie jest to łatwe: trwają tam remonty, pojawiają się także problemy geologiczne, którym nie dało się wcześniej zapobiec. W takiej sytuacji znalazła się kopalnia Bogdanka, która zmuszona była zmniejszyć planowane wydobycie na ten rok o 1 mln ton węgla. To rozwścieczyło polityków, zwłaszcza w Ministerstwie Aktywów Państwowych. Niewykluczone, że dymisją ukarany zostanie prezes Bogdanki, Artur Wasil. 

Kary dla prezesa kopalni niewiele jednak pomogą. Węgiel z Bogdanki, który przewidziano na cały wrzesień, rozdysponowany był jeszcze w pierwszym tygodniu miesiąca. Z kolei w sklepie PGG, który do niedawna był ziemią obiecaną dla klientów, ceny wzrosły o 20 proc. Niewykluczone, że kolejnym krokiem PGG będzie wprowadzenie niższych limitów na zakupy. Wcześniej klienci indywidualni mogli w ciągu roku kupić maksymalnie 5 ton opału, od 29 sierpnia limit ten został obniżony do 3 ton. Dziś mówi się o kolejnej obniżce - do 1,5 tony, jednak póki co nie wiadomo, czy taka decyzja zostanie podjęta.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Zasada podwójnego mandatu dotyczy, m.in:

• Nieustąpienia pierwszeństwa pieszemu – 1500 zł, recydywiści zapłacą: 3000 zł.
• Wyprzedzania na przejściu lub przed nim – 1500 zł, recydywiści zapłacą: 3000 zł.
• Omijania pojazdu, który zatrzymał się w celu ustąpienia pierwszeństwa pieszemu – 1500 zł, recydywiści zapłacą: 3000 zł.
• Złamania zakazu wyprzedzania - 1000 zł, recydywiści zapłacą: 2000 zł.
• Wjeżdżania na torowisko przy zaporach, które są opuszczane, opuszczone lub nie skończyło się ich podnoszenie - 2000 zł, recydywiści zapłacą: 4000 zł.
• Wjazdu na przejazd kolejowy przy czerwonym świetle sygnalizatora lub jeżeli po drugiej stronie nie ma miejsca do kontynuowania jazdy - 2000 zł, recydywiści zapłacą: 4000 zł.
• Prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie po spożyciu alkoholu lub innego, podobnie działającego środka - 2500 zł, recydywiści zapłacą: 5000 zł.

Recydywa dotyczy również przekroczenia prędkości o:

• 31 do 40 km/h – zamiast 800 zł, kara wyniesie 1 600 zł,
• 41 do 50 km/h – zamiast 1 000 zł, kara wyniesie 2 000 zł,
• 51 do 60 km/h – zamiast 1 500 zł, kara wyniesie 3 000 zł,
• 61 do 70 km/h – zamiast 2 000 zł, kara wyniesie 4 000 zł,
• 71 km/h i więcej – zamiast 2 500 zł, kara wyniesie 5 000 zł.

Taryfikator punktów karnych za przekroczenie prędkości:

• do 10 km/h kierowca otrzyma 1 pkt karny,
• od 11 do 15 km/h kierowca otrzyma 2 pkt karne,
• od 16 do 20 km/h kierowca otrzyma 3 pkt karne,
• od 21 do 25 km/h kierowca otrzyma 5 pkt karnych,
• od 26 do 30 km/h kierowca otrzyma 4 pkt karne,
• od 31 do 40 km/h kierowca otrzyma 9 pkt karnych,
• od 41 do 50 km/h kierowca otrzyma 11 pkt karnych,
• od 51 do 60 km/h kierowca otrzyma 13 pkt karnych,
• od 61 do 70 km/h kierowca otrzyma 14 pkt karnych,
• o więcej niż 70 km/h kierowca otrzyma 15 pkt karnych.

Od 17 września zmienią się zasady redukcji punktów karnych dla kierowców łamiących przepisy. Będzie można je kasować nie co rok, ale co dwa lata, licząc od dnia zapłaty mandatu. Kurs będzie trwał nie sześć, a 28 godzin przez cztery dni i będzie kosztować 500 zł.

Angelika Drygas

Żródło: rp.pl

Fot. Envato elements

Od lutego 2022 na terenie Polski znalazło się kilka milionów uchodźców z ogarniętej wojną Ukrainy. Zamieszkują w mieszkaniach i domach jednorodzinnych. Z pewnością część z nich zimą będzie potrzebowała węgla, by się ogrzać. Jak się okazuje, również Ukraińcy mogą liczyć na dodatek węglowy. Główną wytyczną, która decyduje o jego przyznaniu, jest bowiem potwierdzenie, że dane gospodarstwo domowe jest ogrzewane węglem, które składa się poprzez wpis do CEEB. 

3000 zł z budżetu państwa może uzyskać nie tylko osoba z obywatelstwem polskim, ale także osoby, które mają miejsce zamieszkania i przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: 

• na podstawie zezwolenia na pobyt stały, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d lub w art. 186 ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej, 
• w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany. 

Kto zgarnie więcej niż 3000 zł? 

Choć część pieniędzy z dodatku węglowego może trafić do Ukraińców, niektórzy Polacy już teraz robią wszystko, by uzyskać kwotę przekraczającą 3000 zł. I choć działania te są zwykle nieetyczne, są niestety zgodne z prawem. Chodzi bowiem o to, że dodatek węglowy został pomyślany jako 3000 zł dla każdego gospodarstwa domowego, które ogrzewa się węglem. Jeśli w jednym budynku prowadzone jest więcej niż jedno gospodarstwo domowe, reprezentant każdego z nich może wnioskować o odrębny dodatek węglowy - nawet w przypadku, gdy jest to dom jednorodzinny wyposażony tylko w jeden piec. 

"Jeżeli tak jest, że dodatek węglowy dla jednego źródła ciepła może być wypłacany kilkukrotnie (!), to sporo domów jednorodzinnych zbierze po dwa lub trzy dodatki, a wiele nie otrzyma żadnego (bo budżet programu zostanie wyczerpany). To potężna luka w systemie" — zauważył Andrzej Guła, prezes Stowarzyszenia Krakowski Alarm Smogowy. 

Czy pieniędzy z dodatku węglowego może zabraknąć? 

Uwaga Andrzeja Guły nie jest czysto teoretyczna. Jak donosi Interia, pojawili się już pierwsi obywatele, którzy zamierzają wykorzystać tę lukę w przepisach. Na przykład w województwie łódzkim trzech braci, którzy zamieszkują budynek z jednym piecem, zadeklarowało, że prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Złożyli poprawki w deklaracjach CEEB i zgodnie z prawem każdy z nich otrzyma 3 tys. zł. Pojawiają się także małżeństwa, które zgłaszają, że są w separacji i również gospodarują osobno mimo mieszkania w jednym budynku. 

Takie przykłady kreatywności to jednak nic dobrego. Pula funduszy na dodatek węglowy jest bowiem ograniczona. Co więcej, rada ministrów poinformowała, że w momencie, w którym przeznaczone na ten cel środki będą wykorzystane w 95 proc., wysokość wypłacanych dodatków węglowych będzie proporcjonalnie obniżona. Łączna wysokość wszystkich wypłaconych dodatków nie przekroczy maksymalnego limitu, szacowanego na 11,5 mld zł. Jest więc prawdopodobne, że dla części obywateli pieniędzy zabraknie – tym bardziej, jeśli pozostali dalej będą wykazywali się przesadną kreatywnością we wnioskowaniu o dodatek węglowy. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Zarówno Grupa Azoty, jak i Anwil, choć są ogromnymi firmami, nie mają pod swoimi skrzydłami browarów. Okazuje się jednak, że podejmowane w koncernach chemicznych decyzje bardzo szybko odbijają się bezpośrednio na sektorze piwa i napojów gazowanych. Upłynęły zaledwie dwa dni od opublikowania informacji o tym, że Anwil oraz Grupa Azoty ograniczają bądź zawieszają produkcję wybranych nawozów, gdy w związku z tą decyzją Carlsberg Polska wstrzymał produkcję piwa. Jak się okazuje, między tymi sektorami zachodzi bowiem ścisły związek.

Przeczytaj także: Grupa Azoty i Anwil ograniczają produkcję nawozów. A ceny nawozu są już wysokie 

Oba koncerny chemiczne, które poinformowały o zawieszeniu produkcji nawozów azotowych, są dostawcami firmy Air Products sp. z o.o, gdzie dostarczają tzw. surowy dwutlenek węgla. To właśnie to przedsiębiorstwo zaopatruje swoich klientów między innymi w suchy lód oraz CO2. Jak się okazuje, w konsekwencji decyzji Anwilu i Grupy Azoty, Air Products musiała zamknąć te linie produkcyjne. 

Dlaczego Carlsberg Polska wstrzymuje produkcję piwa? 

Carlsberg Polska jest jednym z klientów firmy Air Products. Ponieważ to przedsiębiorstwo nie będzie póki co odbierać surowego dwutlenku węgla od dostawców, produkcja suchego lodu oraz dwutlenku węgla została wstrzymana.  

“Spółka Air Products zmuszona została do całkowitego zatrzymania w obu zakładach linii produkcyjnych, służących do wytwarzania suchego lodu i ciekłego CO2. Zaznaczamy przy tym, iż dostawy surowego dwutlenku węgla realizowane są za pomocą rurociągów i brak jest możliwości technicznych, które pozwalałyby na realizację dostaw przez inne podmioty (np. za pomocą cystern). Ponadto jednoczesne zatrzymanie produkcji nawozów azotowych, a w konsekwencji dostaw surowego dwutlenku węgla przez obu kluczowych dostawców spowoduje, iż na rynku polskim i europejskim wystąpi niedobór obu finalnych produktów tj. ciekłego CO2 i suchego lodu i tym samym niemożliwe będzie, aby Air Products sp. z o.o. zrekompensował braki wynikające ze wstrzymania produkcji zakupami gotowych produktów od innych podmiotów” - poinformowała firma, cytowana przez Business Insider. 

Dostawy dwutlenku węgla są jednak niezbędne, by móc warzyć piwo w browarze. Efektem tego, Carlsber Polska poinformował, że produkcja tego napoju zostanie tymczasowo wstrzymana, ponieważ zapasy CO2 wystarczą firmie jeszcze tylko na 2-3 dni. 

Czy sektorowi piwa i napojów gazowanych grozi załamanie? 

Produkty takie jak suchy lód oraz CO2 są wykorzystywane nie tylko w browarach. Służą także do schładzania produktów oraz produkowania popularnych napojów gazowanych. W związku z tym, że te dwa surowce nie trafią do klientów Air Products, mogą oni mieć rzeczywiste kłopoty z dalszą produkcją. Przedstawiciele Calsberga deklarują bowiem, że nie tylko oni, ale większość firm z branży piwa i napojów gazowanych nie ma dużych zapasów CO2 – szacuje się, że wystarczą one mniej więcej na tydzień. A co później? 

Kto pomoże piwowarom? 

Przedstawiciele Calsberga nie ukrywają, że nie poradzą sobie sami w tej sytuacji. Oczekują, że błyskawicznie zainterweniuje w tej sprawie rząd - bez tego przywrócenie produkcji będzie niemal niemożliwe, a kolejne firmy będą ją zawieszać. 

W rozmowie z radiową Jedynką minister rolnictwa Henryk Kowalczyk zapowiedział, że wraz z ministrem aktywów państwowych Jackiem Sasinem pracują nad tym, by umożliwić zakładom produkującym nawozy zakup gazu ziemnego w niższych cenach. Możliwe, że jeśli działania ministrów przyniosą oczekiwane skutki, zarówno koncerny piwowarskie jak i branża napojów gazowanych będą mogły wrócić do produkowania swoich towarów.

Zuzanna Ćwiklińska
fot. Calsberg Polska

W związku z tym, że w połowie sierpnia weszło w życie ostateczne embargo na rosyjski węgiel, ceny tego surowca w europejskich portach znów poszły w górę. To z kolei odbiło się na cenach w polskich skupach, w których 3000 zł za tonę to już nie ponura wizja, a rzeczywistość. 

Przeczytaj także: Ceny węgla w Polsce szaleją! Za jaki węgiel trzeba zapłacić najwięcej? 

Próbując wspierać Polaków w tej sytuacji, rząd zaproponował dodatek węglowy w wysokości 3 tys. zł. Jednak takie rozwiązanie niemal dla nikogo nie jest satysfakcjonujące. Ci, którzy ogrzewają domy węglem, obawiają się, że dodatek tylko podbije ceny surowca na rynku. Z kolei ci, którzy wybrali inne metody ogrzewania, czują się pokrzywdzeni, bo w tej chwili kryzys dotyka całego sektora energetycznego i w górę idą ceny nie tylko węgla, ale też prądu, gazu czy drewna.

Przeczytaj także: Będą dopłaty do ogrzewania. Kto otrzyma dodatkowe pieniądze?

Jakie alternatywy dla węgla wybierają Polacy? 

Portal onet.pl zapytał Polaków o to, jak planują ogrzewać się zimą. Jak się okazuje, ile osób, tyle rozwiązań. Niektórzy zaciskają zęby i wydają oszczędności na zapas węgla, który ma im wystarczyć na całą zimę. Inni z kolei kierują się ku bardziej ekologicznym rozwiązaniom i zamieniają tradycyjne piece węglowe na pompy ciepła oraz instalacje fotowoltaiczne, ponieważ zakładają, że przy obecnych cenach opału taka inwestycja zwróci im się stosunkowo szybko.

Przeczytaj także: Limity na zakup węgla. Ile ton można nabyć?

Nie wszyscy są jednak zadowoleni z decyzji o przejściu na bardziej ekologiczne źródła ciepła. Jeden z rozmówców Onetu przyznaje, że jest rozczarowany: wymienił “kopciucha” na piec na pellet, który miał być ekologiczny i ekonomiczny. Tymczasem ceny pelletu również idą w górę i decyzja o przestawieniu się na to paliwo okazuje się, według właściciela, nietrafiona. 

Czym mieszkańcy wsi będą ogrzewać się zimą? 

Jak wynika z rozmów, przeprowadzonych przez Onet w podlaskich wsiach, większość mieszkańców tej zimy zdecydowała się ogrzewać swoje domy drewnem. Choć jego cena również poszła w górę, wciąż bardziej się opłaca niż węgiel. Tym bardziej, że wielu mieszkańców wsi ma własne lasy, więc nie muszą kupować surowca – wystarczy, że wybiorą się na swoją działkę. 

Przeczytaj także: Niemcy wykupują polskie drewno. Czy wystarczy dla Polaków? 

Podwórka i przydomowe komórki powoli zapełniają się więc polanami, ułożonymi w stosy, by dobrze wyschły nim nadejdą pierwsze chłody. Część mieszkańców podlaskich wsi dokupuje jeszcze po kilka worków węgla, gdyby przyszły bardzo niskie temperatury. Jak deklarują, póki co nie ma potrzeby zbierania chrustu, jednak jeśli zima okaże się surowa, nie wykluczają takiego rozwiązania. 

Jeden z rozmówców Onetu zażartował, że przy obecnych cenach surowców trzeba będzie zacząć palić oponami i plastikiem. Choć on nie potraktował tej wypowiedzi poważnie, może okazać się, że we wsiach, w których mieszkańcy nie mają własnych lasów, palenie śmieci i plastiku stanie się smutną rzeczywistością.

Zuzanna Ćwiklińska
fot. envato elements

Uważajmy na promocje

Regulamin dostępny był w Internecie. I w tym momencie wkracza Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – mimo deklaracji Biedronki w sklepach nie można było znaleźć papierowej formy regulaminu. Dopiero za sprawą indywidualnych próśb pracownicy sklepu mogli go wydrukować. – Tego też dotyczy jeden z zarzutów – braku realnej dostępności regulaminu promocji w sklepach Biedronki – czytamy w informacji prasowej.

Cały regulamin był pokrętnie sformułowany i skomplikowany, a znalezienie tańszego produktu w innym sklepie było tylko początkiem wielu działań, które trzeba było dopełnić, aby skorzystać ze zwrotu pieniędzy.

Skomplikoway regulamin

– By uzyskać zwrot różnicy w cenach, warunków regulaminowych było dużo więcej i były wymagające, a wręcz uciążliwe, co mogło uczynić skorzystanie z akcji promocyjnej nieopłacalnym. Zakupów należało dokonać w tym samym tygodniu (liczonym od poniedziałku do niedzieli). Klienci musieli zrobić zdjęcia porównywanego produktu (wraz z etykietą ze składem) i zachować nienaruszone paragony bądź faktury. Następnie konsumenci mieli w ciągu 7 dni od zakupów przesłać elektronicznie zgłoszenie. Gdy zostało ono przyjęte, dostawali numer zgłoszenia i zobowiązani byli do wysyłki pocztą tradycyjną (opłacając koszty listu), również w terminie 7 dni, oryginałów dowodów zakupu i zdjęć – czytamy w informacji prasowej. To dlatego prezes UOKIK uznał, że hasła reklamowe mogły wprowadzać konsumentów w błąd.

Sama kwestia zwrotu różnicy cen także budziła wątpliwości. Zamiast formy pieniężnej do dowolnego wykorzystania, klienci mieli dostać e-kod o wartości zgłaszanej różnicy w cenie, do wydania w sklepach sieci i w terminie 7 dni od jego wydania.

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów chroni klientów

"Przedsiębiorcy muszą pamiętać o tym, że konsumenci mają prawo do rzetelnej, jasnej i pełnej informacji, zaś próba wyróżnienia się na rynku spośród innych przedsiębiorców nie może być prowadzona w oparciu o chwytliwe, lecz fałszywe hasła reklamowe – podkreśla Tomasz Chróstny, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Jeronimo Martins Polska grożą kary finansowe w wysokości do 10 proc. rocznego obrotu.

oprac. Angelika Drygas

W tym roku ceny węgla poszybowały z około 1 tys. złotych do 3,5-4 tys. złotych za tonę. Sytuację miał poprawić dodatek węglowy, ale to wsparcie wystarczy na zakup zaledwie jednej tony opału. A większość gospodarstw domowych potrzebuje od 3 do nawet 8 ton, w zależności od powierzchni domu i jego ocieplenia.

Na dodatek składu opału, które zazwyczaj w okresie wakacji przeżywają oblężenie, obecnie świecą pustkami. Niestety jest to zbieżne z niedawną prognozą Rafała Jedwanego, szefa Sierpnia‘80 w Polskiej Grupie Górniczej, który przestrzega, że na jesień może w Polsce zabraknąć węgla. 

Biedaszyby znowu powstają w okoloicach Wałbrzycha

Zapewne z tego powodu na Dolnym Śląsku znów mamy do czynienia z sytuacją nielegalnego wydonywania węgla z tzw. biedaszybów. Jest to miejsce, z których ludzie samodzielnie wydobywają węgiel dla siebie lub na handel na czarnym rynku. Doły dochodzą do 10 m głębokości, a tunele liczą po kilka, kilkanaście metrów. Jak grzyby po deszczu powstały w latach 90. XX wieku zaraz po zamknięciu wałbrzyskich kopalń. Dawały bezrobotnym możliwości zarobkowania – węgiel, rzecz jasna, kusił klientów niższą ceną.  

Biedaszyby w okolicach Wałbrzycha mogą sięgać nawet 10 metrów głębokości

FOTO: Facebook.com/Nadleśnictwo Wałbrzych

W lipcu i sierpniu 2022 roku wałbrzyska straż miejska potwierdza pierwsze przypadki nieoficjalnego wydobycia surowca. Sezon grzewczy zbliża się wielkimi krokami, a już teraz wiele osób boi się, czy bedzie miało pieniądze na opał. Całkiem niedawno tysiące Polaków wręcz "rzuciło się" na węgiel w sklepie internetowym Polskiej Grupy Górniczej (PGG). Ostatnio pisalismy o oszustach oferujących podejrzanie tani surowiec za pośrednictwem mediów społecznościowych. 

Ile kosztuje nielegalny węgiel?

Handel urobkiem z nieprawnych źródeł ma miejsce w szarej strefie. Z nieoficjalnych ustaleń wynika, że 50-kilogramowy worek węgla gorszej jakości kosztuje 25 zł, a lepszej jakości 30 zł. To niezwykle atrakcyjna cena – odpowiednio 500 i 600 zł za tonę. Zwłaszcza, gdy ceny w sklepie internetowym PGG zbliżaja się do 1000 zł/tonę, a składy opału żądają ponad 3000 zł/t. 

Biedaszyby stanowią zagrożenie

Biedaszyby kojarzą nam się z niebezpieczeństwem i słusznie. Nie ma mowy o przestrzeganiu przepisów BHP, za kopanie biorą się najczęściej osoby bez odpowiednich kwalifikacji, toteż wielokrotnie dochodzi do ryzykownych sytuacji, wypadków, w tym śmiertelnych.  

Biedaszyby stanowią zagrożenie dla osób spacerujących w lasach

FOTO: Facebook.com/Nadleśnictwo Wałbrzych

Nadleśnictwo Wałbrzych ubolewa nad tym procederem, ponieważ powoduje ogromne straty w lasach, niszcząc uprawy leśne. Biedaszyby mogą być zagrożeniem dla spacerowiczów, turystów i samych kopiących. Ponadto koszt zasypywania i likwidacji dziur ponosi nadleśnictwo. 

– My ze swojej strony staramy się w zarodku likwidować te biedaszyby. W tym roku zasypaliśmy cztery wyrobiska. Jest to naprawdę niedużo, mając na uwadze to, co było w latach poprzednich. Oczywiście jeżeli będą pojawiały się nowe, jedynym skutecznym działaniem jest niezwłoczne zasypywanie i likwidowanie. Zrobimy wszystko, żeby ta aktywność nie rozwinęła się – podkreślał w rozmowie z Polsat News, Kazimierz Nowak ze straży miejskiej w Wałbrzychu. 

Okazuje się, że biedaszyby można przeoczyć lub przypadkowo stać się poszkodowanym w wyniku zetknięcia się z dołem przykrytym dywanem i ziemią.

Angeilka Drygas
Fot. Envato, Facebook.com/Nadleśnictwo Wałbrzych

To szansa na poprawę kondycji finansowej samorządów

Okazuje się, że PGNiG będzie przekazywać podatek od nieruchomości przeznaczonych pod infrastrukturę związaną z wydobyciem. W 2021 roku Spółka zapłaciła z tego tytułu 69,2 mln złotych, z czego prawie 19 mln zł gminom z województwa wielkopolskiego.

Ponadto: – Spółki prowadzące wydobycie węglowodorów mają obowiązek uiszczać tzw. opłatę eksploatacyjną uzależnioną od wielkości wydobycia. Opłata dzielona jest pomiędzy gminy, powiaty, województwa, na terenie których znajduje się złoże, oraz, dodatkowo, Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej" – wskazuje PGNiG. Najwięcej zyskają gminy, które mogą liczyć na 60 proc., powiaty i województwa po 15 proc.

– To odkrycie to duży sukces specjalistów z Grupy Kapitałowej PGNiG, możliwy dzięki wykorzystaniu nowoczesnych technik badawczych i zaawansowanych metod wierceń kierunkowych. Wiedza i doświadczenie PGNiG w tym zakresie, będą dalej rozwijane po połączeniu z PKN ORLEN. To właśnie specjaliści z PGNiG będą stanowić trzon jednego z centrów kompetencyjnych nowego podmiotu, które będzie odpowiadało za obszar poszukiwań i wydobycia ropy i gazu. Gwarantuje to dalszy dynamiczny rozwój własnego wydobycia węglowodorów już w ramach koncernu multienergetycznego – zapewnia Iwona Waksmundzka-Olejniczak, Prezes Zarządu PGNiG SA.

Jak na złoża gazu reagują mieszkańcy?

Jeszcze przed rozpoczęciem badań nad wydobyciem mieszkańcy ostro protestowali przeciw ingerencji w środowisko naturalne na terenie ich gminy. Byli przeciwni wycinaniu drzew. Teraz mogą spodziewać się, że gmina, czerpiąc korzyści z opłat od PGNiG, spożytkuje pieniądze na ważne dla lokalnej społeczności cele.

Takie odkrycia mają niebagatelny wpływ na gospodarkę całego kraju, stanowiąc jeden z trzonów regularnych i bezpiecznych dostaw gazu dla rodzimych odbiorców. Stąd potrzeba dalszych poszukiwań nowych złóż oraz szeroko zakrojone inwestycje mające zadbać o produkcję gazu na zadowalającym poziomie.  

Położony dziś w województwie warmińsko-mazurskim Grunwald ponad 600 lat temu stał się świadkiem wielkiej historii. To właśnie tam miała miejsce bitwa pomiędzy Polakami, wspieranymi przez Litwinów, a Krzyżakami, która rozstrzygnęła o dalszych losach naszej ojczyzny. Zwycięstwo pod Grunwaldem pozostaje do dziś jednym z największych sukcesów polskich wojsk, a jego rocznica była jednym z pierwszych świąt narodowych: jako takie była obchodzona od 1412 do 1794 roku! 

Obchody rocznicy bitwy pod Grunwaldem 

Choć dziś 15 lipca nie jest już świętem narodowym, w pamięci Polaków wciąż jest to ważna data. Każdego roku tłumy turystów przyjeżdżają do Grunwaldu, by tam podziwiać rekonstrukcję bitwy i wspominać polskie zwycięstwo. 

W latach 2020-2021 rekonstrukcja nie mogła się odbyć ze względu na pandemię COVID-19. Przedsięwzięcie ściąga bowiem miłośników średniowiecza nie tylko z Polski i Litwy, ale z całej Europy! Samych inscenizatorów jest około 1200, pochodzą z różnych państw. W tym roku znów tłumnie przybyli oni na grunwaldzkie pola. Zabrakło tylko reprezentantów Rosji. 

- Rosjanie nie będą walczyć w Grunwaldzie. Rekonstruktorzy z tego kraju co roku pojawiali się pod Grunwaldem i brali udział w rekonstrukcji. W tym roku nie ma na to zgody - mówił cytowany przez TVN24 dyrektor Muzeum Bitwy pod Grunwaldem w Stębarku Szymon Drej. 

Rocznica bitwy to okazja by świętować Dni Grunwaldu 

Kojarzona głównie z bitwą z XV wieku wieś Grunwald zawdzięcza temu wydarzeniu swoją sławę. Dlatego obchodzi swoje dni przy okazji rocznicy bitwy. Święto Grunwaldu to nie tylko rekonstrukcja bitwy, choć to z pewnością punkt, który przyciąga wielu turystów. Wśród atrakcji przewidziano także koncerty, zawody łucznicze oraz turnieje rycerskie! 

Zobaczcie, jak wyglądało świętowanie 612. rocznicy bitwy polsko-krzyżackiej oraz dni Grunwaldu 2022!

Zuzanna Ćwiklińska

fot. Muzeum Bitwy pod Grunwaldem/facebook

Tegoroczne obchody Dnia Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej odbyły się w lubelskiej wsi Sochy (pow. zamojski).  To już 79 rocznica bestialskiego ataku niemieckich okupantów na świętokrzyską wieś Michniów, który miał miejsce 12 i 13 lipca 1943 r. W tych dniach zamordowanych zostało około 200 mieszkańców Michniowa, a wszystkie zabudowania doszczętnie spłonęły. Decyzją Sejmu z 29 września 2017 r. wydarzenie to zostało ustanowione świętem państwowym.

Andrzej Duda: polska wieś fundamentem Ojczyzny

 Polska wieś niejednokrotnie dowodziła, że jej mieszkańcami są prawdziwi bohaterzy. Podczas II wojny światowej chłopi wielokrotnie stawali w obronie Ojczyzny. To również mieszkańcy wsi wstępując masowo do wojska i tzw. armii Witosa, przyczynili się do pokonania armii bolszewickiej w 1920 roku.

– Zawsze podkreślam tą niezwykłą wartość, jaką niesie za sobą polska wieś i ludzie polskiej wsi. To ci, o których niejednokrotnie w historii mówiliśmy: żywią i bronią. (...) Polska wieś zachowała się jak trzeba. Zawsze i niezmiennie trzeba to podkreślać – mówił prezydent Andrzej Duda podczas obchodów na cmentarzu wojennym w Sochach. 

Z kolei w liście prezydenta skierowanym do uczestników obchodów Dnia Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej w innych miejscowościach można przeczytać, że mieszkańcy wsi byli nie tylko waleczni, ale także stanowią fundament całego narodu.

– Rolnicy, tworzący Stronnictwo Ludowe i Bataliony Chłopskie oraz inne niepodległościowe partie i formacje zbrojne, byli najliczniejszą grupą społeczną w ruchu oporu. Wieś stanowiła ostoję dla oddziałów partyzanckich i oparcie dla tajnych struktur. Tutaj, z dala od głównych garnizonów i ośrodków władzy okupantów, znajdowali schronienie ścigani konspiratorzy; tutaj szkolili się żołnierze, a ranni w akcjach bojowych dochodzili do zdrowia. Stąd również tysiące młodych ochotników wyruszały do walki o odzyskanie własnego suwerennego państwa – napisał Prezydent RP Andrzej Duda

Mieszkańcy wsi zapłacili najwyższą cenę

Michniów od lat stanowi symbol męczeństwa polskich wsi, które podczas II wojny światowej masowo ulegały represjom ze strony Niemiec. Zasługi polskiej wsi zostały docenione przez Sejm w 2017 r. ustanowieniem 12 lipca świętem państwowym. Więcej na ten temat także w artykule: Pierwsze oficjalny Dzień Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej

Prezydent także podkreślał cierpienie mieszkańców wsi na tzw. Kresach Wschodnich w związku z „Rzezią Wołyńską” dokonywaną przez ukraińskich nacjonalistów z UPA.

– Areszty, obozy i miejsca zsyłki masowo zapełniali chłopi, oskarżeni o tajną działalność lub choćby tylko podejrzani o sprzyjanie podziemiu. Szykany dotykały całych rodzin, po których pozostawały opuszczone, skazane na zmarnowanie obejścia. Wieś ponosiła olbrzymie straty ludzkie, a jednocześnie dotkliwe straty materialne, zaprzepaszczające długoletni ciężki trud codziennej pracy, którą rolnicy budowali pomyślność własną i całego narodu – podkreślił w liście prezydent RP Andrzej Duda.

Jak doszło do pacyfikacji Michniowa przez hitlerowców?

Do tragicznych wydarzeń w miejscowości Michniów w województwie świętokrzyskim doszło 12 i 13 lipca 1943 r. To właśnie wtedy mieszkańcy polskiej wsi za pomoc ofiarowaną walczącym rodakom, ponieśli najwyższą z cen, oddali życie. Od momentu wybuchu wojny chłopi nie pozostawali obojętni na losy narodu, wykazywali się postawą patriotyczną, biorąc czynny udział w organizowanych przez ugrupowania konspiracjach czy tworząc Bataliony Chłopskie.

Zorganizowana przez niemieckich okupantów akcja była odwetem na mający miejsce tydzień wcześniej atak żołnierzy Armii Krajowej na niemiecki pociąg, w którym zginęli członkowie wojsk Hitlera. Zemsta rozpoczęła się już 12 lipca, kiedy żołnierze niemieccy otoczyli wioskę i zatrzymywali ludzi, udających się do pracy. Sprawą zainteresował się por. Jan Piwnik pseud. Ponury, który dowodził wcześniejszej akcji na okupancki pociąg. Chcąc powstrzymać trwającą represję, wraz z oddziałem, przystąpił do ataku na wroga, raniąc kilkunastu żołnierzy niemieckich. Pomoc ta nie była wystarczająca, a już kolejnego dnia tj. 13 lipca, większość mieszkańców Michniowa zamordowano, natomiast nieliczni trafili do Auschwitz lub obozów Rzeszy.

W celu uczczenia rocznicy tragicznych wydarzeń w Michniowie, od 12 lipca 2018 r. są organizowane obchody Dnia Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej, będące wyrazem szacunku, uznania i wdzięczności narodu polskiego za ofiarność mieszkańców polskiej wsi podczas walk w okresie II wojny światowej.

Justyna Czupryniak 
Fot. Kancelaria Prezydenta RP

Według hydrologów z IMGW-PIB, permanentna susza trwa w Polsce już od 2015 roku. Taka susza meteorologiczna z czasem może przekształcić się w glebową lub rolniczą. 

- Wysokie parowanie, wysoka temperatura, brak opadów, niska wilgotność gleby. Rolnicy mają problem. W tym momencie tak naprawdę cała gospodarka ma problem – mówił w rozmowie z portalem Interia Grzegorz Walijewski, hydrolog IMGW-PIB. 

Jak walczyć z suszą w ogrodzie? 

Tak skrajne warunki atmosferyczne mają zły wpływ przede wszystkim na rośliny, które nie mogą się prawidłowo rozwijać. Jednak oddziaływanie suszy jest dużo szersze - wpływa ona negatywnie na cały klimat. 

Aby walczyć z suszą, potrzebne są rozsądne i przemyślane działania, podejmowane na szeroką skalę. Jednym z nich jest wydawanie przez gminy zakazów i apeli do mieszkańców, by ci rozsądnie gospodarowali zasobami wodnymi. Kilkanaście gmin zakazało używania wody do takich celów jak podlewanie kwiatów, napełnianie basenów czy mycie samochodów. 

Zdaniem urzędników jest to niewielka cena wobec zagrożenia sytuacją, w której wody zabraknie nie dla roślin, lecz dla ludzi do picia. 

W jakich gminach obowiązują zakazy podlewania ogródków? 

Obecnie z niedoborami wody zmaga się kilkanaście gmin, rozsianych niemal po całej Polsce. Urzędnicy apelują, ale także ostrzegają: ci, którzy nie będą przestrzegać zakazu, muszą liczyć się z odpowiedzialnością karną w sprawie wykroczenia. 

Obecnie na liście gmin objętych zakazem marnowania wody znalazły się: 

• Józefów nad Wisłą, 
• Góra Kalwaria, 
• Czerwińsk nad Wisłą, 
• Witnica, 
• Kobierzyce, 
• Mełgiew, 
• Bulkowo, 
• Górzno, 
• Choceń, 
• Nowa Słupia, 
• Małomice, 
• Przodkowo, 
• Pobiedziska, 
• Gogolin, 
• Godziesze Wielkie, 
• Płoniawy-Bramura, 
• Łysomice, 
• Okonek, 
• Daleszyce.

Interaktywna mapa z gminami, w których wprowadzono obostrzenia co do używania wody, jest na bieżąco uzupełniana. Zobaczyć ją można w serwisie Google Maps: gminy w których zakazano podlewania.

W których gminach w Polsce zakazano podlewania?

FOTO:

(stan mapy na 12.07.2022)

Zuzanna Ćwiklińska
fot. envato elements, mapa stworzona przez Świat Wody

W 2021 roku wzrosła liczba noclegów w gospodarstwach agroturystycznych w stosunku do roku poprzedniego. Największym zainteresowaniem cieszą się agroturystyki w województwach małopolskim, kujawsko-pomorskim, pomorskim oraz podkarpackim.

Z czym kojarzy się agroturystyka? Na pewno z kontaktem z przyrodą, odpoczynkiem na świeżym powietrzu oraz obserwowaniem codziennego życia właścicieli gospodarstwa. Dodatkowym walorem polskiej wsi jest z pewnością naturalna i smaczna kuchnia. Dzisiaj coraz więcej tego typu miejsc stawia na nowoczesną i różnorodną ofertę atrakcji. Z tego też powodu turystyka wiejska znów staje się modna. Przyczyniła się do tego także pandemia Covid-19 – ucieczka na wieś stanowiła prawdziwe wytchnienie po walce z koronawirusem.

Odkryć urok polskiej wsi

Na wsi szukamy przede wszystkim wytchnienia od miejskiego życia. To również świetna okazja, aby spędzić więcej czasu na świeżym powietrzu. Tyczy się to zwłaszcza dzieci, które mogą odpocząć trochę od smartfona i Internetu. Zachęca do tego Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, które prowadzi aktualnie akcję „Odpoczywaj na wsi”. Kampania ta ma zachęcać do odpoczynku w polskich gospodarstwach agroturystycznych. I to nie tylko w letnie wakacje – agroturystyka oferuje ciekawe zajęcia przez cały rok! O popularności polskich wsi świadczą tłumy turystów w wielu gospodarstwach podczas tegorocznej majówki.

Agroturystyka to tańsze wakacje?

Na wsi możemy spróbować lokalnej i naturalnej kuchni. Atutem jest także możliwość prawdziwego obcowania z przyrodą. Wokół najczęściej roi się od zwierząt – zarówno domowych, jak i gospodarskich. W dodatku w okolicy gospodarstw często znajdują się nie tylko lasy i łąki, po których można spacerować całymi dniami, ale także zarybione jeziora, które będą prawdziwą gratką dla fanów wędkarstwa. Nic więc dziwnego, że w większości miejsc już na początku czerwca rezerwowano pokoje na letnie wakacje.

A ile za to wszystko trzeba będzie zapłacić? Agroturystyka najczęściej oznacza tani odpoczynek odpoczynek, ceny na pewno nie zwalają z nóg – jak te w hotelach i kurortach. Ceny zaczynają się już od 30 zł od osoby za dobę. Wiele gospodarstw proponuje jednak dodatkowe oferty, co oznacza, że w niektórych miejscach można zapłacić nawet prawie 200 zł za dobę od osoby. Do najciekawszych atrakcji sugerowanych przez właścicieli różnych agroturystyk należy chociażby kąpiel w kozim mleku czy prowadzone przez specjalistów rehabilitacje.

Coraz więcej miejsc stawia na nowoczesność. Teraz nie jest już problemem zamówienie potraw wegetariańskich czy nawet wegańskich. Wiele gospodarstw dostosowuje się do wymagań gości. Wieś jest otwarta na turystów z całego świata.

Kamila Berthold
Fot. Pixabay

Na Kujawach, Pomorzu i Mazowszu przeprowadzono ankietę, dotyczącą znaczenia internetu w codzienności respondentów. Dane zbierała grupa telekomunikacyjna Nexera, która zajmuje się między innymi budową sieci światłowodowej w Polsce. 

Firma zaobserwowała wzrost roli, jaką szybkie łącze odgrywa w naszym życiu. Pociąga on za sobą także większe wymagania, stawiane operatorom sieci. 

- W 2019 roku tylko 9 proc. ankietowanych deklarowało posiadanie łącza o prędkości ponad 100 Mb/s – obecnie ten odsetek wzrósł do 51 proc. Z pewnością popyt na szybkie sieci szerokopasmowe będzie jedynie wzrastał – mówi prezes firmy Nexera, Jacek Wiśniewski. 

Jakie grupy zawodowe chętniej sięgają po rozwiązania online? 

Z przeprowadzonej przez Nexerę ankiety wynika, że jedną z grup zawodowych, które doceniają komunikację za pomocą internetu, są urzędnicy. 75 proc. z nich uważa, że załatwianie spraw w urzędach online jest proste zarówno dla petenta, jak i dla obsługującego. Klienci na ankietowanych obszarach zgadzają się z tym stanowiskiem: 45 proc. respondentów uznaje internet za narzędzie, które poprawia i usprawnia komunikację z urzędami. 

Spośród ankietowanych znaczne korzyści w stosowaniu rozwiązań zdalnych wskazali także nauczyciele. Według nich, warto wdrożyć na stałe możliwość przeprowadzania konsultacji z uczniami w formie online, zdalnych spotkań służbowych oraz transmisji lekcji dla tych dzieci, które nie mogą w nich uczestniczyć. 

Do czego młodym ludziom służy internet? 

Z zebranych przez Nexerę danych wynika, że internet jest dziś dla młodych ludzi źródłem wiedzy z wielu obszarów, w tym – wiedzy o ekologii. Do poszukiwania nowinek w sieci przyznało się 71 proc. ankietowanych. Coraz mniejsze znaczenie jako źródło wiedzy odgrywają dziś telewizja i prasa. 

Oczywiście internet służy dziś młodym ludziom także do pracy. Dlatego wielu z nich uzależnia miejsce, w którym zamieszka, od tego, czy jest tam dobry dostęp do szybkiej sieci. Dla nich jest to realna szansa na rozwój zawodowy. 

Młodzi chcą wracać na wieś, ale potrzebują dostępu do internetu 

Nexera przeprowadziła także ogólnopolskie badania, z których wynika, że nawet 30 proc. młodych Polaków chce zmienić miejsce zamieszkania w ciągu najbliższych 3 lat. Wśród miejsc, gdzie chcą zamieszkać, pojawiają się także wsie i małe miasteczka. Jednak dostęp do szybkiego internetu to warunek konieczny. Jako czynnik decydujący wymieniło go 42 proc. ankietowanych. Dobre łącze z siecią jest dziś dla młodych niemal tak samo ważne, jak możliwość spędzania czasu na łonie natury i ważniejsze niż aktywny samorząd lokalny. 

Dla 55 proc. ankietowanych szybki internet poprawia jakość ich życia. Wyniki nie są zadziwiające - w czasach, gdy praca i niektóre studia mogą odbywać się online, dobre łącze, które umożliwia zaangażowanie się w pełni w stawiane zadania, jest jednym z podstawowych wyznaczników wygody. Być może zatem dobrej jakości światłowody są kluczem do tego, by sprowadzić młodych na wieś i stworzyć im najlepsze środowisko do pracy, nauki i rozrywki.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Jakie kary czekają spóźnialskich?

Przepisy wprowadzające obowiązek złożenia deklaracji przewidują kary dla osób, które nie przedstawią dokumentów na czas. Sankcje uwzględniają jednocześnie instytucję czynnego żalu, która może uratować spóźnialskich. GUNB przypomina, że za brak złożenia deklaracji grozi grzywna, która jest wymierzana na zasadach ogólnych kodeksu wykroczeń. Jednak czynny żal zakłada, że gdy zreflektujemy się, że nie zgłosiliśmy się do CEEB zanim organ wykonawczy uwzględni to w swoich dokumentach i nałoży na nas karę, możemy tego uniknąć, składając stosowną deklarację.

To nie koniec kar, jakimi mogą zostać objęci spóźnialscy. O złożeniu deklaracji powinny szczególnie pamiętać osoby, które ogrzewają swoje domy węglem. Jeśli nie chcą one płacić 2,5-3 tys. zł za tonę tego surowca, a skorzystać z pomocy rządu i kupować za ok. 1 tys. zł/t, wśród różnych dokumentów, które trzeba dostarczyć, znajduje się również deklaracja wpisu do CEEB.

W których gminach złożono najmniej deklaracji CEEB?

Do 27 czerwca system CEEB odnotował złożenie 5 536 593 deklaracji. Według szacunków powinno ich docelowo trafić około 6 mln. Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, w oparciu o liczbę punktów adresowych przypisanych do obszaru danej gminy, opublikował aktualny ranking gmin. O pozycji w rankingu decyduje liczba adresów, dla których została złożona co najmniej 1 deklaracja w CEEB.

Na dzień 27.06 na czele rankingu znajdowała się gmina Siennica Różana (woj. lubelskie) z liczbą złożonych deklaracji na poziomie 98%. Kolejne miejsca zajmowały: Zawidów – 97%, Szczuczyn – 96%, Terespol – 90%, Nawojowa – 87%, Sułoszowa – 87%, Brzeźnica – 85%, Lasowice Wielkie – 84%, Ruda-Huta – 83%, a pierwszą dziesiątkę zamykała gmina Puńsk z wynikiem 83%.

Najniższy odsetek zgłoszonych deklaracji odnotowały gminy Moszczenica (woj. łódzkie) i Zwoleń (woj. mazowieckie), gdzie zgłosiło się tylko po 19% mieszkańców. Niewiele lepiej sytuacja wygląda w takich gminach jak: Rakszawa – 20%, Rzezawa – 20%, Popielów – 21%, Jedlińsk – 21%, Prochowice – 22% oraz Dołhobyczów, Leoncin i Włodawa, które odnotowały po 23%.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Stan techniczny maszyny i trzeźwość kierowcy

– Podczas kontroli sprawdzany jest przede wszystkim stan techniczny autobusu i jego wyposażenie, uprawnienia kierującego oraz stan trzeźwości – wymienia na swojej stronie KGP. 

Jak dodaje policja, dobrym rozwiązaniem jest poinformowanie policjantów o planowanym wyjeździe z kilkudniowym wyprzedzeniem, dzięki czemu można uniknąć dłuższego oczekiwania na przyjazd patrolu, który przeprowadzi kontrolę.

Sprawdź autobus na stronie

Autobus możemy także wstępnie sprawdzić samodzielnie na stronie pod adresem bezpiecznyautobus.gov.pl. Po wpisaniu jego numeru rejestracyjnego otrzymamy mini raport, w którym znajdziemy dane o badaniu technicznym, dane techniczne pojazdu oraz informacje o polisie OC.

Wykaz punktów kontroli autobusów w ramach policyjnej akcji "Wakacje" 2022 dostępny jest TUTAJ.

FOTO:

Karol Pomeranek

źródło: KGP

grafika: MSWiA

Drogowcy będą rzadziej kosić pobocze dróg 

Jak przypomina Dyrekcja, jednym z elementów bieżącego utrzymania dróg krajowych jest prowadzenie regularnego koszenia pasa drogowego, co tradycyjnie wpływa to na bezpieczeństwo ruchu i sprawne działanie odwodnienia.

– Klimat jednak się zmienia – czytamy w komunikacie. – W ostatnich latach doświadczamy w Polsce długich okresów bez opadów atmosferycznych, co sprzyja suszy. Przeciwdziałając temu niekorzystnemu zjawisku, podjęliśmy działania polegające na ograniczeniu powierzchni koszenia pasów zieleni przy drogach krajowych.

Ograniczenia w koszeniu nie będą dotyczyć miejsc kluczowych dla bezpieczeństwa 

Niemniej jednak – jak zauważa GDDKiA – z drugiej strony bujna roślinność nie może ograniczać widoczności ani przesłaniać znaków drogowych, a system odwodnienia musi zapewnić sprawne odprowadzenie wody z jezdni, ponieważ od tych aspektów bezpośrednio zależy bezpieczeństwo na drodze.

– Dlatego w kwestii przeciwdziałania przesuszeniu gleby, wyłączone z tego postępowania są miejsca związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego i efektywnym działaniem systemu odwodnienia. Bezpieczeństwo użytkowników naszych dróg, bez względu na okoliczności, to priorytet numer jeden i to nie podlega jakiejkolwiek dyskusji – podkreślają przedstawiciele GDDKiA.

Karol Pomeranek
źródło: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad
fot. Envato Elements

Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa poinformował, że zamierza użyczyć nieruchomości znajdujące się w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa, które jeszcze nie zostały rozdysponowane. Jak podkreśla w swoim komunikacie KOWR, użyczenie jest szczególną formą zagospodarowania nieruchomości ZWRSP, która może być stosowana ze względu na wyjątkowe okoliczności, czy też realizację zadań wynikających z polityki państwa.

KOWR przekazał na ten cel łącznie niemal tys. nieruchomoścu, które nie zostały lub nie mogą być rozdysponowane w formach przewidzianych ustawą z dnia 19.10.1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Przeważnie nie mogły być one przekazane rolnikom do zagospodarowania ze względu na kształt, rozłóg, rozdrobnienie i inne ograniczenia w użytkowaniu, które sprawiają, że te działki nie są dla rolników atrakcyjne z gospodarczego punktu widzenia, a mogłyby służyć poprawie warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej. 

Kto może skorzystać z użyczenia ziemi po PGR-ach?

KOWR może użyczyć nieruchomości dwum grupom:

• na rzecz okolicznych rolników
• albo byłych pracowników ppgr zamieszkujących w pobliżu takiej nieruchomości.

W zamian za korzystanie z nieruchomości należy uiszczać podatek rolny za tę nieruchomość oraz zobowiązać się do rolniczego zagospodarowania nieruchomości. Na dodatek należy w KOWR złożyć oświadczenia o dobrowolnym wydaniu nieruchomości po zakończeniu umowy oraz złożyć pełnomocnictwa umożliwiającego KOWR jednostronne przejęcie nieruchomości w przypadku jej nie wydania.

Jak złożyć wniosek o nieruchomość po PGR-ach?

Wnioski o użczenie nieruchomości w obecnym sezonie wegetacyjnym mogą składać wnioski do Oddziału Terenowego KOWR. We wniosku należy podać dane osoby, która chciałby korzystać z gruntów oraz dokładne wskazanie nieruchomości stanowiącej przedmiot użyczenia, czyli nr działki, nazwę obrębu, gminę, powiat lub też podać nr TERYT.

Wniosek należy kierować w formie pisma lub drogą elektroniczną.

Od 0,3 ha do ponad 100 ha ziemi

KOWR ma do przekazania w ramach użyczenia ponad 588 tys. nieruchomości. Najmniejsze z nich mają powierzchnię 0,3 ha. Z kolei największe mają powyżej 100 ha. Tych największych jest niemal 1000 nieruchomości, w tym także jeziora. 

Informacje o nieruchomości do rozdysponowania w swojej okolicy można uzyskać we właściwym Oddziale Terenowym KOWR lub za pomocą wyszukiwarki na stronie erolnik.gov.pl.

Paweł Mikos